Είναι γνωστό ότι οι Νεάντερταλ ζούσαν στην ευρωπαϊκή ήπειρο για δεκάδες ή και εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια πριν κάνουν την εμφάνιση τους οι πρόγονοι μας. Νέα ευρήματα δείχνουν ότι οι Νεάντερταλ κυνηγούσαν πολύ μεγάλους ελέφαντες που ζούσαν τότε στην ήπειρο μας.
Οι ελέφαντες του είδους Palaeoloxodon antiquus ήταν τα μεγαλύτερα χερσαία θηλαστικά της Πλειστόκαινης περιόδου στην Ευρώπη. Χημικά στοιχεία που διατηρήθηκαν στα δόντια των ελεφάντων από την τοποθεσία Neumark-Nord στη Γερμανία ηλικίας 125,000 ετών δείχνουν ότι αυτά τα τεράστια ζώα ταξίδευαν εκατοντάδες χιλιόμετρα και ότι οι Νεάντερταλ ίσως τα κυνηγούσαν σκόπιμα εκεί.
«Ήταν ένα εμβληματικό είδος των μεσοπαγετωδών οικοσυστημάτων της Ευρώπης και συνυπήρχε με τους Νεάντερταλ κατά τις θερμότερες περιόδους» εξηγεί η Έλενα Αρμαρόλι από το Πανεπιστήμιο της Μόντενα και Ρέτζιο Εμίλια.
Τα αρχαιολογικά ευρήματα δείχνουν ότι οι Νεάντερταλ χρησιμοποιούσαν τους ελέφαντες ως τροφή και αξιοποιούσαν τα οστά τους για την κατασκευή εργαλείων. Ωστόσο μέχρι πρόσφατα υπήρχε αμφιβολία αν οι Νεάντερταλ κυνηγούσαν τους ελέφαντες ή απλώς εκμεταλλεύονταν όσους είχαν πεθάνει από διάφορες αιτίες.
«Ταξιδιωτικό ημερολόγιο» μέσα στα δόντια
Στη νέα μελέτη που δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση «Science Advances» οι επιστήμονες ανέλυσαν γομφίους από τέσσερις ελέφαντες της περιοχής Neumark-Nord. Χρησιμοποιώντας ισοτοπική ανάλυση στροντίου διαπίστωσαν ότι τα ζώα είχαν ζήσει σε διαφορετικές περιοχές της Ευρώπης και μερικά είχαν διανύσει έως και 300 χιλιόμετρα. «Μπορούμε να παρακολουθήσουμε τις μετακινήσεις τους σαν να έχουμε ένα ταξιδιωτικό ημερολόγιο αποτυπωμένο στα δόντια τους» λέει η Αρμαρόλι.
Οι ερευνητές λένε ότι τα ευρήματα βοηθούν στην κατανόηση των περιοχών όπου ζούσαν οι ελέφαντες και του τρόπου με τον οποίο χρησιμοποιούσαν το περιβάλλον. Οι ερευνητές εντόπισαν 3 αρσενικούς ελέφαντες και 1 θηλυκό. Δύο αρσενικά εμφάνιζαν ισοτοπικές ενδείξεις που δεν ταίριαζαν με τη γεωλογία της περιοχής, κάτι που δείχνει ότι περιπλανιούνταν σε μεγαλύτερες αποστάσεις όπως συμβαίνει και με τους σύγχρονους ελέφαντες.
Απόδειξη οργανωμένου κυνηγιού
Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι οι Νεάντερταλ δεν σκότωναν τους ελέφαντες τυχαία αλλά πιθανόν οργάνωναν συστηματικό κυνήγι. «Όλα δείχνουν οργανωμένο κυνήγι, όπου ακόμη και τόσο μεγάλα θηράματα στοχοποιούνταν σκόπιμα» λέει η Αρμαρόλι. Αυτό σημαίνει ότι οι Νεάντερταλ γνώριζαν καλά το περιβάλλον, συνεργάζονταν μεταξύ τους και σχεδίαζαν εκ των προτέρων.
Η μελέτη αποτελεί επίσης σημαντική μεθοδολογική πρόοδο. Για πρώτη φορά χρησιμοποιήθηκε η ανάλυση πρωτεϊνών για να καθοριστεί το φύλο των ζώων από πρωτεΐνες στο σμάλτο των δοντιών.