Κάλεσμα σε εκδήλωση για συμπαράσταση των πολιτών απευθύνουν ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων και ο Σύλλογος Εκτάκτων Αρχαιολόγων, δύο ημέρες πριν τη συζήτηση στο Συμβούλιο της Επικρατείας για την αίτηση ακύρωσης του Δήμου Μινώα Πεδιάδος, φορέων και κατοίκων του Καστελλίου, ενάντια στην απαράδεκτη απόφαση του ΥΠΠΟ για την τοποθέτηση συστημάτων αεροναυτιλίας, στο -μοναδικής σημασίας- εύρημα, στον λόφο Παπούρα.
Τη Δευτέρα 2 Μαρτίου 2026, στις 6.30 το απόγευμα, στο Πολιτιστικό Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου θα πραγματοποιηθεί εκδήλωση με τίτλο «Παπούρα: Ξετυλίγοντας τον μίτο της δικαίωσης», όπου θα παρουσιαστούν τα δεδομένα της έρευνας για το μοναδικό μνημείο από τους ανασκαφείς.
Την Τετάρτη του μήνα, ημέρα συζήτησης της υπόθεσης, στις 9 π.μ., οι δύο σύλλογοι οργανώνουν συγκέντρωση έξω από το ΣτΕ (Αρσάκειο Μέγαρο, στην Αθήνα), για να διατρανώσουν τη θέλησή τους για προστασία του μνημείου. Ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων και ο Σύλλογος Εκτάκτων Αρχαιολόγων προκηρύσσουν μάλιστα πανελλαδική στάση εργασίας, προκειμένου τα μέλη τους να λάβουν μέρος στην εκδήλωση.
Η στάση εργασίας του ΣΕΚΑ είναι από τις 7 έως τις 11 π.μ. και του ΣΕΑ από την έναρξη της βάρδιας ως τις 12 το μεσημέρι.
Ανάλογη συγκέντρωση διαμαρτυρίας θα γίνει και στο Ηράκλειο την ίδια μέρα, σε χώρο και ώρα που θα ανακοινωθεί.
«Δύο μέρες πριν τη συζήτηση στο ΣτΕ -τόνισε μιλώντας στην «Π» η πρόεδρος του Παραρτήματος Κρήτης του ΣΕΑ, κυρία Μαρία Μαρή– για την αίτηση ακύρωσης του Δήμου Μινώας Πεδιάδας, φορέων και κατοίκων της περιοχής, ενάντια στην απόφαση του ΥΠΠΟ για την τοποθέτηση συστήματος αεροναυτιλίας, σε απόσταση αναπνοής -μόλις 30 μέτρων- από το ανυπέρβλητο Μινωικό Μνημείο στον λόφο της Παπούρας, ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων και ο Σύλλογος Εκτάκτων Αρχαιολόγων, διοργανώνουν εκδήλωση, προκειμένου οι πολίτες να ενημερωθούν για τα προκαταρκτικά αποτελέσματα της ανασκαφικής έρευνας για το μνημείο της Παπούρας».
Όπως αναφέρει η κυρία Μαρή, δεν είναι τυχαίο ότι το μνημείο ήδη έχει διακριθεί παγκοσμίως και έχει λάβει διεθνή βραβεία, έχοντας αναδειχθεί ανάμεσα στις 10 σημαντικότερες αρχαιολογικές ανακαλύψεις του 2025 από το περιοδικό Archaeology του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου της Αμερικής.
«Η παρουσία των πολιτών -συμπληρώνει η κυρία Μαρή- ταυτόχρονα, θα σημάνει την στήριξη-συμπαράστασή τους στον αγώνα των Συλλόγων μας, καθώς και του Δήμου Μινώας Πεδιάδας, της Επιτροπής Πολιτών, πολλών φορέων της Κρήτης, αλλά και της διεθνούς επιστημονικής κοινότητας, που εδώ και καιρό αγωνίζεται για την αλλαγή σχεδιασμού και την τοποθέτηση του συστήματος αεροναυτιλίας σε άλλη θέση, προκειμένου να μείνει αλώβητο το σημαντικό Μνημείο της Παπούρας και το αρχαίο τοπίο που το περιβάλλει».
Δανάη Κοντοπόδη: «Δεν ανήκει σε μας, αλλά στην Κρήτη που το γέννησε»
Η επικεφαλής της ανασκαφής, αρχαιολόγος Δανάη Κοντοπόδη, επεσήμανε χαρακτηριστικά -μιλώντας στην «Π»- ότι «η δική μας δουλειά είναι να προστατεύσουμε το μνημείο και εκτός από την ανασκαφική εργασία, να το παραδώσουμε στις επόμενες γενεές. Δεν ανήκει σε μας, αλλά στην Κρήτη που το γέννησε».
«Να μην χαθεί η ίδια η δυνατότητα της κοινωνίας να έχει λόγο για το τι αξίζει να διασωθεί»
Στην ανακοίνωσή τους, οι δύο Σύλλογοι αναφέρουν:
«Ο λόφος της Παπούρας (Πεδιάδα Ηρακλείου), με το μοναδικό του μνημειακό κτήριο στην κορυφή και το φυσικό-πολιτισμικό του τοπίο, κινδυνεύει να καταστραφεί από ένα ακόμα σχέδιο “ανάπτυξης” στο πλαίσιο της κατασκευής του νέου αεροδρομίου στο Καστέλλι Ηρακλείου.
Οι αποφάσεις του Υπουργείου Υποδομών και του Υπουργείου Πολιτισμού για την τοποθέτηση των συστημάτων αεροναυτιλίας εκατέρωθεν του μοναδικού Μνημείου, παρακάμπτουν κάθε έννοια επιστημονικής δεοντολογίας και δημοκρατικής διαδικασίας.
Ο Δήμος, οι κάτοικοι της περιοχής, ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων, ο Σύλλογος Εκτάκτων Αρχαιολόγων, πολλοί φορείς της Κρήτης, οργανισμοί, πανεπιστημιακά ιδρύματα και σύσσωμη η διεθνής επιστημονική κοινότητα, παλεύουν εδώ και καιρό για την αλλαγή του σχεδιασμού και την τοποθέτηση του ραντάρ σε άλλη θέση, ώστε να μείνει αλώβητο το μοναδικό Μινωικό Μνημείο της Παπούρας.
Ο λόφος της Παπούρας είναι σήμερα πεδίο σύγκρουσης ανάμεσα στην προστασία του δημοσίου συμφέροντος, της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και τη λογική του κέρδους. Και σε αυτή τη σύγκρουση, δεν μπορούμε να μείνουμε σιωπηλοί!
Η υπόθεση της Παπούρας δεν είναι ένα μεμονωμένο περιστατικό. Εντάσσεται σε ένα ευρύτερο, επαναλαμβανόμενο και συστηματικό μοτίβο, όπου η πολιτιστική κληρονομιά, η φύση και η εργασία υποβαθμίζονται ή συνθλίβονται, προκειμένου να εξυπηρετηθούν οι σχεδιασμοί μεγάλων έργων και οι απαιτήσεις των εργολάβων και των επενδυτών. Δεν μιλάμε απλώς για παραλείψεις ή αμέλειες.
Πρόκειται για πολιτικές επιλογές όλων των Κυβερνήσεων της χώρας, ώστε να στηριχθεί με κάθε μέσο και τρόπο αυτή η «ανάπτυξη», που έρχεται διαρκώς σε σύγκρουση με τις ανάγκες μας και τις ανάγκες των μνημείων. Η εργασία μας, η επιστημονική μας δεοντολογία, η σχέση μας με τον τόπο και την ιστορία του δεν χωράει στη λογική που βλέπει τη γη, τον πολιτισμό και τη γνώση ως πεδία εμπορευματοποίησης.
Στεκόμαστε συλλογικά ενάντια σε αυτή τη διαδικασία, όχι μονάχα για να μην χαθεί ένα ακόμη μνημείο, αλλά και για να μην χαθεί η ίδια η δυνατότητα της κοινωνίας να έχει λόγο για το τι αξίζει να διασωθεί, τι σημαίνει δημόσιο συμφέρον, και ποιο είναι το μέλλον που θέλουμε να οικοδομήσουμε».