Στο λιμάνι του Ηρακλείου παραμένει αγκυροβολημένο από τις 27 Οκτωβρίου το γαλλικό ερευνητικό σκάφος “Abeille Marengo”, έτοιμο να αναλάβει το απαιτητικό έργο των υποθαλάσσιων βυθομετρήσεων για τη χάραξη της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI) για λογαριασμό της Nexans.
Όπως αναφέρουν έγκυρες πληροφορίες, εντός των επόμενων ημερών αναμένεται να συνεδριάσει η Επιτροπή Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης (ΕΧΑΕΘ), προκειμένου να ακολουθήσει η έκδοση της επίσημης NAVTEX από τις ελληνικές Αρχές, δίνοντας το σύνθημα για την εκκίνηση των εργασιών.
Παρά το έντονο διπλωματικό παρασκήνιο και τους φόβους για πιθανές αναταράξεις στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, το κλίμα στο πεδίο των ερευνών εμφανίζει μια εικόνα σχετικής σταθερότητας. Το ειδικό ερευνητικό σκάφος “Kobi Ruegg” συνεχίζει απρόσκοπτα και σε «ήρεμα νερά» τις εργασίες του νοτιοανατολικά της Κρήτης για τη χάραξη του υποθαλάσσιου καλωδίου οπτικών ινών EMC (East to Med Corridor) – ενός στρατηγικού έργου μεταφοράς δεδομένων που ενώνει την Ασία με την Ευρώπη, ξεκινώντας από τη Σιγκαπούρη και καταλήγοντας στην Ελλάδα μέσω Σαουδικής Αραβίας, Ισραήλ και Κύπρου.
Το γεγονός ότι το “Kobi Ruegg” κινείται στις ίδιες θαλάσσιες ζώνες που προγραμματίζεται να δραστηριοποιηθεί και το “Abeille Marengo”, καλλιεργεί προσδοκίες ότι, εφόσον τηρηθούν αυστηρά οι προβλεπόμενες θεσμικές διαδικασίες, το γαλλικό σκάφος θα μπορέσει να ξεκινήσει τις έρευνές του από τα νοτιοανατολικά της Καρπάθου έως τα 12 ναυτικά μίλια της Κύπρου χωρίς να προκληθεί επικίνδυνη κλιμάκωση.
Η ηρεμία αυτή, ωστόσο, δοκιμάζεται ήδη από τις κινήσεις της τουρκικής πλευράς, καθώς εκδόθηκαν δύο αντι-NAVTEX, στοχεύοντας ακριβώς τις θαλάσσιες περιοχές από τις οποίες σχεδιάζεται να διέλθει το καλώδιο του GSI.
Η πρώτη τουρκική οδηγία εκδόθηκε ως απάντηση στη NAVTEX του JRCC Λάρνακας για τις έρευνες του “Kobi Ruegg” εντός της κυπριακής ΑΟΖ. Η Τουρκία υποστηρίζει προκλητικά ότι η εν λόγω περιοχή αποτελεί τμήμα της τουρκικής υφαλοκρηπίδας (βάσει των μονομερών συντεταγμένων που κατέθεσε στον ΟΗΕ το 2020) και θεωρεί τον σταθμό της Λάρνακας «μη εξουσιοδοτημένο», επαναλαμβάνοντας τη θέση της περί μη αναγνώρισης της Κυπριακής Δημοκρατίας και απορρίπτοντας ως άκυρη κάθε σχετική αναγγελία.
Η δεύτερη αντι-NAVTEX εκδόθηκε για την άσκηση EUNOMIA 2026, με την οποία η Τουρκία επιχειρεί να αμφισβητήσει την αποκλειστική αρμοδιότητα του Σταθμού Ηρακλείου της Υδρογραφικής Υπηρεσίας του Πολεμικού Ναυτικού, υποστηρίζοντας ότι η κάλυψη της περιοχής νότια του Καστελλόριζου υπάγεται στον σταθμό της Αττάλειας.
Η Αθήνα ξεκαθαρίζει σε όλους τους τόνους ότι ο Σταθμός Ηρακλείου είναι ο μόνος αρμόδιος κατά τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO) για την έκδοση οδηγιών ασφαλείας εντός των ορίων του FIR Αθηνών και της ελληνικής υφαλοκρηπίδας, ενώ το Λιμενικό Σώμα έχει ήδη δρομολογήσει τις απαραίτητες εγκρίσεις για την κατ’ εξαίρεση δραστηριοποίηση του γαλλικού σκάφους στα ελληνικά χωρικά ύδατα.
Οι επόμενες μέρες και ώρες θεωρούνται κρίσιμες για τη μετάβαση του “Abeille Marengo” από το λιμάνι του Ηρακλείου στο πεδίο των ερευνών, σε μια επιχείρηση που συνδυάζει υψηλή τεχνική ακρίβεια αλλά και λεπτές διπλωματικές ισορροπίες, ενώ η γαλλική NEXANS, δηλαδή η εταιρεία των ερευνών, λέει ότι μιλάει μόνο με τις ελληνικές και κυπριακές Αρχές. Συνεπώς, ούτε προφορική ενημέρωση μέσω Γάλλων στους Τούρκους. Σωστά;