Ένας ραγδαία αυξανόμενος πληθυσμός κοάλα στη Νότια Αυστραλία δημιουργεί ένα επείγον οικολογικό δίλημμα ωθώντας τους επιστήμονες να δοκιμάσουν καινοτόμες και ανθρωπιστικές λύσεις ώστε να αποφευχθεί μακροπρόθεσμη οικολογική ζημιά.
Έρευνα με επικεφαλής τον Δρ. Φρεντερίκ Σαλτρέ από το Αυστραλιανό Μουσείο και το Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας του Σίδνεϊ (UTS) παρείχε την πρώτη λεπτομερή εκτίμηση του αριθμού των κοάλα στη Νότια Αυστραλία. Η μελέτη υποδεικνύει επίσης μια πρακτική και ανθρωπιστική προσέγγιση για τη διαχείριση πληθυσμών που έχουν ξεπεράσει τα βιώσιμα όρια.
Η μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Ecology and Evolution» πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του διπλού ρόλου του Δρ Σαλτρέ ως ερευνητή στο Αυστραλιανό Μουσείο και ανώτερου λέκτορα Οικολογίας και Βιογεωγραφίας στο UTS.
Αύξηση πληθυσμού και οικολογικοί κίνδυνοι
Με τη στήριξη του Πανεπιστημίου Flinders και του Πανεπιστημίου του Wollongong η έρευνα αποκαλύπτει ότι τα κοάλα στις οροσειρές Mount Lofty αντιπροσωπεύουν πλέον περίπου το 10% του συνολικού πληθυσμού κοάλα της Αυστραλίας. Αυτή η ασυνήθιστα υψηλή συγκέντρωση ασκεί αυξανόμενη πίεση στην περιοχή και θα μπορούσε να υπονομεύσει τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα του πληθυσμού. Αν δεν ληφθούν μέτρα διαχείρισης, οι ερευνητές προβλέπουν επιπλέον αύξηση κατά 17–25% τα επόμενα 25 χρόνια, γεγονός που θα εντείνει την πίεση στους διατροφικούς πόρους, τη βλάστηση και τα γύρω οικοσυστήματα.
«Τα κοάλα βρίσκονται σε απότομη παρακμή σε μεγάλο μέρος της ανατολικής Αυστραλίας, αλλά στις οροσειρές Mount Lofty της Νότιας Αυστραλίας συμβαίνει το αντίθετο: ο πληθυσμός τους εκτοξεύεται. Αυτό θα έπρεπε να είναι καλά νέα, όμως αυτοί οι αριθμοί προκαλούν ανησυχία.
Πολλές περιοχές έχουν πλέον πυκνότητες κοάλα πολύ πάνω από τα όρια που μπορεί να αντέξει το οικοσύστημα, δημιουργώντας σοβαρό κίνδυνο υπερβόσκησης, η οποία θα μπορούσε να καταστρέψει γρήγορα τα ίδια τα δάση από τα οποία εξαρτώνται τα κοάλα για τροφή. Μέσα στις επόμενες δεκαετίες, αν συνεχιστεί αυτή η πορεία, είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα προκύψει μια τραγική κατάσταση μαζικής πείνας και θανάτου κοάλα», δήλωσε ο δρ Σαλτρέ.
Συνδυάζοντας προηγμένα χωρικά μοντέλα με χιλιάδες παρατηρήσεις που υποβλήθηκαν μέσω προγραμμάτων επιστήμης των πολιτών, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι πυκνότητες κοάλα σε πολλές περιοχές της ζώνης μελέτης υπερβαίνουν ήδη τα βιώσιμα επίπεδα.
Ένα δίλημμα διατήρησης για ένα εμβληματικό είδος
«Βρισκόμαστε μπροστά σε ένα δύσκολο δίλημμα διατήρησης, επειδή οι παραδοσιακές μέθοδοι διαχείρισης πληθυσμών, όπως η θανάτωση ή η μετεγκατάσταση, είτε εγείρουν σοβαρές ηθικές αντιδράσεις από το κοινό είτε δεν είναι κατάλληλες για ένα τόσο εμβληματικό ενδημικό ζώο. Πώς διαχειρίζεσαι ένα είδος που πλέον απειλείται από την ίδια του την αφθονία, προστατεύοντας ταυτόχρονα την ευζωία των ζώων και τη μακροπρόθεσμη υγεία των οικοσυστημάτων;» δήλωσε η Δρ. Καταρίνα Πίτερς συν-συγγραφέας της μελέτης από το Πανεπιστήμιο του Wollongong.
Ο Δρ. Σαλτρέ και οι συνεργάτες του αξιολόγησαν διάφορες επιλογές ελέγχου της γονιμότητας για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Η ανάλυσή τους έδειξε ότι η θεραπεία περίπου του 22% των ενήλικων θηλυκών κοάλα κάθε χρόνο θα ήταν αρκετή για να συγκρατηθεί η αύξηση του πληθυσμού. Με τη στόχευση αυτών των παρεμβάσεων σε περιοχές με τη μεγαλύτερη πυκνότητα κοάλα και όχι σε ολόκληρη την περιοχή ο πληθυσμός θα μπορούσε να σταθεροποιηθεί με εκτιμώμενο κόστος 34 εκατομμυρίων δολαρίων σε βάθος 25 ετών.
«Η καινοτομία έγκειται στην προληπτική φύση της προσέγγισης: αντί να δαπανώνται χρήματα σε ένα σχέδιο διατήρησης χωρίς να γνωρίζουμε αν θα πετύχει, χρησιμοποιούμε προσομοιώσεις υπολογιστή για να εντοπίσουμε εκ των προτέρων ποιες στρατηγικές έχουν τις περισσότερες πιθανότητες επιτυχίας — βελτιστοποιώντας τόσο το κόστος όσο και τη χρήση των χρημάτων των φορολογουμένων», ανέφερε ο δρ Σαλτρέ.
Προετοιμασία για τις προκλήσεις του μέλλοντος
Καθώς η κλιματική αλλαγή συνεχίζει να αναδιαμορφώνει τα ενδιαιτήματα και την κατανομή των ειδών οι ερευνητές τονίζουν ότι τέτοιες τεκμηριωμένες και προληπτικές προσεγγίσεις θα γίνουν ολοένα και πιο απαραίτητες για τη διαχείριση ειδών υψηλού συμβολισμού, όπου συγκρούονται οι κοινωνικές αξίες με τις οικολογικές ανάγκες.
Η έρευνα αυτή βασίζεται σε προηγούμενη εργασία του Αυστραλιανού Μουσείου, κατά την οποία αλληλουχήθηκαν περίπου 20,000 γονίδια του κοάλα, ανοίγοντας τον δρόμο για ιατρικές εφαρμογές, για καλύτερη κατανόηση της εξέλιξης του είδους και για πιο αποτελεσματικές στρατηγικές διατήρησής του.