Έχουν περάσει κάτι μήνες που βρίσκεται πάνω στο γραφείο μου ένα βιβλίο με τίτλο: «Η Κυρά της Κάντια» και υπότιτλο: «Η ξενιτεμένη εικόνα της Παναγίας». Σταλμένο «τιμής ένεκεν» από τον «εξ αγχιστείας συντοπίτη» μου, Μιχάλη Βρεττάκη, ταλαντούχο φιλίστορα διπλωματικό υπάλληλο, που πρόσφατα άφησε την ενεργό υπηρεσία στο Διπλωματικό Σώμα.
Ελπίζω, όμως, και εύχομαι ποτέ να μην σκεφτεί να εγκαταλείψει και τη φιλίστορα δράση του, με την οποία ευφραίνει τον νου μας με αναγνώσεις, όπως αυτή που περιγράφει στο πόνημα που μου έστειλε για τη Κυρά της Κάντια!
-Πρωτομηνιάτικα του Νοέμβρη λοιπόν, με τη βοήθεια των Αγίων Αναργύρων που γιόρταζαν εκείνη τη μέρα (και μαζί τους… ονομαστήρια κι εγώ με τους περισσότερους Έλληνες…), πήρα επιτέλους στα χέρια μου το βιβλίο του Μιχάλη (μια επιμελημένη έκδοση της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Κρήτης) και το ξεφύλλισα επί τροχάδην σελίδα-σελίδα μέχρι τέλους. Ξαναγύρισα στην αρχή και άρχισα να το διαβάζω με κλιμακούμενη προσοχή και ενδιαφέρον! (πάντα με γοήτευε η ιστορία, ακόμη και οι προφορικές αφηγήσεις…).
-Ομολογώ (και απολογούμαι γι’ αυτό), πως δεν είχα ιδέα για την Κυρά της Κάντια (μακάρι να ήταν μόνο αυτό που αγνοούσα… αλλά δικαιολόγησα τον εαυτό μου πως χρειάζομαι τρεις ζωές για να διαβάσω και να κατανοήσω την ιστορία της Πατρίδας μας… αν με ακούει ο Θεός, ας το έχει κόψη Του…).
-Δεν πρέπει και ούτε μπορώ να περιγράψω εδώ εγώ την εξαιρετική έρευνα του πολυπράγμονα Μιχάλη. Θα κεντρίσω απλά το ενδιαφέρον και τη φιλομάθεια όσων διαβάσουν αυτό το κειμενάκι, για να αναζητήσουν την έκδοση στην Αρχιεπισκοπή ή την Ενορία Αγίου Δημητρίου κοντά στο Ενετικό Λιμάνι Ηρακλείου…
-Κάπου από εκεί κοντά ξεκινάμε, στην οδό Αγκαράθου, όπου σώζονται τα θεμέλια του ΙΝ «Άγιος Νικόλαος Τσαγκάρηθων» και όπου βρισκόταν η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας της Οικογένειας Οδηγήτριας (Αυτή που οδηγούσε στο Θεό). Αγιογραφήθηκε το 1540, είναι έργο της Κρητικής Σχολής Αγιογραφίας και πιστό αντίγραφο του τύπου της Οδηγήτριας του Ευαγγελιστή Λουκά.
Από την εκκλησία αυτή μεταφέρθηκε περιπετειωδώς στη Βιέννη, μετά́ την παράδοση της Κάντιας από τους Ενετούς στον Τούρκο Κιομπρουλή τις 4 Οκτωβρίου 1669, ημερομηνία ορόσημο για το Ηράκλειο και τη Κρήτη. Έχει τοποθετηθεί σε εξέχουσα θέση στον Άγιο Μιχαήλ στη Βιέννη όπου παραμένει θαυματουργούσα και τιμώμενη από τους Βιενέζους.
Είναι πολύ́ σημαντικά τα στοιχεία που έχει συλλέξει ο Μιχάλης Βρεττάκης και παραθέτει στο πόνημά του…
-Ας είναι βοήθεια όλων μας η Χάρη Της!