Η φιλοσοφική λίθος και η ίαση των πασχόντων

  • «Ουδέν χρήμα μάτην γίνεται, αλλά πάντα εκ λόγου τε και υπ’ ανάγκης»
  • Λεύκιππος

Του Μπάμπη Λάσκαρι*

Όταν η μητέρα διάβασε τον Αλχημιστή του Κοέλο, κράτησε κάποιες σημειώσεις. Δέκα χρόνια μετά τον θάνατό της, πέσανε στα χέρια μου. Παραθέτω τα αποσπάσματα εδώ:

-Εάν ο Θεός μιλά τη γλώσσα της ψυχής σου, μόνο εσύ μπορείς να το καταλάβεις.

-Δάσκαλος: υπάρχουν τρία είδη αλχημιστών: α) αυτοί που είναι αόριστοι, γιατί δεν ξέρουν για ποιο πράγμα μιλούν. β) αυτοί που είναι αόριστοι στην καρδιά αλλά όχι και στον νου, και γ) αυτοί που ποτέ δεν άκουσαν για αλχημεία, αλλά ανακάλυψαν τη φιλοσοφική λίθο.

-Ήθελα να ακολουθήσω τα σημάδια, γιατί ήξερα ότι τα σημάδια είναι η γλώσσα του Θεού. [πρβλ. την έννοια της συγχρονικότητας του Jung].

-Τα πρόβατα δεν έχουν ποτέ την ανάγκη να πάρουν μίαν απόφαση: ίσως γι’ αυτό να μένουν για πάντα δίπλα μου.

-Ανυπακοή στην έρημο, σημαίνει θάνατος.

***

Είναι Μεγάλη Πέμπτη, μετά τα μεσάνυχτα, ήδη δυο ώρες μετά. Αύριο ξημερώνει Μεγάλη Παρασκευή. Έφερα ένα βιβλίο από το μέσα δωμάτιο, ένα βιβλίο με την Παναγία στο εξώφυλλο.

Πόσο θλιμμένη εικονίζεται, πόσο στυγερά ανθρώπινη, δεν το βάνει ο νους. Τίτλος του βιβλίου: Μήτηρ Θεού, μητέρα των ανθρώπων. Τρόμαξα, επειδή μέχρι να φέρω το βιβλίο και να ξαναρχίσω το γράψιμο, είχα ξεχάσει τον τίτλο.

Μάλιστα ήμουν έτοιμος να γράψω «Παναγία». Για επιβεβαίωση, όμως, στράφηκα πάλι στο εξώφυλλο κι είδα ότι με κεφαλαία γράμματα, αναγραφόταν το «ΜΗΤΗΡ ΘΕΟΥ».

Ύστερα ένοιωσα ένα σχήμα να τραβά τη ματιά μου, καθώς μέσα στο οπτικό μου πεδίο έπεφτε τώρα από το πλάι το τετράδιο με τους στίχους για τα τραγούδια μου, ένα τετράδιο μαύρο και μεγάλου μεγέθους που είχε απ’ έξω το σήμα της Ειρήνης, διορθωμένο σωστά με δική μου αρκετά προγενέστερη εικαστική παρέμβαση. Τρόμαξα πάλι.

Άνοιξα τυχαία -αν υπάρχει κάτι από τύχη σ’ αυτό τον Κόσμο, όπου ο Θεός δεν παίζει ζάρια- στη σελίδα 53 το βιβλίο της Καθημερινής που είχε φροντίσει να προμηθευτεί η μητέρα μου κάποτε, και διάβασα άμεσα ένα μικρό ποιητικό κείμενο του Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη:

Δάκρυα των Ματιών

…η λίμνη ως πέρ’ απ’ την άκρη της Παναγιάς

της Μαυριώτισσας,

Γέμισε από τα δάκρυα ενός που τίποτα δεν έκαμε σωστό.

Όταν λιωμένος μέσα στα δάκρυα, ώστε να μοιάζει σαν αντάρα,

είδε αυτός πως πάλι με την αλμύρα τους κάμαν τ’ ανάποδο

-δίνοντας νερό ακατάλληλο για τ’ άλλα ψάρια

και το γουλιανό,

για τη βοσκή των αρχοντοκόριτσων πουλιών της λίμνης-

ανέβηκε σ’ ένα ψηλό καμπαναριό και βάλθηκε να σημαίνει.

Γλυκός τόσο ήταν ο αχός της Ορθόδοξης Χριστιανοσύνης,

ώστε κάθε φορά, που άγγιζε το γλωσσίδι το χυτό μέταλλο,

χυνότανε κι ένα τσουβάλι ζάχαρη για να γλυκάν’ η λίμνη.

Τη γλύκα τούτη γεύονται εκείνοι π’ αναπαύονται,

πέρα στ’ αμπέλια,

«τόση γλύκα μόν’ η αγάπη μπορεί νάχει που τη ζητούσα

κι άλλαξα».

Το 1994, ανήμερα του Ευαγγελισμού και στα γενέθλιά της μάνας μου επάνω, συνεπέστατη η Ελεονώρα τής χάρισε το βιβλίο του Σκώτ Πεκ, «Ο Δρόμος ο λιγότερο ταξιδεμένος». Ας είναι αυτό ο λογικός μας οδηγός. Μιλά για τη Χάρη, και την παρουσιάζει σαν ανεξήγητο αλλά προβλέψιμο φαινόμενο που οδηγεί στο «θαύμα της υγείας».

Αλλά πάλι, στο «Η Μίμησις του Χριστού» του Κεμπησίου Θωμά, αναγράφεται για τη Θεία Χάρη: «Ο άνθρωπος μόνος του δεν είναι δυνατόν να υψωθεί προς Σε […] μέχρις ότου ζητήσει τη βοήθειά σου, του απείρου, του αιωνίου, του αγαθού, του δυνατού».

Τι υποστηρίζω λοιπόν; Ότι απλούστατα, μέσα από τη Θεία Χάρη, είτε αυτή εμφανίζεται μέσω κάποιου καινούργιου ενεργού προσώπου στη ζωή του κάθε πάσχοντος, και μετά από πολύ κόπο, ενατένιση, προσήλωση και εσωτερική εργασία, μελέτη ή βιωματικό διαλογισμό ορθά κατευθυνόμενο από τον Κύριο και με βάση τις προηγούμενες συγκρουσιακές εμπειρίες του υποκειμένου, είτε μέσα από την προσευχή και τη φροντίδα του εαυτού, την καθημερινή προετοιμασία και την επιμονή, το πείσμα που έχει κανείς να προσκαλέσει αυτό το καινούργιο πρόσωπο στη ζωή του, τότε, ναι, η κατάσταση της ίασης, της πλήρους ίασης και της υγείας που αυτή συνεπάγεται, δεν είναι μόνο εφικτή, αλλά σχεδόν βέβαιη.

Ο Μπάμπης Λάσκαρις είναι κοινωνικός ανθρωπολόγος, μέλος της Ελληνικής Φιλοσοφικής Εταιρείας