Για τις παλαιότερες γενιές, η αγορά σπιτιού ήταν το απόλυτο κοινωνικό ορόσημο, για τους σύγχρονους Ευρωπαίους αντιμετωπίζεται πλέον περισσότερο ως μια σύνθετη χρηματοοικονομική στρατηγική επιβίωσης.
Η εκρηκτική άνοδος των τιμών και το αυξημένο κόστος διαβίωσης, επαναπροσδιορίζουν τον χάρτη της ιδιοκατοίκησης στην Ευρώπη.
Όσον αφορά στην Ελλάδα, κατέγραψε τη δεύτερη μεγαλύτερη αύξηση ενοικίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2025, με τις τιμές να ενισχύονται κατά 10,1%, πίσω μόνο από την Κροατία, που είχε τα «πρωτεία» με +17,6%.
Σύμφωνα με την έκθεση “European Housing Trend Report 2025” της RE/MAX, το 44% των Ευρωπαίων που δεν διαθέτουν σπίτι, λένε πλέον πως είτε αδυνατούν οικονομικά να αγοράσουν, είτε έχουν συνειδητά επιλέξει το ενοίκιο.
Το «ποτέ» κερδίζει έδαφος
Η απαισιοδοξία κυριαρχεί σε μεγάλο μέρος της ηπείρου. Σύμφωνα με το Euronews, κατά μέσο όρο, το 29% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι δεν θα καταφέρει ποτέ να αποκτήσει δικό του ακίνητο. Τα υψηλότερα ποσοστά απόγνωσης καταγράφονται στην Τσεχία (44%), τη Σλοβενία (39%) και την Ιταλία (35%).
Στην Ελλάδα, το ποσοστό των ανθρώπων που θεωρούν την αγορά σπιτιού ακατόρθωτη φτάνει το 30%, ξεπερνώντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Αντίθετα, οι πιο αισιόδοξοι φαίνεται να βρίσκονται στην Τουρκία (13%) και το Λουξεμβούργο (17%).
Ο διευθύνων σύμβουλος της RE/MAX Europe, Μίχαελ Πόλτσλερ, επισημαίνει ότι η αργή οικονομική ανάπτυξη, σε συνδυασμό με τις συνεχείς ανατιμήσεις στα ακίνητα, έχουν καταστήσει την προσιτότητα μια «ανυπέρβλητη πρόκληση», ιδιαίτερα για τους νέους. Σε χώρες, όπως η Γερμανία και η Αυστρία, η αγορά κατοικίας απαιτεί πλέον περιόδους αποταμίευσης που ξεπερνούν τα όρια της λογικής για το μέσο νοικοκυριό.
Κουλτούρα ενοικίου και ιδιοκτησίας
Πέρα από το οικονομικό σκέλος, η έρευνα αναδεικνύει και μια σημαντική πολιτισμική στροφή. Ένα 15% των Ευρωπαίων δηλώνει ότι δεν ενδιαφέρεται να αγοράσει σπίτι.
Στη Γερμανία (31%) και την Ελβετία (22%), η ενοικίαση παραμένει μια κοινωνικά αποδεκτή και σταθερή επιλογή, λόγω της ισχυρής προστασίας των ενοικιαστών.
Στον αντίποδα, σε χώρες όπως η Ισπανία και η Τουρκία, η ιδιοκτησία παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένη με την οικογενειακή ασφάλεια και την προστασία από τον πληθωρισμό.
Γιατί λένε «όχι» στην αγορά;
Από το γκρουπ εκείνων που επιλέγουν συνειδητά να μην αγοράσουν:
Το 53% δηλώνει ικανοποιημένο με τις τωρινές συνθήκες στέγασης.
Το 21% επιθυμεί να αποφύγει τις μόνιμες δεσμεύσεις και τα έξοδα συντήρησης.
Το 16% προκρίνει την ευελιξία της μετακίνησης.
Το 19% θεωρεί ότι οι τιμές των ακινήτων είναι υπερτιμημένες και «δεν αξίζουν τα λεφτά τους».
Με ιδιόκτητα το 70% των Ευρωπαίων
Παρά τις δυσκολίες, το 70% των Ευρωπαίων ζει σήμερα σε ιδιόκτητο σπίτι. Ωστόσο, η αντίληψη για το ακίνητο αλλάζει. Όπως σημειώνει ο Πόλτσλερ, ενώ για τις παλαιότερες γενιές η αγορά σπιτιού ήταν το απόλυτο κοινωνικό ορόσημο, για τους σύγχρονους Ευρωπαίους αντιμετωπίζεται πλέον περισσότερο ως μια σύνθετη χρηματοοικονομική στρατηγική επιβίωσης.