Το «θα πούμε το ψωμί ψωμάκι» και «το νερό νεράκι», είναι κλισεδάκια μιας άλλης εποχής. Πιο μίζερης και υποταγμένης στη λεκτική πενία. Χωρίς Τεχνητή Νοημοσύνη, χωρίς ανεπτυγμένα social media, χωρίς ινφλουένσερ και χωρίς την κυριαρχία του παραφρασμένου δόγματος, «είναι η επικοινωνία ηλίθιε»!
Το θέμα μας εν προκειμένω δεν είναι το ψωμί, που ούτως ή άλλως έχει κατηγορηθεί απ’ όλες τις δίαιτες, εξεζητημένες και μη και έχει σχεδόν ποινικοποιηθεί για τα άλευρά του. Το νερό όμως; Σταθερή αξία αλλά και μεγάλο ζητούμενο πλέον.
Ειδικά για το νησί μας και ειδικότερα για την ανατολική πλευρά, που βιώνει τις συνέπειες της τριετούς σκληρής ξηρασίας. Και το κακό δεν είναι μόνο αυτό, το ακόμα χειρότερο είναι ότι δεν υπάρχει καν σχέδιο, πόσο μάλλον άμεσες λύσεις.
Κι ενώ βλέπαμε το κακό που ερχόταν κι ενώ περιγράφονταν με ακρίβεια οι συνέπειες της κλιματικής αλλαγής και τα εφιαλτικά σενάρια περί ερημοποίησης της Κρήτης, λόγω γειτνίασής της με την Αφρική, ο σχεδιασμός εξέλειπε. Για κάποιους πήρε χρόνο ακόμα και να καταλάβουν ότι η κλιματική κρίση είναι εδώ…
Σχεδόν την αρνούνταν, νομίζοντας ότι τα μπεκάκια που τους ψεκάζουν, μπορούν να ποτίσουν τη γη μας και να ξεπλύνουν όλες τις αμαρτίες μας.
Τουλάχιστον συμφωνήσαμε στη διαπίστωση του προβλήματος και στο μέγεθός του, βάσει ερευνών και μελετών που βρίσκονται στα συρτάρια κάποιων δημόσιων υπηρεσιών.
Οι λύσεις έχουν καθυστερήσει χαρακτηριστικά και οι ευθύνες μπορούν να αποδειχτούν εγκληματικές, ακόμα και αν δεν πρόκειται να αποδοθούν.
Τα φράγματά μας αδειάζουν, ο υδροφόρος ορίζοντας συρρικνώνεται και οι περισσότερες πήγες υδροδότησης φθίνουν σε αποτελεσματικότητα. Κάποιοι παραμένουν αισιόδοξοι και λένε ότι «νερά υπάρχουν» και κάποιοι απαντούν σκωπτικά, «μαζί τα ήπιαμε»!
Η ουσία είναι ότι τώρα διψάμε και εμείς και η γη.
Οι ανάγκες του Ηρακλείου και όχι μόνο, έχουν πολλαπλασιαστεί. Τα ρεκόρ αφίξεων αυξάνουν τη ζήτηση, αλλά το προϊόν δεν είναι σε αφθονία. Τουναντίον! Οι τουριστικοί Δήμοι γλυκοκοιτάζουν τις γεωτρήσεις της ενδοχώρας, που πρέπει και να αρδευτεί. Το Ηράκλειο υδρεύεται πια εκ περιτροπής, ακόμα και αν δεν υπάρχουν βλάβες και αστοχίες υλικών και ανθρώπων.
Τα βυτία των ιδιωτών πυκνώνουν τα δρομολόγιά τους και οι ανάγκες καθαριότητας και υγιεινής στα νοικοκυριά, καλύπτονται με το σταγονόμετρο. Η απόδοση των καλλιεργειών έχει πέσει και σε κάποιες περιοχές όπως η Μεσσαρά, οι παραγωγοί αναζητούν χωράφια να φυτεύσουν σε άλλες περιοχές.
Το νερό αρχίζει να γίνεται μπίζνα. Κάποιοι Ολλανδοί αναλαμβάνουν να μελετήσουν το μελετημένο πρόβλημα της Κρήτης. Άλλοι προτείνουν την κοστοβόρα λύση της αφαλάτωσης. Την ίδια ώρα η αξιοποίηση των γλυκών νερών του Αλμυρού, παραμένει μια προτεινόμενη λύση, που ουδέποτε αξιοποιήθηκε και τώρα ξαναπέφτει στο τραπέζι, για τον εμπλουτισμό του πολύπαθου φράγματος του Αποσελέμη – που αν μείνει όπως έχουν τα πράγματα, θα μπορεί να δίνει το λίγο νερό που δίνει στο Ηράκλειο για κάτι λιγότερο από 90 ημέρες!
Το Ηράκλειο τροφοδοτείται βασικά από δύο αγωγούς: των Μαλίων που είναι διάτρητος και παρουσιάζει συνεχείς βλάβες και της Τυλίσου, που κατεβάζει και υφάλμυρο νερό. Οι περιοχές του Ηρακλείου με υφάλμυρο νερό πληθαίνουν, σύμφωνα με τις εργαστηριακές μελέτες Μπαλαχούτη, ενώ όλο και περισσότεροι νεαροί λένε στα κορίτσια τους μετά τα δροσερά φιλιά ότι «στάζουν τα χείλη τους αλμύρα και είναι δεμένοι από τη δική τους μοίρα» – αν και μακριά από παραλίες!
Προφανώς και η λειψυδρία δεν είναι προνόμιο της Κρήτης. Όλες οι περιοχές από τη Θεσσαλία και κάτω έχουν πρόβλημα. Και είναι λογικό να στενάζει η Αττική, που φιλοξενεί τη μισή Ελλάδα. Μόνο που στην Αττική πρόσφατα ανακοινώθηκαν εν χορδοίς και οργάνοις επενδύσεις ύψους 2,5 δισ. ευρώ, για την ανάσχεση του προβλήματος.
Και το Ηράκλειο πήγε να ζητήσει 100 εκατομμυριάκια, αλλά Καλοκαιρινός και Βουρεξάκης γυρίσαν πίσω με άδεια χέρια. Μάλλον δεν κατάφεραν να συγκινήσουν τα ανάλγητα υπουργεία, που δεν κατάλαβαν ακόμα ότι Ελλάδα δεν είναι μόνο η Αθήνα. Η μομφή πάντως δεν πάει μόνο για τα υπουργεία, αλλά για τους ιθύνοντες στην Κρήτη, τις τελευταίες δεκαετίες.
Κάποιοι νόμιζαν ότι με τα φράγματα Αποσελέμη και Φανερωμένης θα λύσουμε όλα μας τα προβλήματα. Και τώρα πνιγήκαμε σε αυτή τη λογική, και ας έμεινε στα φράγματα μια κουταλιά νερό που λέει ο λόγος. Οι Δήμοι του Ηρακλείου, ο ένας μετά τον άλλο κηρύσσονται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω της λειψυδρίας, αλλά η Κυβέρνηση δεν «στάζει» χρηματοδοτήσεις για τα αναγκαία έργα.
Η θέση μας είναι ήδη δύσκολη, σχεδόν δεινή. Υπό άλλες συνθήκες, θα δίναμε γη και ύδωρ για να βγούμε από την κρίση. Πλέον έχουμε να δώσουμε μόνο γη, σκασμένη και αφυδατωμένη. Μα αυτή δεν πιάνει ούτε ένα παρά!
Υ/Γ: Μόλις χθες ανακοινώθηκε από το Υπουργείο ότι για τους Δήμους Φαιστού, Χερσονήσου, Ιεράπετρας και Σητείας εγκρίθηκαν χρηματοδοτήσεις 3,5 εκατ. ευρώ για έργα, που αφορούν στη δημιουργία, την ενίσχυση και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών διαχείρισης υδάτων. Έστω και καθυστερημένα, ο Δήμος Ηρακλείου δεν είναι μέσα.