Στο πλαίσιο του 67ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης πραγματοποιήθηκε εκδήλωση προς τιμήν του σπουδαίου συνθέτη, μαέστρου και ενορχηστρωτή Σταύρου Ξαρχάκου, το Σάββατο, 7 Νοεμβρίου ως αναγνώριση της συνολικής προσφοράς του στον κινηματογράφο και τον ελληνικό πολιτισμό.
Ο Σταύρος Ξαρχάκος δεν κατάφερε να είναι παρών στην εκδήλωση, εξαιτίας μιας αδιαθεσίας, ωστόσο το κοινό τού χάρισε το πιο ζεστό του χειροκρότημα και υποσχέθηκε να του παραδώσει τον τιμητικό Χρυσό Αλέξανδρο στην Αθήνα.
Από την πλευρά του ο Σταύρος Ξαρχάκος απηύθυνε το παρακάτω μήνυμα προς το Φεστιβάλ:
«Θα ήθελα να σας εκφράσω από καρδιάς τη βαθιά μου συγκίνηση και τις θερμές μου ευχαριστίες για την τιμή που μου επιφυλάξατε απόψε. Με μεγάλη χαρά περίμενα αυτή τη βραδιά, την οποία θα είχα την ευκαιρία να μοιραστώ με την οικογένειά μου, δίπλα σε ανθρώπους που εκτιμώ και αγαπώ. Δυστυχώς, έκτακτοι λόγοι υγείας δεν μου επέτρεψαν να βρίσκομαι κοντά σας και να παραλάβω αυτοπροσώπως το βραβείο. Η απουσία μου, ωστόσο, δεν μειώνει στο ελάχιστο τη χαρά, την ευγνωμοσύνη και τη συγκίνησή μου. Θέλω να ευχαριστήσω θερμά το Φεστιβάλ, τον Ορέστη Ανδρεαδάκη και όλους όσοι συνέβαλαν σε αυτή την ξεχωριστή τιμή. Η αναγνώριση αυτή αποτελεί για μένα ιδιαίτερη στιγμή στην πορεία μου που θα κρατήσω με αγάπη στην καρδιά μου. Εύχομαι να συναντηθούμε σύντομα από κοντά και να μοιραστούμε αυτή τη στιγμή όπως της αξίζει. Με βαθιά εκτίμηση και ευγνωμοσύνη, Σταύρος Ξαρχάκος».
Το κοινό στην κατάμεστη αίθουσα του Ολύμπιον καλωσόρισε ο Καλλιτεχνικός Διευθυντής του Φεστιβάλ, Ορέστης Ανδρεαδάκης, ο οποίος ανέφερε: «Μόλις βρεθούμε στην Αθήνα -και είμαι σίγουρος ότι μέχρι τότε ο Σταύρος Ξαρχάκος θα είναι καλύτερα- θα του παραδώσουμε τον Χρυσό Αλέξανδρο για τη συνολική προσφορά του στον κινηματογράφο και τον ελληνικό πολιτισμό».
Στην εκδήλωση μίλησε και η ηθοποιός Θέμις Μπαζάκα, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Φεστιβάλ. Η αγαπημένη ηθοποιός ξεκίνησε την κινηματογραφική της πορεία με την ταινία Ρεμπέτικο (1983) του Κώστα Φέρρη, η οποία προβλήθηκε στο πλαίσιο της τιμητικής εκδήλωσης. Τη μουσική της ταινίας έχει συνθέσει ο Σταύρος Ξαρχάκος, ο οποίος είχε βραβευτεί για αυτήν στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Αλλά και η Θέμις Μπαζάκα είχε τιμηθεί με βραβείο Β΄ Γυναικείου Ρόλου στο Φεστιβάλ για την ερμηνεία της στο Ρεμπέτικο.
Η ηθοποιός μοιράστηκε, μάλιστα, μια σπάνια ανάμνηση από την πρώτη της συνάντηση με τον Σταύρο Ξαρχάκο: «Θα σας πω μια μικρή ιστορία που με σημάδεψε. Ήμουν 22 χρονών. Είχα μόλις κατέβει από τη Θεσσαλονίκη για το Ρεμπέτικο. Ένιωθα τρομερή τύχη και μεγάλη αγωνία. Μου είπαν
ότι ήθελε να με δει ο μαέστρος, για να με δοκιμάσει στο τραγούδι. Φτάνω στο σπίτι του Σταύρου Ξαρχάκου και μου είχαν κοπεί τα πόδια, δεν ήξερα τι θα συμβεί. Ο άνθρωπος ήταν σοβαρός καλλιτέχνης. Με κοίταξε διερευνητικά και ύστερα κάθισε στο πιάνο. “Για να δω τι ξέρεις”, μου λέει και παίζει μια μελωδία. Μου ζήτησε να τραγουδήσω. Δεν έβγαινε η φωνή μου. “Λοιπόν, δεν θα πεις τραγούδι”, μου είπε. Κι ευτυχώς, τα πήγα καλύτερα με την υποκριτική και πήρα αυτό το βραβείο. Τελικά, το τραγούδι ήταν Το Πρακτορείο. Το ερμήνευσε ο ίδιος και το είπε καταπληκτικά».
Από την πλευρά του, ο Ορέστης Ανδρεαδάκης αναφέρθηκε στη μακρά και εμβληματική πορεία του Σταύρου Ξαρχάκου, αλλά και στη μοναδική ικανότητά του να συνδυάζει διαφορετικά μουσικά ιδιώματα, δημιουργώντας ξεχωριστές κινηματογραφικές συνθέσεις. «Το 1962 ο Σταύρος Ξαρχάκος έγραψε το τραγούδι Τα δάκρυά μου είναι καυτά για την ταινία Το ταξίδι του Ντίνου Δημόπουλου. Ήταν η πρώτη του κινηματογραφική μουσική και ήταν μόλις 23 ετών. Εδώ και έξι δεκαετίες έχει διαγράψει μια εκπληκτική καριέρα με τραγούδια που μας έχουν σημαδέψει, μας έχουν συγκινήσει, έχουν συνοδεύσει τα όνειρά μας, τις χαρές μας και τις λύπες μας».
«Τα περισσότερα από αυτά τα εμβληματικά τραγούδια του γράφτηκαν για ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου. Υπάρχει όμως ένα στοιχείο που έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και δεν το έχουν άλλοι κινηματογραφικοί συνθέτες. Ο Σταύρος Ξαρχάκος έχει καταφέρει να ενσωματώσει και να χρησιμοποιήσει διαφορετικά μουσικά ιδιώματα. Χρησιμοποίησε τζαζ, μπλουζ, κλασική μουσική και ήξερε πάντα πώς να αναδείξει τις κινούμενες εικόνες και να τις κάνει να μιλήσουν περισσότερο», συμπλήρωσε ο Καλλιτεχνικός Διευθυντής του Φεστιβάλ.
Ως φόρο τιμής στον μεγάλο δημιουργό, που έχει αφήσει ανεξίτηλο το αποτύπωμά του τόσο στο έντεχνο όσο και στο λαϊκό τραγούδι, το Φεστιβάλ παρουσίασε ένα σύντομο βίντεο αφιερωμένο στο έργο του, με χαρακτηριστικά μουσικά αποσπάσματα από τις ταινίες για τις οποίες συνέθεσε μουσική. «Δεν μπορούμε να χωρέσουμε μέσα σε 8 λεπτά ολόκληρη την καριέρα του μεγάλου αυτού μουσικού, απλώς διαλέξαμε κάποια χαρακτηριστικά τραγούδια από τις ταινίες του», σημείωσε η Θέμις Μπαζάκα.
Το κοινό τίμησε τον Σταύρο Ξαρχάκο με ένα θερμό και παρατεταμένο χειροκρότημα. Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με την προβολή της εμβληματικής ταινίας Ρεμπέτικο (1983) του Κώστα Φέρρη, για τις ανάγκες της οποίας ο συνθέτης δημιούργησε νέα τραγούδια, αποδίδοντάς τα με τέτοιο τρόπο ώστε να δίνουν την αίσθηση αυθεντικών, παλιών ρεμπέτικων.