Το νερό αποτελεί σημαντικό παράγοντα για καλή υγεία και μακροζωία.
Καθώς το ανθρώπινο σώμα αποτελείται σε ποσοστό περίπου 50-70 % από νερό, η σωστή και καθημερινή ενυδάτωσή του επηρεάζει άμεσα την ομαλή κυτταρική και φυσιολογική λειτουργία του. Ένας απλός τρόπος για να ελέγχετε την ενυδάτωσή σας είναι το χρώμα των ούρων. Όταν τα ούρα είναι ανοιχτόχρωμα ή διαφανή, βρίσκεστε σε καλό δρόμο.
Το νερό συμβάλλει στην καλή λειτουργία του οργανισμού και στη μακροζωία: (α) Με την προστασία των ζωτικών οργάνων. Η επαρκής ενυδάτωση μειώνει την καταπόνηση των νεφρών και του ήπατος, βοηθώντας στην αποβολή των τοξινών. (β) Με την προαγωγή της καλής καρδιακής λειτουργίας.
Το νερό διατηρεί τη σωστή πυκνότητα του αίματος, διευκολύνοντας το έργο της καρδιάς και μειώνοντας τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων. (γ) Με την κυτταρική αναζωογόνηση. Το νερό μεταφέρει οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά σε όλα τα κύτταρα, συμβάλλοντας στην ομοιοστασία τους. (δ) Με την καλύτερη πέψη και μεταβολισμό. Το νερό συμβάλλει στην απορρόφηση των τροφών, προλαμβάνει τη δυσκοιλιότητα και βοηθά στη διατήρηση του βάρους.
Ακόμη, η διαβίωση κοντά στη θάλασσα και η επαφή με το θαλάσσιο περιβάλλον προσφέρουν στον άνθρωπο σημαντικά σωματικά και ψυχικά οφέλη, συμβάλλοντας αποδεδειγμένα στη βελτίωση της υγείας και στη μακροζωία. Σε πολλές περιοχές παγκοσμίως, και φυσικά στην Ελλάδα, όπως η Ικαρία και άλλες, η μακροζωία έχει συσχετιστεί με το θαλάσσιο στοιχείο (Αγγελάκης, 2026). Οι κυριότεροι τρόποι με τους οποίους η θάλασσα ευνοεί την υγεία μας περιλαμβάνουν:
(α) Μείωση του στρες και ψυχική ευεξία: Μελέτες δείχνουν ότι η θέα και ο ήχος του νερού προκαλούν κατάσταση ηρεμίας και αυτοσυγκέντρωσης. Μειώνονται τα επίπεδα της κορτιζόλης (ορμόνης του στρες) και της αδρεναλίνης, προστατεύοντας το καρδιαγγειακό σύστημα.
Επίσης, ο καθαρός θαλασσινός αέρας είναι πλούσιος σε αρνητικά ιόντα οξυγόνου, βελτιώνοντας την πρόσληψή του, ενώ συντελούν στην εξισορρόπηση των επιπέδων σεροτονίνης, βελτιώνοντας την ποιότητα του ύπνου (Γκίκας, 2025).
(β) Σωματική άσκηση και υγεία των αρθρώσεων: Η εγγύτητα στη θάλασσα ενθαρρύνει τη σωματική δραστηριότητα, με κολύμβηση και περπάτημα στην άμμο. Με την κολύμβηση η άνωση του νερού μειώνει την καταπόνηση των αρθρώσεων, επιτρέποντας σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας με μυοσκελετικά προβλήματα να γυμνάζονται με ασφάλεια, διατηρώντας τη μυϊκή τους μάζα και την ευκινησία τους. (γ) Ενίσχυση του ανοσοποιητικού και του αναπνευστικού:
Το θαλάσσιο νερό είναι πλούσιο σε μεταλλικά στοιχεία (μαγνήσιο, νάτριο, ασβέστιο και κάλιο), τα οποία έχουν αντιφλεγμονώδη δράση, βελτιώνοντας δερματικές παθήσεις, όπως το έκζεμα και η ψωρίαση. Επίσης η εισπνοή του θαλασσινού αέρα (αλατούχο αεροζόλ) βοηθά στον καθαρισμό των πνευμόνων και μειώνει τα συμπτώματα αναπνευστικών προβλημάτων, όπως το άσθμα ή οι αλλεργίες.
(δ) Σύνδεση με τη μεσογειακή διατροφή: Οι παραθαλάσσιες κοινότητες έχουν παραδοσιακά άμεση πρόσβαση σε φρέσκα ψάρια και θαλασσινά, τα οποία είναι πλούσια σε Ω-3 λιπαρά οξέα. Αυτά τα λιπαρά οξέα μειώνουν τη φλεγμονή, προστατεύουν την καρδιά και ενισχύουν τη γνωστική λειτουργία, αποτελώντας βασικό πυλώνα της μακροζωίας. Επίσης υποστηρίζουν τη δομή των εγκεφαλικών κυττάρων, βελτιώνοντας τη μνήμη και προστατεύοντας από τη γνωστική φθορά, που φέρνει το γήρας.
Στην Κρήτη, το περιβάλλον συμβάλλει σημαντικά στη μακροζωία κυρίως στις παραθαλάσσιες κοινότητες. Ακόμη, η μεσογειακή διατροφή συνδυάζεται παραδοσιακά με την υψηλή κατανάλωση αγνού ελαιολάδου, άγριων χόρτων και λαχανικών, δημιουργώντας ένα ισχυρό αντιοξειδωτικό συνεργατικό αποτέλεσμα. Η επιλογή της για την ανάπτυξη και την πρόοδο του Μινωικού Πολιτισμού -του πρώτου ευρωπαϊκού πολιτισμού- δεν ήταν τυχαία.
Βιβλιογραφία
Αγγελάκης, Α. Ν. (2026). Οι Ιαματικές Πηγές της Ικαρίας. Ρεθεμνιώτικα Νέα, Ρέθυμνον, 26/09/2026, https://rethnea.gr/oi-iamatikes-piges-tis-ikarias/ Γκίκας Π. (2025). Θάλασσα και ψυχική υγεία: μειώνει το στρες; τι δείχνει η επιστήμη. WhatsApp: https://drgkikas.com/arthra-blog/thalassa-kaipsychiki- ygeia-stres-epistimi
Ο Ανδρέας Ν. Αγγελάκης είναι επίτιμο μέλος και διακεκριμένο fellow του Παγκόσμιου Οργανισμού Νερού (IWA)