Νέα «βροχή» πληρωµών αναδροµικών 5.500-13.500 ευρώ έρχεται µέσα στο δίµηνο Αυγούστου-Σεπτεµβρίου από τον ΕΦΚΑ για 400.000 συνταξιούχους, τόσο σε εκτέλεση δικαστικών αποφάσεων για τις περικοπές σε επικουρικές και δώρα όσο και από επανυπολογισµούς συντάξεων. Συνολικά, περισσότεροι από 350.000 συνταξιούχοι βρίσκονται σε διαφορετικά στάδια της διαδικασίας, µε τα ποσά των επιστροφών να φτάνουν -µαζί µε τους τόκους- έως και τις 7.500 ευρώ µεικτά. Την ίδια στιγµή, ένα δεύτερο κύµα αναδροµικών αφορά περίπου 50.000 συνταξιούχους, οι οποίοι µπορούν να λάβουν ποσά έως και 13.500 ευρώ, λόγω του επανυπολογισµού των συντάξεών τους µε τα αυξηµένα ποσοστά αναπλήρωσης για όσους έχουν πάνω από 30 έτη ασφάλισης.
Αναλυτικά:
Η εικόνα που διαµορφώνεται στον eΕΦΚΑ δείχνει τρεις βασικές κατηγορίες συνταξιούχων:
- Η πρώτη αφορά περίπου 20.000 συνταξιούχους, οι οποίοι έχουν ήδη λάβει αναδροµικά. Οι πληρωµές αφορούν κυρίως δικαστικές αποφάσεις που εκδόθηκαν και καθαρογράφηκαν το τελευταίο διάστηµα, επιδικάζοντας επιστροφές για τις περικοπές στις επικουρικές και στα δώρα.
- Η δεύτερη κατηγορία αριθµεί περίπου 150.000 συνταξιούχους. Οι αγωγές τους έχουν ήδη εκδικαστεί, όµως οι αποφάσεις δεν έχουν ακόµη καθαρογραφεί και κοινοποιηθεί στον e-ΕΦΚΑ. Από τη στιγµή που η απόφαση κοινοποιηθεί στον Φορέα, η διαδικασία πληρωµής των αναδροµικών εκτιµάται ότι µπορεί να ολοκληρωθεί µέσα σε περίπου τρεις µήνες.
- Η τρίτη και µεγαλύτερη κατηγορία περιλαµβάνει περίπου 200.000 συνταξιούχους, των οποίων οι αγωγές δεν έχουν ακόµη εκδικαστεί. Για τους συγκεκριµένους, η αναµονή αναµένεται να είναι µεγαλύτερη, µε τις πρώτες πληρωµές να µετατίθενται -σύµφωνα µε τις εκτιµήσεις- για το 2027.
Οι προσφυγές των συνταξιούχων έχουν κατατεθεί κατά κύριο λόγο µε οµαδικές αγωγές, σε καθεµία από τις οποίες συµµετέχουν περίπου 50 άτοµα. Έτσι, οι 200.000 συνταξιούχοι που αναµένουν την εκδίκαση των υποθέσεών τους αντιστοιχούν σε περίπου 4.000 οµαδικές αγωγές. Οι 150.000 συνταξιούχοι των οποίων οι υποθέσεις έχουν ήδη εκδικαστεί, αλλά αναµένουν την καθαρογραφή των αποφάσεων, περιλαµβάνονται σε περίπου 3.000 οµαδικές αγωγές.
Τα αναδροµικά αφορούν το γνωστό 11µηνο από τις 10 Ιουνίου 2015 έως τις 12 Μαΐου 2016. Πρόκειται για την περίοδο από τη δηµοσίευση της πρώτης απόφασης του Συµβουλίου της Επικρατείας που έκρινε παράνοµες τις περικοπές των νόµων 4051 και 4093 του 2012 έως τη δηµοσίευση του νόµου Κατρούγκαλου, ν. 4387/2016. Τα ποσά διαφοροποιούνται σηµαντικά ανάλογα µε το Ταµείο και το ύψος της σύνταξης.
Ενδεικτικά, χωρίς τους τόκους:
- ΙΚΑ: από 410 έως 2.372 ευρώ.
- ∆ΕΚΟ και τράπεζες: από 1.111 έως 4.004 ευρώ.
- ∆ηµόσιο: από 727 έως 2.820 ευρώ.
- Λοιπά επικουρικά Ταµεία: από 668 έως 2.399 ευρώ.
- ΝΑΤ: από 503 έως 1.985 ευρώ.
Ξεχωριστό ζήτηµα αποτελεί η τύχη περίπου 800.000 συνταξιούχων που δεν προσέφυγαν στα δικαστήρια. Για τους συγκεκριµένους δεν υπάρχει σήµερα αντίστοιχη διαδικασία δικαστικής διεκδίκησης, ωστόσο τίθεται ζήτηµα ίσης µεταχείρισης µε όσους κατέθεσαν αγωγές και δικαιώθηκαν. Μια πιθανή λύση θα ήταν η καταβολή ενός εφάπαξ ποσού, ενδεικτικά της τάξης των 600-700 ευρώ, ως µερική αποκατάσταση των περικοπών του επίµαχου 11µήνου.
Ανοιχτό παραµένει και το µέτωπο των αναδροµικών από τα δώρα της κύριας σύνταξης για τους συνταξιούχους του ∆ηµοσίου. Καθοριστική για το θέµα αναµένεται να είναι η στάση του Ελεγκτικού Συνεδρίου µετά την απόφαση του Ανωτάτου Ειδικού ∆ικαστηρίου (ΑΕ∆), η οποία επαναβεβαιώνει την κρίση για τις αντισυνταγµατικές περικοπές συντάξεων και ∆ώρων κατά την περίοδο Ιουνίου 2015-Μαΐου 2016. Το βασικό ερώτηµα είναι εάν η επιστροφή του δώρου, ύψους έως 800 ευρώ, θα αφορά όλους τους συνταξιούχους του ∆ηµοσίου ή µόνο όσους έχουν ασκήσει προσφυγές.
Στην περίπτωση της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), πάντως, η κατάσταση είναι διαφορετική. Τα αναδροµικά για την επιστροφή της κράτησης, η οποία κρίθηκε αντισυνταγµατική για 23 µήνες, καταβάλλονται σε όσους έχουν προσφύγει δικαστικά. Οι επιστροφές από την ΕΑΣ µπορούν να φτάσουν έως και 8.556 ευρώ, ενώ εκτιµάται ότι παραµένουν σε εκκρεµότητα περίπου 10.000 αγωγές συνταξιούχων του ∆ηµοσίου, κυρίως από ειδικά µισθολόγια.
Δεύτερο “κύμα” πληρωμών µε τα δικαστικά αναδροµικά
Παράλληλα µε τα δικαστικά αναδροµικά, έρχεται και δεύτερο κύµα πληρωµών για περίπου 50.000 συνταξιούχους. Οι συγκεκριµένοι συνταξιούχοι µπορούν να δικαιούνται αναδροµικά έως και 13.500 ευρώ, καθώς συνταξιοδοτήθηκαν µετά τον Μάιο του 2016 και έχουν περισσότερα από 30 έτη ασφάλισης. Οι πληρωµές αναµένεται να ξεκινήσουν σταδιακά από το τέλος Σεπτεµβρίου και να συνεχιστούν τους επόµενους µήνες, καθώς ολοκληρώνονται οι επανυπολογισµοί. Πρόκειται για ασφαλισµένους του δηµόσιου και ιδιωτικού τοµέα, αλλά και για αυτοαπασχολούµενους που στη συνέχεια ασφαλίστηκαν σε Ταµεία ∆ΕΚΟ και τραπεζών.
Εκκρεμότητες
Περίπου 10.000 συνταξιούχοι που αποχώρησαν µετά τον Μάιο του 2016 παραµένουν σε εκκρεµότητα, χωρίς σε αρκετές περιπτώσεις να γνωρίζουν ότι δικαιούνται µεγαλύτερη σύνταξη και αναδροµικά. Παρότι έχουν περισσότερα από 30 έτη ασφάλισης και καλύπτονται από τις διατάξεις του νόµου 4670/2020, δεν έχει ολοκληρωθεί ο απαραίτητος επανυπολογισµός. Σε ορισµένες περιπτώσεις έχει καταβληθεί µέρος των αναδροµικών, χωρίς όµως η αντίστοιχη αύξηση να έχει ενσωµατωθεί στη µηνιαία σύνταξη. Σε άλλες έχει αποτυπωθεί η προσαύξηση στη σύνταξη, αλλά εκκρεµεί η καταβολή των αναδροµικών. Οι πιο δύσκολες περιπτώσεις αφορούν ασφαλισµένους µε βαρέα ένσηµα, διαδοχική, διπλή ή παράλληλη ασφάλιση. Με βάση τον νόµο Βρούτση, οι συνταξιούχοι µε περισσότερα από 30 έτη ασφάλισης δικαιούνται βελτιωµένα ποσοστά αναπλήρωσης. Για 31 έτη η προσαύξηση στην ανταποδοτική σύνταξη φτάνει το 1,08%, ενώ για 40 έτη ανέρχεται σε 7,2%.
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Απογευματινή».