Τι είναι η Φθινοπωρινή Ισημερία. Ίση η μέρα με τη νύχτα, λέει στην απλή γλώσσα του ο απλός κόσμος.
Σε φυσικό επίπεδο, κατά την ισημερία έχουμε την εξισορρόπηση δυο αντίπολων καταστάσεων, τη διάρκεια της μέρας με τη διάρκεια της νύχτας. Σε πνευματικό επίπεδο, η περίοδος από τη Φθινοπωρινή Ισημερία μέχρι το Χειμερινό Ηλιοστάσιο συμβολίζει την περίοδο κατά την οποία η ψυχή του ανθρώπου θα περάσει το πρώτο στάδιο εξελίξεώς της.
Στην ελληνική παράδοση πίστευαν ότι όπως καλλιεργείται η γη το φθινόπωρο, έτσι πρέπει να καλλιεργούνται κι οι ανθρώπινες ψυχές για να εκδηλώσουν τις κρυμμένες τους δυνάμεις και να τις μεταβάλουν σε ιδέες και συναισθήματα.
Στην Αστρονομία, Ισημερία καλείται η αστρική ημέρα κατά την οποία το κέντρο του ηλιακού δίσκου βρίσκεται ίσο χρονικό διάστημα πάνω και κάτω από τον ορίζοντα κάθε τόπου, διαγράφει δηλαδή ίσα τόξα (ημερήσιο και νυκτερινό), και κατά τη διάρκεια της οποίας οι ακτίνες του ηλίου πέφτουν κατακόρυφα στον ισημερινό.
Ουράνια σφαίρα ονομάζεται η ιδεατή σφαίρα επί της οποίας φέρονται να βρίσκονται οι αστέρες και τα άλλα ουράνια σώματα και η οποία περιβάλλει τη Γη.
Οι ισημερίες στην ουράνια σφαίρα είναι τα σημεία στα οποία τέμνεται η εκλειπτική με τον ουράνιο ισημερινό. Στα σημεία αυτά, εαρινό και φθινοπωρινό σημείο έχουμε αντίστοιχα την εαρινή και φθινοπωρινή ισημερία. Από το εαρινό σημείο ο Ήλιος ανεβαίνει στο βόρειο ημισφαίριο του ουρανού και μετά από τρεις μήνες φθάνει στο βορειότερο σημείο της εκλειπτικής.
Στο σημείο αυτό, που ονομάζεται θερινή τροπή (διότι συμβαίνει την περίοδο του καλοκαιριού για το βόρειο ημισφαίριο), ο ήλιος φαίνεται να βραδυπορεί, σαν να πραγματοποιεί μια στάση και γι’ αυτό ονομάζεται θερινό ηλιοστάσιο.
Από το σημείο αυτό ο Ήλιος προχωρεί συνέχεια προς τον νότο και αφού φτάνει στο φθινοπωρινό ισημερινό σημείο (Φθινοπωρινή Ισημερία), συνεχίζει να κινείται νότια. Μέχρι που φτάνει στο νοτιότερο σημείο της εκλειπτικής (που ονομάζεται χειμερινή τροπή, διότι συμβαίνει τη διάρκεια του χειμώνα για το βόρειο ημισφαίριο).
Στο σημείο αυτό, ο Ήλιος φαίνεται σαν να στέκεται πάλι στην ουράνια σφαίρα και το σημείο αυτό ονομάζεται χειμερινό ηλιοστάσιο. Στη Φθινοπωρινή Ισημερία «κατέρχεται» η Θεά Περσεφόνη, εγκαταλείποντας τον υφήλιο δικό μας κόσμο, και έναν σεληνιακό μήνα αργότερα, ο «Ήλιος των νεκρών» μεταφέρει δυναμικά ζωή στον κόσμο που φαινομενικά πεθαίνει, προετοιμάζοντας έτσι την μεγάλη επανάνθηση.
Είθε ο ανθρώπινος πολιτισμός να ακολουθήσει τη φωτεινή διαδρομή του Ήλιου και να κάνει μια στροφή σε έναν πολιτισμό που θα αφουγκραστεί τη συμπαντικότητα της ύπαρξής του. Γένοιτο! Τη χθεσινή ημέρα, Τετάρτη 23 Σεπτεμβρίου 2026, πραγματοποιήθηκε η Φθινοπωρινή Ισημερία.
Η Ελένη Μανιωράκη είναι δασκάλα, λογοτέχνις