Έχουν παρέλθει από τότε δέκα χρόνια περίπου, αφού η βιβλιοθήκη μας στεγαζόταν στον χώρο του Αγίου Ματθαίου, όταν με επισκέφθηκε ο φιλόλογος και καλός φίλος, Δημήτρης Δασκαλάκης, με ένα δώρο μοναδικό! Χάρηκα με την παρουσία του, αφού, στο πρόσωπό του, θυμήθηκα τον πατέρα του, τον παπά Μανόλη, τον μακαριστό λευίτη, ο οποίος διακόνησε τον Άγιο Γεώργιο των Μοιρών για σαράντα πέντε ολόκληρα χρόνια!
Πάντα σεμνός, αθόρυβος και ευγενικός, ο Δημήτρης Δασκαλάκης μού πρόσφερε και μου χάρισε ένα φωτοαντίγραφο «τευτερίς», προκειμένου να το χρησιμοποιήσω για κάποια εργασία μου.
Φυσικά, τα πολλά, εκ μέρους μου, «ευχαριστώ» είναι κι αυτά λίγα, μπροστά στην ευγενική και αδελφική χειρονομία του Δημήτρη. Το ξεφύλλισα με ευλάβεια και προσοχή. Στην πρώτη σελίδα, στη δεξιά πλευρά, έγραφε «τευτέριον» του Ιωακείμ Παπαδάκη, εν Πετροκεφάλι τη 15η Μαΐου, έτους 1875, τραγούδια καλά».
Στην αριστερή του πλευρά, είχε κάποιους γραμματικούς τύπους και, πάνω αριστερά, το βιογραφικό του προαναφερόμενου μαθητή, κάπως διεξοδικά, το οποίο και μεταγράφω:
«Εγώ μεν Ιωακείμ Παπαδάκης κατά πρώην φοράν με παρέδωκεν εν τη μουσική Κωστής ο διδάσκαλός μου εν Σίβα, ενώ δε μερικοί κάτοικοι τον εφθόνησαν ένεκα της τερπνής ψαλμωδίας του, έφυγεν, ο οποίος μόλις είχε με παραδώσει εις τον πρώτον ήχον.
Επειδή δε μετά παρέλευσιν τεσσάρων-πέντε ετών εισήλθον εν τη μονή της Οδηγητρίας και μισθώσας 15 γρόσια τον μήνα τον ιεροδιάκονον τον Γεννάδιον, με παρέδιδε εις το Αναστασιματάριον. Την 25η Μαρτίου 1880 εις Οδηγήτριαν».
Στις μέσα σελίδες του καθώς το φυλλομετρώ γοητεύομαι από τους γραμματικούς τύπους της αρχαίας ελληνικής γλώσσας, από την κλίση των ουσιαστικών και των επιθέτων, από τις εγκλίσεις και τους χρόνους ομαλών και ανωμάλων ρημάτων, από τις κλίσεις των μετοχών και τον σχηματισμό των απαρεμφάτων ενεργητικής και παθητικής φωνής.
Το εμπλουτίζουν ακόμα κάποια τροπάρια της Εκκλησίας και κάποια «τραγούδια καλά», όπως αναγράφεται στο εξώφυλλο. Πιο συγκεκριμένα, το «τραγούδι του Ξωπατέρα», το «τραγούδι του Παυλή», το «τραγούδι του Αγίου Γεωργίου» και το «τραγούδι του Αδαμάκη».
Τέλος, χαρακτηριστικό είναι το σκίτσο με τον πύργο και την ελιά του Ξωπατέρα. Η τελευταία έπεσε θύμα της προπέρσινης πυρκαγιάς, που με το πέρασμά της εξαφάνισε ένα ακόμα κομμάτι της ιστορίας μας. Ας είναι!
Ένα σχολείο, λοιπόν, σύμφωνα με τα γραφόμενα του Ιωακείμ Παπαδάκη, η Ιερά Μονή της Οδηγήτριας. Εκεί, όπως ο ίδιος μας γράφει, διδάσκονταν μαθήματα μουσικής και αρχαίας ελληνικής γλώσσας στα έτη 1875 και 1880. Το αιώνιο αυτό προπύργο του χριστιανισμού, γνώρισε στιγμές δόξας, πρόσφερε, περιέθαλψε τον ανήμπορο και τον οδοιπόρο, υπήρξε κέντρο εθνικής προσφοράς, χώρος ηρώων.
Κάποια στιγμή, δοκιμάστηκε σκληρά, απειλήθηκε ακόμα και με τη διάλυσή του. Τις τελευταίες όμως δεκαετίες αρχίζει η ανασύνταξή του με τους βοήθεια σεβαστών γερόντων, του Ευτυχιανού Σηφάκη και του Παρθένιου Βουλγαράκη, καθώς και των άλλων αδελφών της Ιεράς Μονής!
Ο πατέρας Παρθένιος, ειδικά, έχει συνδέσει τ’ όνομά του με την Ιερά Μονή της Οδηγήτριας. Ακούραστος, στοργικός, δημιουργικός και με μια ασυνήθιστη σεμνότητα μας δέχεται και μας ευλογεί κάθε φορά που επισκεπτόμαστε το ιστορικό μοναστήρι.
Χάρη στο μοναδικό του ήθος, την πραότητα και την ηρεμία του, έχει δώσει ένα ξεχωριστό νόημα στον ιερό αυτό χώρο. Εμείς απλά τον ευχαριστούμε και του ευχόμαστε δύναμη και υγεία για να συνεχίζει να δημιουργεί, να προσφέρει και προπαντός να μας παραδειγματίζει.
Ιερά Μονή Οδηγήτριας. Ένα από τα αρχαιότερα αλλά και πιο ιστορικά ανδρικά μοναστήρια του νησιού μας, με μεγάλη πνευματική αλλά και εθνική προσφορά. Χτισμένο τον 14ο αιώνα, υπάγεται στο Οικουμενικό Πατριαρχείο.
Συνδέθηκε η Ιερά Μονή με τον θρυλικό ήρωα Ξωπατέρα, που αυτός και οι συμπολεμιστές του έγιναν ο φόβος και ο τρόμος των γενιτσάρων. Λόγω της οχυρής θέσεώς του, το μοναστήρι απετέλεσε τόπο καταφυγίου για τους επαναστάτες της Κρήτης. Στα 1866, ο Μιχαήλ Κόρακας είχε φέρει εκεί τα τρία παιδιά του, τα οποία κατάφεραν να περάσουν απαρατήρητα από τους Τούρκους και να κρυφτούν στο μοναστήρι.
Μέσα στον Ιερό Ναό σώζονται τοιχογραφίες, ιερά άμφια, το τέμπλο και άλλα. Ιερά Μονή της Παναγίας Οδηγήτριας! Ένα από τα πολλά και μοναδικά προσκυνήματα του νησιού μας, ένας ακοίμητος φρουρός στην ιερή οροσειρά των Αστερουσίων!