Τον 21ο αιώνα οι ανισότητες στον πλανήτη εντείνονται και διευρύνονται ανησυχητικά

252
Toυ Ανδρέα Ν. Αγγελάκη

Μελέτησε το παρελθόν, πριν να σχεδιάσεις κάτι για το μέλλον.
Κομφούκιος (551-479 π.Χ.)

Τα αυξανόμενα φαινόμενα λαϊκισμού, ρατσισμού, εθνικισμού και αντισυστημισμού σε ολόκληρο σχεδόν τον δυτικό κόσμο, εύλογα δημιουργούν την αίσθηση ότι η υπάρχουσα κατάσταση σχετική με τις ανθρώπινες ανισότητες, όχι μόνο δεν βελτιώνεται αλλά αυτές βαίνουν προς το χειρότερο.

Η αλήθεια είναι ότι οι διαταραχές πολλαπλασιάζονται διεθνώς και οι ανισότητες, ιδιαίτερα οι οικονομικές, καλά κρατούν. Επίσης η επιθετικότητα και οι ιδιότυπες εθνικιστικές τάσεις, που εκπέμπουν πολιτικοί ηγέτες  και οι πολλαπλών τύπων κρίσεις, που αναδίνονται στη διεθνή σκηνή, περιπλέκουν ακόμη περισσότερο την μελλοντική κατάσταση.

Κοινή είναι η γενική πεποίθηση ότι οι γενικότερες πολιτικές, κοινωνικές και κυρίως οικονομικές ανισότητες, τα χάσματα παιδείας και πολιτισμού, η αναξιοκρατία και οι αυξανόμενες μεταναστευτικές ροές, ευνοούν στις δυτικές κοινωνίες την ανάδειξη εξωσυστημικών δυνάμεων.

Η επικράτησή τους δοκιμάζει τις αντοχές των παλαιών, κυρίαρχων μέχρι πρότινος δημοκρατικών δυνάμεων, κυρίως των σοσιαλιστικών, με τις οποίες ο δυτικός κόσμος γνώρισε καλύτερες ημέρες, ειρηνική συνύπαρξη και δικαιότερη ανάπτυξη και κατανομή των εθνικών εισοδημάτων (Αγγελάκης, 2019).

Μια σημαντική και ευοίωνη άμβλυνση των ανισοτήτων που ζήσαμε μέχρι το τέλος του περασμένου αιώνα και παρά την χωρίς προηγούμενο τεχνολογική έκρηξη που συντελείται, φαίνεται να ανακόπτεται ριζικά από τις αρχές του τρέχοντος αιώνα.

Τον τρέχοντα αιώνα, οι ανισότητες στο κόσμο όχι μόνο καλά κρατούν αλλά και αυξάνονται με πολύ γρήγορους ρυθμούς. Όσοι πίστευαν ότι στην αρχή αυτού του αιώνα θα συνεχίζονταν ή ακόμη θα βελτιώνονταν οι αυξανόμενοι ρυθμοί διαψεύστηκαν.

Σύμφωνα με στοιχεία της Forbes, ο συνολικός πλούτος των δισεκατομμυριούχων εκτινάχθηκε από 8,6 τρισεκατομμύρια δολάρια ($) τον Μάρτιο του 2020 σε 13,8 τρισεκατομμύρια δολάρια τον Νοέμβριο του 2021, αύξηση μεγαλύτερη από ό,τι την προηγούμενη 10ετία.

Οι δέκα πλουσιότεροι άνθρωποι του κόσμου είδαν τη συνολική τους περιουσία υπερδιπλασιασμένη, καταγράφοντας αύξηση κατά 1,3 δισεκατομμύρια $ την ημέρα. Αυτοί είναι οι  Τζεφ Μπέζος, Έλον Μασκ,  Μπερνάρντ Αρνό, Μπιλ Γκέιτς, Μαρκ Ζάκερμπεργκ, Γουόρεν Μπάφετ, Λάρι Έλισον, Λάρι Πέιτζ, Σεργκέι Μπριν και Μουκές Αμπάνι. Στους συνολικά 2.755 δισεκατομμυριούχους ή στους 0,00036% του πληθυσμού του πλανήτη, σήμερα  περιλαμβάνονται και τέσσερεις Έλληνες.

Διεθνή στοιχεία καταδεικνύουν ότι από την αρχή του τρέχοντος αιώνα οι δισεκατομμυριούχοι του πλανήτη αυξήθηκαν κατά 345,74% την τελευταία εικοσαετία (κατά 1625 από το 2000 μέχρι το 2020).

Το ίδιο χρονικό διάστημα ο καθαρός πλούτος  τους αυξήθηκε κατά 855,56% (Πίνακας 1). Αντίθετα, το ίδιο χρονικό διάστημα  ο πληθυσμός του πλανήτη αυξήθηκε κατά 21,14 % (από 6,114 σε 7,753 δισεκ.).

Το ίδιο διάστημα  ο ιδιωτικός πλούτος  του πλανήτη αυξήθηκε κατά 347,83 % (από 115 σε 400 τρισεκ. $). Επίσης το Ακαθάριστο Παγκόσμιο Εισόδημα του πλανήτη (ΑΠΕ), το ίδιο χρονικό διάστημα  αυξήθηκε ακόμη λιγότερο μόλις 151,74 % (από 33,65 σε 84,71 τρισεκ. $) (Πίνακας 2).

Τέλος, μέχρι το τέλος του περασμένου αιώνα οι δισεκατομμυριούχοι ήταν λιγότεροι από 470 και ο καθαρός πλούτος τους μικρότερος από ένα τρισεκ. $ και η κατ’ έτος αύξηση του πολύ μικρή. Αντίθετα, ο καθαρμός πλούτος τους από το 2000 μέχρι το τέλος του 2021 αυξήθηκε κατά 1433,33% ή 68,25% το μέσο χρόνο.

Αντίθετα, η κατ’ έτος αύξηση του καθαρού πλούτου των κατοίκων του πλανήτη,  την πρώτη εικοσαετία του τρέχοντος αιώνα, ήταν τέσσερεις φορές μικρότερη. Διδασκόμεθα ότι: Χωρίς την γνώση του παρελθόντος  είναι δύσκολη η ερμηνεία του παρόντος και η πρόβλεψη του μέλλοντος.

 

Βιβλιογραφία

  1. Αγγελάκης, Α. Ν. (2021). Ο COVID-19 Διεύρυνε και Ενέτεινε τις Οικονομικές Ανισότητες στον Πλανήτη. ΠΑΤΡΙΣ Ηρακλείου 29/12/2021, https://www.patris.gr/2021/12/29/o-covid-19-dieyryne-kai-eneteine-tis-oikonomikes-anisotites-ston-planiti/

 

Μπορεί επίσης να σας αρέσει