Γιος ενός από τους σημαντικότερους λυράρηδες που γέννησε η Κρήτη, ήταν επόμενο να τον κερδίσει κι αυτόν η μουσική. Όμως, ο ίδιος αποφάσισε από πολύ νωρίς ότι έπρεπε να πάρει ένα διαφορετικό, δικό του μονοπάτι. Σπούδασε μουσικός, έχει πτυχίο Ωδικής και Αρμονίας από το Εθνικό Ωδείο Αθηνών, ενώ παράλληλα πήρε και πτυχίο Στατιστικής από το Πανεπιστήμιο Πειραιά.
Ο Μάνος Μουντάκης, γιος του μεγάλου δημιουργού Κώστα Μουντάκη, εξηγεί μιλώντας στην «Π», με αφορμή την εκδήλωση για τα «100 χρόνια Κώστας» γιατί αποφάσισε να μην μάθει λύρα, όπως ο πατέρας του.
«Από μικρός -λέει- κατάλαβα πως όσο καλά κι αν μάθαινα να παίζω λύρα, δεν θα μπορούσα να ξεπεράσω αυτό το τεράστιο βουνό της δεξιοτεχνίας, που είχε ο πατέρας μου. Γι’ αυτό, το 1966, όταν ακολούθησα τον πατέρα μου με τον Γιάννη Ξυλούρη στο κέντρο “Άτταλος” στην Πλάκα, είδα ένα όργανο κι όταν ρώτησα τον Ξυλούρη τι είναι αυτό, μου είπε πως λέγεται πιάνο και παίζεται έτσι. Από τότε, έβαλα σκοπό της ζωής μου να μάθω πιάνο, όργανο που δεν ήξερε ο πατέρας μου».
Ο μεγάλος λυράρης δεν ήθελε να γίνει ο γιος του μουσικός, που θα ζει βιοποριστικά από τη μουσική του. «Καμάρωνε -θυμάται ο Μάνος Μουντάκης- που τραγουδούσα ωραία και που ήμουν καλός στο ωδείο, αλλά δεν ήθελε κουβέντα για εμφανίσεις τη νύχτα.
Αν εμφανίζεσαι στα μαγαζιά, μου έλεγε, δεν θα κάνεις οικογένεια. Να είσαι καλός μουσικός και τραγουδιστής, αλλά για συναυλίες και μόνο, το βράδυ να γυρίζεις στην οικογένειά σου. Συμβουλή που την ακολουθώ μέχρι σήμερα. Ίσως είμαι ένας από τους ελάχιστους τραγουδιστές, που έκαναν καριέρα χωρίς να τραγουδήσουν επαγγελματικά, σε νυχτερινά κέντρα».
Την ιδιαίτερα μελωδική φωνή του, γρήγορα ανακάλυψαν οι μεγαλύτεροι συνθέτες της χώρας, με μακρόχρονες συνεργασίες με τον Μίκη Θεοδωράκη, Γιάννη Μαρκόπουλο, Νίκο Μαμαγκάκη, Βασίλη Δημητρίου και άλλους.
Όταν ο πατέρας έγινε μαθητής κι ο γιος δάσκαλος
«Τελικά το πιάνο -υπογραμμίζει- διαφοροποίησε τη ζωή και των δύο μας.
Στην αρχή, “σταμάτα εσύ να παίξω κι εγώ”, διαφωνίες μέσα στο σπίτι, και μετά “κούρδισε έτσι, για να μπορέσουμε να παίξουμε μαζί”.
Ξαφνικά, εκεί που τον είχα δάσκαλό μου, άρχισε να γίνεται μαθητής μου. Αυτή η συνομιλία πατέρα-γιου έφερε και τη διδασκαλία λύρας του Μουντάκη με τους μαθητές του. Μαζί πηγαίναμε στο ωδείο, εκείνος για να διδάξει λύρα, κι εγώ τους μαθητές του για θεωρητικά και νότες
Δεν άργησε να έρθει και η συνεργασία με τον πατέρα του και η πρώτη του δισκογραφική δουλειά». Έτσι εξελικτικά -προσθέτει- φτάσαμε στην “Αναφορά στον Καζαντζάκη”, ο δίσκος που άφησε εποχή και είχε πολύ καλές κριτικές. Για πρώτη φορά, ο Μουντάκης δέχτηκε να παίξει με πλήρη ορχήστρα έντεχνης μουσικής, που μέχρι τότε απέφευγε.
Εγώ με τους μαθητές του ωδείου θεώρησα μεγάλη ευκαιρία και δημιούργησα την ΛΥΡΩΔΙΑ (κουαρτέτο λύρας), που εμφάνισα και σε δισκογραφία αργότερα.
Ακολούθησαν και άλλες δισκογραφικές συνεργασίες μας, όπως η ενορχήστρωση στη Κρητική Αναγέννηση ΒΟΣΚΟΠΟΥΛΑ και στο CRETE 12 Instrumental music by Kostas Mountakis».
Ο Μάνος Μουντάκης περιγράφει τον συνθέτη Κώστα Μουντάκη ως πολύπλευρο και εξόχως δημιουργικό.
«Με τα τραγούδια του -αναφέρει- περιέγραψε κάθε πτυχή της καθημερινής ζωής στην εποχή του, στην Κρήτη. Στις συνθέσεις του περιλαμβάνονται, επίσης, τραγούδια ιστορικά, ριζίτικα, καθώς και τραγούδια εμπνευσμένα από την Ενετοκρατία, την Τουρκοκρατία και την Γερμανική Κατοχή».
Η αποστολή, που ο Κώστας Μουντάκης είχε θέσει στον εαυτό του
Μάλιστα, μια αποστολή που είχε θέσει στον εαυτό του είναι, όπως τονίζει, να διασώσει και να διατηρήσει την πιστότητα, στην παραδοσιακή έκφραση που βρήκε, και στην οποία πρόσθεσε πολλά δικά του βιωματικά τραγούδια.
«Ήθελε -εξηγεί ο κ. Μουντάκης- να καταγράψει όλα τα μεγάλα γεγονότα που η Κρήτη είχε ενεργό συμμετοχή και ήταν σημείο αναφοράς για να πραγματοποιηθεί ο κρητικός κύκλος».
(Ο Κρητικός Γάμος, τα Κρητικά Νάκλια, ηθογραφία
Η Μάχη Κρήτης, Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος
Η Βοσκοπούλα, ο Ερωτόκριτος, Αναγέννηση-λογοτεχνία
Αναφορά στον Καζαντζάκη, σύγχρονη λογοτεχνία
Αρκάδι, Τουρκοκρατία)
Το περίφημο «ύφος Μουντάκη»
Αναφερόμενος στο περίφημο «ύφος Μουντάκη», που δημιούργησε μια ολόκληρη σχολή, κάνοντάς το τραγούδια του αιώνια κι άφθαρτα στο αδηφάγο πέρασμα του χρόνου, ο γιός του εξηγεί: «Του έφτανε να προσθέτει τη σφραγίδα της προσωπικής του τεχνικής, και τη μεγάλη τέχνη του αυτοσχεδιασμού του, δημιουργώντας έτσι το
“ύφος Μουντάκη”, που έχει αφήσει το στίγμα του στην κρητική μουσική, όπως και στους απογόνους του».
Η μελοποίηση της Οδύσσειας του Καζαντζάκη και η έγκριση της Ελένης
Όπως έχει γραφτεί, η μελοποίηση του Μάνου Μουντάκη με τη μορφή της λαϊκής όπερας, με κρητικό χαρακτήρα και ενορχήστρωση που αξιοποιεί -με τον καλύτερο τρόπο- την ομορφιά των παραδοσιακών μουσικών οργάνων, μας κάνει κοινωνούς της κρητικής σκέψης και της κρητικής ματιάς, μεταδίδοντάς μας με τη μουσική του, τα μηνύματα του μεγάλου Κρητικού συγγραφέα και στοχαστή.
Ο ίδιος θυμάται πως πήρε την έγκριση της χήρας του μεγάλου Κρητικού συγγραφέα και στοχαστή.
«Την Οδύσσεια -λέει- του Ν. Καζαντζάκη δεν την είχε ακούσει ο Μουντάκης, παρά μόνο κάποια μικρά τραγούδια που την αποτελούσαν. Έκατσα και έγραψα σε μία κασέτα όλη την Οδύσσεια για να την ακούσει, αλλά όταν πήγαινα στον Πειραιά για να του τη δώσω, άκουσα στο ραδιόφωνο του αυτοκινήτου την Ελένη Καζαντζάκη να δίνει συνέντευξη στο Κανάλι 1 του Πειραιά· οπότε, έκανα στροφή και έδωσα την κασέτα στην χήρα Καζαντζάκη για να μου πει αν εγκρίνει τη μουσική μου και αν αυτή ανταποκρίνεται στο συγκεκριμένο έργο του μεγάλου στοχαστή.
Μετά από μία εβδομάδα, με πήρε τηλέφωνο ο Πάτροκλος Σταύρου που είχε και τις εκδόσεις “Καζαντζάκη”, και μου είπε πως η Ελένη Καζαντζάκη είναι ενθουσιασμένη με το όλο έργο που της έδωσα και εκείνος δίνει την άδεια έκδοσης δίσκου.
Τον πατέρα μου τον κάλεσα με τον Μιχάλη Καυκαλά και το ζεύγος Γιώργου Σγουράκη στο σπίτι μου, παραμονές Χριστουγέννων και τους έπαιξα στο πιάνο όλη την Οδύσσεια.
Ο Μουντάκης ενθουσιάστηκε με την Οδύσσεια και είπε σε όλους για τον κρητικό κύκλο, ο οποίος ολοκληρώνεται τώρα με την Οδύσσεια του Ν. Καζαντζάκη.
Έτσι, η Κρήτη με την Οδύσσεια στην αρχαιότητα, θα εκπροσωπείται σε όλες τις μεγάλες φάσεις της ανθρωπότητας».
Η αθέατη κρητική μουσική
Ο Μάνος Μουντάκης από νέος ήθελε να δείξω πως η κρητική μουσική… δεν είναι μόνο αυτή που φαίνεται από τις ηχογραφήσεις, αλλά υπάρχει και άλλη μια, αθέατη.
«Τελικά η κρητική μουσική, κατά τη γνώμη μου -αναφέρει- δεν θα πρέπει να εκπροσωπείται μόνο από τη δισκογραφία, που έχουν οι Κρήτες καλλιτέχνες. Υπάρχουν και άλλες μουσικές ή και οι ίδιες οι δισκογραφημένες, που όταν τις ακούσεις εκτός δισκογραφίας, είναι τελείως διαφορετικές… πολλές φορές καλύτερες. Είναι πιο αυθόρμητες, πιο αυτοσχεδιαστικές και στη μουσική αλλά και στον στίχο».
«Μάλιστα -όπως εξηγεί, κλείνοντας για την κακοποίηση της κρητικής μουσικής- η μόνη περίπτωση κακοποίησης της μουσικής είναι όταν δεν την σέβεται αυτός που καλείται να την εκτελέσει. Όσο κακός οργανοπαίκτης και να είναι κανείς, όταν σέβεται τη μουσική που παίζει, αυτή ακούγεται σωστή».
Παρουσιάζει το τέταρτο βιβλίο του «Κώστας Μουντάκης: Αναδρομή»
Στις 11 Φεβρουαρίου του 2026, ο Μάνος Μουντάκης θα παρουσιάσει το τέταρτο βιβλίο του «Κώστας Μουντάκης: Αναδρομή» στην Αθήνα, στο Δημοτικό Μέγαρο του Δήμου Παπάγου-Χολαργού.
Στο συγγραφικό του έργο -ανάμεσα σε άλλα- περιλαμβάνονται τα βιβλία του «Πρακτική μέθοδος μουσικής για κρητική λύρα», «Η κρητική μουσική και τα μουσικά συστήματα» και «Κώστας Μουντάκης: Το χρονικό της πορείας του»
Το πλούσιο βιογραφικό του περιλαμβάνει:
Από το 1974 έως το 1988 συνεργάζεται με τους Μίκη Θεοδωράκη, Γιάννη Μαρκόπουλο, Νίκο Μαμαγκάκη, Βασίλη Δημητρίου και άλλους. Σε συνεργασία με τον πατέρα του, παρουσιάζει την πρώτη του δισκογραφική δουλειά «Αναφορά στον Καζαντζάκη». Το 1982, με τον Σύλλογο Κρητών Ηλιούπολης και τον Μανώλη Φραγκιαδάκη ανεβάζουν το θεατρικό έργο «Ο γυρισμός του Ζορμπά» σε περιοδεία σε όλη την Κρήτη, που -το 1985- ηχογραφείται η μουσική του έργου σε δίσκο.
Από το 1983 εργάζεται στην Ελληνική Ραδιοφωνία ως ειδικός παραγωγός μουσικών προγραμμάτων μέχρι την 11η Ιουνίου 2013, που η ΕΡΤ κλείνει βιαίως, και το 2014 προσλαμβάνεται στο μουσείο Ο.Σ.Φ.Π. μέχρι τη σύνταξή του.
Το 1996 δημιουργεί στο Ρέθυμνο το Ωδείο «Κώστας Μουντάκης» προς τιμήν του πατέρα του και εκδίδει τον δίσκο «Έβγα ήλιε μου», που τον παρουσιάζει στο Φεστιβάλ Μεσογείου στη Μαγιόρκα, γνωρίζοντας διεθνή αποδοχή.
Το 1999 συνεργάζεται με τον διευθυντή του Γ’ Προγράμματος, Γιώργο Τσαγκάρη, στο συμφωνικό του έργο Ερωτόκριτος. Το 1989 παρουσιάζεται, για πρώτη φορά, το κουαρτέτο λύρας σε παραδοσιακές μελωδίες και δικές του συνθέσεις με τους Ζαχαρία Σπυριδάκη, Γιώργο Σκουτέλη, Παντελή Φουρφουλάκη, Γιάννη Βασιλάκο, Δημήτρη Βακάκη, Μαριάννα Φερετζάκη, που είναι και η δεύτερη δισκογραφική του δουλειά, ενώ το 2002 παρουσιάζει την σύνθεσή του Οδύσσεια του Νίκου Καζαντζάκη, τρίτη δισκογραφική εμφάνιση, που είναι και η πρώτη λαϊκή κρητική όπερα. Το 2017, συνεργαζόμενος με τον κιθαρίστα Μανώλη Ανδρουλιδάκη, ηχογραφεί την τελευταία του δισκογραφική δουλειά «Της νυχτιάς και της αρμύρας».
ΣΤΟ ΠΣΚΗ
Η μεγάλη εκδήλωση για τα 100 χρόνια από τη γέννησή του
Το μεγάλο αφιέρωμα στα εκατό χρόνια από τη γέννηση του Κώστα Μουντάκη, του λυράρη και του δασκάλου που μίλησε με το δοξάρι και την ψυχή, οργανώνει το «Πολιτιστικό Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου», σε συνεργασία με τη δισκογραφική εταιρεία «Αεράκης-Κρητικό Μουσικό Εργαστήρι & Σείστρον».
Η συναυλία, με τη συμμετοχή 12 καλλιτεχνών, θα δοθεί το Σάββατο 31 Ιανουαρίου, στις 9 το βράδυ, στην Αίθουσα «Ανδρέας και Μαρία Καλοκαιρινού», του ΠΣΚΗ.
Προπώληση εισιτηρίων
– Γενική Είσοδος: 18€, 14€, 12€
– Μειωμένο*: 12€, 10€
*άνεργοι, ΑμεΑ, τρίτεκνοι, πολύτεκνοι, νέοι έως 25 ετών
Φυσικά σημεία προπώλησης εισιτηρίων:
- Το Βιβλιοπωλείο Βικελαίας Δημοτικής Βιβλιοθήκης (Δευτέρα, Τετάρτη, Σάββατο: 09:30 – 14:30 και Τρίτη, Πέμπτη, Παρασκευή: 09:30 – 14:00 & 17:30 – 20:30, τηλ. 2813409247)
- Η ticketservices
- Το ΠΣΚΗ, πριν την έναρξη της εκδήλωσης
Συμμετέχουν αλφαβητικά:
Μιχάλης Αλεφαντινός
Δημήτρης Βακάκης
Μιχάλης Μπελιβάνης
Μάνος Παπαδάκης
Δημήτρης Πασπαράκης
Ιάκωβος Πατεράκης
Μάνος Σαβιολάκης
Μαρία Σουλτάτου
Ζαχαρίας Σπυριδάκης
Μιχάλης Σταυρακάκης
Κυριάκος Σταυριανουδάκης
Χρήστος Στιβακτάκης
Αφήγηση: Βαγγέλης Λιοδάκης
Καλλιτεχνική επιμέλεια: Ζαχαρίας Σπυριδάκης
Επιμέλεια κειμένων: Σταύρος Τζανής
Επιμέλεια βίντεο: Ανδρέας Αεράκης
Θα συμμετέχει η σχολή χορού «Ερωτοκρήτες»
Πατήστε τον παρακάτω σύνδεσμο για να κλείσετε την θέση που επιθυμείτε:
https://www.cccc.gr/gr/events/100-xronia-kostas-mountakis-559?fbclid=IwY2xjawPR9phleHRuA2FlbQIxMABicmlkETAydGlIS0tPemx1Z2lvemdVc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHis7t57Ki5E40B-iIHT6-3mbrI89TDLauKuJcKhQtXU2AGQLfYbHDLHCvIh3_aem_N3fO7Ur7JbYzdNfjpty5tA
«Στις 31 Ιανουαρίου έφυγαν και οι δύο γονείς μου, σε απόσταση 30 χρόνων»
Η 31η Ιανουαρίου, ημέρα που θα δοθεί και η μεγάλη συναυλία στο Πολιτιστικό Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου, δεν είναι συνηθισμένη για τον Μάνο Μουντάκη.
«Η 31η Ιανουαρίου θα έλεγα ότι για μένα είναι μία αποφράδα μέρα, αφού αυτή την ημερομηνία και την ίδια ώρα έφυγαν και οι δύο μου γονείς, σε απόσταση 30 χρόνων. Από τότε, δεν υπάρχει κανείς στο κόσμο να με πει “παιδί μου” και να ενδιαφέρεται για σένα, όπως ο γονέας σου.
Ξαφνικά, χωρίς να το θες και χωρίς να το καταλάβεις, μεγαλώνεις και αισθάνεσαι πολύ παράξενα, που έχεις γύρω σου μόνο τα άτομα που έχεις εσύ επιλέξει και αυτά βέβαια δεν μπορούν να σε πουν “παιδί μου”».