Ένα άοκνο μελίσσι, με μοναδικό στόχο την προώθηση του έργου του μεγάλου Κρητικού στοχαστή και συγγραφέα, αποτελεί η Διεθνής Εταιρεία Φίλων Νίκου Καζαντζάκη, η οποία χθες παρουσίασε τις πλούσιες δραστηριότητες και εκδηλώσεις της ανά τον κόσμο.
Χθες, η πρόεδρος της ΔΕΦΝΚ κυρία Κατερίνα Ζωγραφιστού και ο επίτιμος πρόεδρός της, ο επονομαζόμενος «Απόστολος του Καζαντζάκη», κ. Γιώργος Στασινάκης, παρουσίασαν μια ακόμα προσπάθεια, που αυτή τη φορά έχει ως στόχο όχι την υποστήριξη του συγγραφικού έργου, αλλά τη σύνδεση της λογοτεχνίας με την περιήγηση, για τον λογοτεχνικό τουρισμό -με άλλα λόγια- και με διάφορες άλλες μορφές τουρισμού.
Πρόκειται για το υπό ίδρυση Σωματείο «Ευρωπαϊκοί Δρόμοι του Νίκου Καζαντζάκη», που θα υπηρετεί τον καταστατικό σκοπό του Συμβουλίου της Ευρώπης, δηλαδή, «να διαφυλάσσει και να προωθεί τα κοινά ιδεώδη και τις αρχές, που αποτελούν την κοινή μας κληρονομιά και ακόμα να διευκολύνει την οικονομική και κοινωνική πρόοδο».
Η αρχή για να ξεκινήσει η προσπάθεια της ευρωπαϊκής διαδρομής του Νίκου Καζαντζάκη έγινε το 2023 όχι τυχαία, αλλά μετά από ενημέρωση που έκανε στην Εταιρεία το Ελληνικό Υπουργείο Πολιτισμού, καθώς η ΔΕΦΝΚ είναι γνωστή κυρίως στα Υπουργεία Παιδείας, Πολιτισμού, Εξωτερικών και Εσωτερικών από τις δράσεις της εντός και εκτός Ελλάδας και από τη συνεργασία της με τα Υπουργεία αυτά.
Επιπλέον, υπήρχε ήδη μια προεργασία από το 2019 όταν επί προεδρίας του κ. Στασινάκη, είχε «χαραχθεί» η «Διαδρομή Καζαντζάκη-Ζορμπά».
«Έχοντας έτοιμη τη διαδρομή αυτή -τόνισε η κυρία Ζωγραφιστού- κάναμε την πρώτη μας παρουσίαση στο Λουξεμβούργο, στην έδρα του Ινστιτούτου Πολιτιστικών Διαδρομών, στο σεμινάριο ενημέρωσης, τον Μάιο του 2024. Το 2023, είχαμε επισκεφθεί τον τάφο του Ζορμπά στα Σκόπια. Δεν ήταν, βέβαια, η πρώτη φορά που η ΔΕΦΝΚ έκανε αυτή την επίσκεψη.
Εδώ σταματώ για να σας πω μετά λόγου γνώσεως ότι, στο Υπουργείο Πολιτισμού, η Διεύθυνση Διεθνών Σχέσεων & Ε.Ε., με προϊστάμενο Διεύθυνσης τον κ. Γιώργο Καλαμαντή, προϊσταμένη του Τμήματος Διεθνών Σχέσεων & Ε.Ε. την κυρία Μαριάνθη Αναστασιάδου και στελέχη της Διεύθυνσης τους κ.κ. Φώτη Βλάχο και Σπύρο Τσιρίγκα, μας προσφέρει κάθε δυνατή βοήθεια σε συμβουλές, πληροφορίες και ό,τι άλλο χρειαστούμε.
Πολύ βασικό αυτό για την εξέλιξη της προσπάθειάς μας. Τους ευχαριστούμε θερμά γι’ αυτό, καθώς και την υπουργό Πολιτισμού, την κυρία Λίνα Μενδώνη, η οποία είναι ενήμερη για τη διαδρομή από τη Διεύθυνση που σας προανέφερα. Εκφράζω, επίσης, τις ευχαριστίες μου στην Περιφέρεια Κρήτης, στον περιφερειάρχη και στην κυρία Γεωργία Μηλάκη, με την οποία η συνεργασία μας είναι στενή για το θέμα της διαδρομής».
Η διαδρομή περιελάμβανε επίσης ένα κατατοπιστικό έντυπο, το «Parcours Européen de Nikos Kazantzaki» -στα γαλλικά- μέσα στο οποίο επεξηγούνται οι λόγοι που προτείνεται η συγκεκριμένη διαδρομή για πιστοποίηση.
Αν και η πρώτη, λοιπόν, προσπάθεια δεν τελεσφόρησε, έδωσε σημαντικά πλεονεκτήματα για τα επόμενα βήματα, που είναι η ίδρυση ενός νέου επίσημου φορέα (ανεξάρτητος από τη ΔΕΦΝΚ).
Μέλη του πρέπει να υπάρχουν από 3 τουλάχιστον χώρες-μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης. Ήδη, όπως ανακοινώθηκε, έχουν εγγραφεί μέλη -εκτός από τα φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις- το Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη, φορείς από Γαλλία, Ιρλανδία, Ελλάδα και Ιταλία, αλλά υπάρχει ενδιαφέρον από φορείς και επιχειρήσεις και άλλων χωρών να γίνουν μέλη, καθιστώντας τη διαδρομή του Καζαντζάκη στην Ευρώπη μία από τις μεγαλύτερες. Περιλαμβάνει 25 χώρες-μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης, ενώ επισκέφθηκε και τη Ρωσία, η οποία δεν είναι σήμερα μέλος του Συμβουλίου.
Τα οφέλη από τον τίτλο «Πολιτιστική Διαδρομή του Συμβουλίου της Ευρώπης» για τα μέλη του δικτύου, είτε είναι φυσικά, είτε είναι νομικά πρόσωπα ιδιωτικού και δημοσίου δικαίου, είναι πρωτίστως η προβολή, διότι συμμετέχουν σε μια πνευματική κίνηση με ευρωπαϊκή αναγνώριση.
Τα επόμενα βήματα
-Ο φάκελος έχει κατατεθεί ήδη στο Πρωτοδικείο Ηρακλείου από την δικηγόρο, κυρία Μαριάννα Δερμιτζάκη, και η δράση βρίσκεται εν αναμονή της σχετικής απαντήσεως, ενώ εκφράστηκαν ευχαριστίες τόσον για την ίδια, όσο και για τον κ. Απόλλωνα Καλογερόπουλο.
-Αμέσως μετά, η προσωρινή Διοικούσα Επιτροπή θα ετοιμάσει εκλογές για την ανάδειξη Διοικητικού Συμβουλίου και θα ακολουθήσουν όλα όσα προβλέπει ο ελληνικός νόμος.
Η δράση των «Ευρωπαϊκών Δρόμων του Νίκου Καζαντζάκη», ωστόσο, ξεκίνησε ήδη με την πρώτη συμμετοχή στο 10ο Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο, Advances in Tourism Marketing (ATMC), ένα από τα πιο σημαντικά στον χώρο του τουριστικού μάρκετινγκ, όπου παρουσιάστηκε στα αγγλικά η εισήγηση με τίτλο: «Πολιτιστικός-Λογοτεχνικός Τουρισμός: Ταξιδεύοντας, κυριολεκτικά και μεταφορικά, μέσα από τα λογοτεχνικά κείμενα του Ν. Καζαντζάκη», (Cultural-Literary Tourism: Travelling Literally and Metaphorically through the Literary Landscapes of Nikos Kazantzakis), που πραγματοποιήθηκε 24-26 September 2025, στο Μεσογειακό Πανεπιστήμιο, στο Ηράκλειο Κρήτης.
Η Διεθνής Εταιρεία Φίλων Νίκου Καζαντζάκη και ο σημαντικός ρόλος της στην ανάπτυξη του λογοτεχνικού τουρισμού προβλήθηκε, ως μελέτη περίπτωσης, με συγγραφείς την κυρία Άννα Κυριακάκη, επίκουρη καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, την κυρία Σοφία Νταλαμπέκη, απόφοιτη του Μεταπτυχιακού Προγράμματος «Διοίκηση Τουριστικών Επιχειρήσεων» του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου, την κυρία Αικατερίνη Σταυριανέα, επίκουρη καθηγήτρια στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και τη δρ. Κατερίνα Ζωγραφιστού, διδάκτορα του Paul Valéry University – Montpellier III.
Την παρουσίαση του θέματος έκανε η κυρία Σοφία Νταλαμπέκη, γραμματέας της ΔΕΦΝΚ και του Παραρτήματος Ελλάδας, στην αγγλική γλώσσα. Η εισήγηση αυτή αποτελεί περίληψη τμήματος της διπλωματικής εργασίας, που εκπόνησε η κυρία Νταλαμπέκη, και υποστήριξε επιτυχώς τον Μάιο του 2025.
Το link της αναφερθείσας μεταπτυχιακής εργασίας, η οποία είναι αναρτημένη στο Αποθετήριο του ΕΑΠ, είναι: https://apothesis.eap.gr/archive/item/220634
«Η Κρητική Ματιά/Le Regard crétois»
Στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου, έγινε παρουσίαση της Φιλολογικής Επιθεώρησης «Η Κρητική Ματιά/Le Regard crétois», που εκδίδεται από την ΔΕΦΝΚ ανελλιπώς από το 1990 ως σήμερα. Είναι επιθεώρηση φιλολογικού περιεχομένου, αφιερωμένη αποκλειστικά στη ζωή, το έργο και τον στοχασμό του Νίκου Καζαντζάκη.
Τα δεκαεπτά πρώτα χρόνια (1990-2007), η επιθεώρηση κυκλοφόρησε μόνο στη γαλλική γλώσσα. Από το τεύχος 34 (Δεκέμβριος 2007) και μετά, το περιεχόμενό της έγινε τετράγλωσσο (γαλλικά, ελληνικά, αγγλικά, ισπανικά), προκειμένου να ικανοποιήσει το αίτημα των μελών, των ερευνητών και των αναγνωστών.
Η «Κρητική ματιά» περιλαμβάνει κείμενα του Νίκου Καζαντζάκη μεταφρασμένα και στις τέσσερις γλώσσες· άρθρα, βιβλιοκριτικές, μαρτυρίες και μελέτες, γραμμένες κάθε φορά σε μία από τις τέσσερις γλώσσες· ενώ οι μελέτες συνοδεύονται από περίληψη και από σύντομο βιογραφικό σημείωμα των συγγραφέων στις άλλες τρεις.
Είναι η μόνη επιθεώρηση που κυκλοφορεί για έναν συγγραφέα.
Επίσης, έγινε η παρουσίαση των εκδηλώσεων (με φυσική παρουσία και διαδικτυακά) σε Ελλάδα και εξωτερικό και των δράσεων για τα έτη 2025, 2026 σε Αθήνα, Γενεύη, Ζυρίχη, Βιέννη, Αίγυπτο, Κίνα, Μαυροβούνιο και Βοσνία-Ερζεγοβίνη, και φυσικά τις διαδικτυακές εκδηλώσεις. Μάλιστα, η ανάγνωση της Οδύσσειας, που ξεκίνησε πριν δυο χρόνια, θα τελειώσει τον ερχόμενο Μάιο στο Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη, στη Μυρτιά.
Ακόμα, το λογοτεχνικό καφενείο που ξεκίνησε, μετά από πρόταση του Παραρτήματος Βελγίου της Λέσχης Ανάγνωσης, πραγματοποιείται δυο φορές τον χρόνο τα 7 τελευταία χρόνια. Όλες οι εκδηλώσεις βρίσκονται δημοσιευμένες στο Ενημερωτικό Δελτίο SYNTHESIS.
Η σημερινή εκδήλωση
Η Διεθνής Εταιρεία Φίλων Νίκου Καζαντζάκη (ΔΕΦΝΚ) διοργανώνει εκδήλωση ανοικτή στο κοινό, με θέμα «Ο πραγματικός Ζορμπάς και ο δεσμός του με τον Καζαντζάκη και το Ηράκλειο».
Η εκδήλωση θα λάβει χώρα σήμερα, Τρίτη 17 Φεβρουαρίου 2026, στις 18.30, στο Ηράκλειο, στο ξενοδοχείο «Αστόρια», αίθουσα «Αριάδνη» (πλατεία Ελευθερίας),
Το πρόγραμμα της βραδιάς περιλαμβάνει: ομιλία του κ. Γιώργου Στασινάκη, επίτιμου πρόεδρου της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Νίκου Καζαντζάκη, πρεσβευτή Ελληνισμού, συγγραφέα του βιβλίου «Καζαντζάκης-Ζορμπάς μια αληθινή φιλία», Εκδ. Καστανιώτη, 2017, με θέμα: «Νίκος Καζαντζάκης-Γιώργης Ζορμπάς». Προσκεκλημένες είναι η κυρία Εβίτα Κεχαγιά-Βαρελά (δισέγγονη του Γιώργη Ζορμπά, Ξάνθη), που θα μιλήσει με θέμα: «Νίκος Καζαντζάκης-Γιώργης Ζορμπάς. Ένα οικουμενικό πνεύμα συνομιλεί με έναν Βαλκάνιο πολίτη», αλλά και η κυρία Κατερίνα Εξαρχουλέα-Γεωργιλέα (ξεναγός, ερευνήτρια, Καρδαμύλη Μεσσηνιακής Μάνης), με θέμα: «Το λιγνιτωρυχείο Καζαντζάκη-Ζορμπά στην Πραστοβά της Μάνης».
Οι δυο παραπάνω ομιλίες αποτελούν μαρτυρίες για τη σχέση των δυο φίλων και την επιχειρηματική τους δραστηριότητα στη Μεσσηνιακή Μάνη. Την εκδήλωση θα συντονίσει η Κατερίνα Ζωγραφιστού, πρόεδρος της ΔΕΦΝΚ.
Η εκδήλωση θα είναι υβριδική και θα μεταδοθεί μέσω Zoom, αλλά και με live streaming στο YouTube, στο κανάλι ΔΕΦΝΚ ΕΛΛΑΔΑ, στον σύνδεσμο: https://www.youtube.com/@%CE%94%CE%95%CE%A6%CE%9D%CE%9A%CE%95%CE%9B%CE%9B%CE%91%CE%94%CE%91
Τα στοιχεία σύνδεσης στο Zoom είναι:
Join Zoom Meeting
https://us02web.zoom.us/j/83638492621?pwd=CRuGsbXSUJ3a6G3OBVVDEN6a7pE36m.1
Meeting ID: 836 3849 2621
Passcode: 392397
Με το Βραβείο «Ευπρέπεια 2025» τιμήθηκε ο Γιώργος Στασινάκης
Αξίζει να σημειωθεί ότι το βιβλίο του αεικίνητου επίτιμου προέδρου της ΔΕΦΝΚ Γ. Στασινάκη, «Νίκος Καζαντζάκης (1883-1957) μεταξύ Ευρώπης και Ανατολής», εκδόθηκε στα γαλλικά από τον Οίκο L’ Harmattan, (Παρίσι).
Ακόμα στον επίτιμο πρόεδρο της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Νίκου Καζαντζάκη και πρεσβευτή Ελληνισμού, κ. Γιώργο Στασινάκη, απονεμήθηκε το σημαντικό Βραβείο «Ευπρέπεια 2025».
Η σεμνή και συγκινητική τελετή έλαβε χώρα στην αίθουσα εκδηλώσεων του Γραφείου Ενημέρωσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Αθήνα, όπου ο Σύνδεσμος Ανταποκριτών Διεθνών ΜΜΕ Ελλάδος απένειμε τα Βραβεία «Ευπρέπεια 2025». Την απονομή έκανε ο ακαδημαϊκός, κ. Ανδρέας Καραμάνος.
Τα Βραβεία «Ευπρέπεια» θεσπίστηκαν το 2015, για να τιμηθεί και αποτιμηθεί η επαγγελματική διαδρομή ανθρώπων που υπηρέτησαν και υπηρετούν το δημοσιογραφικό λειτούργημα, τηρώντας πάντα βασικές ηθικές αρχές και αξίες. Από το 2017, τα βραβεία διευρύνθηκαν και πλέον τιμούν και προσωπικότητες που εκπέμπουν ως άτυποι ανταποκριτές, μέσα από την επιχειρηματική τους δραστηριότητα και τον πολιτισμό τους.