Σε ποινές φυλάκισης από 1 έως 3 έτη καταδικάστηκαν 57 κατηγορούμενοι από την Κρήτη, οι οποίοι κρίθηκαν ένοχοι για ψευδείς δηλώσεις ιδιοκτησίας ή μίσθωσης εκτάσεων στην Καστοριά, με σκοπό την παράνομη λήψη αγροτικών ενισχύσεων από τον ΟΠΕΚΕΠΕ κατά την περίοδο 2019 έως 2022.
Η απόφαση εκδόθηκε από το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών, το οποίο επέβαλε σε όλους τους καταδικασθέντες ποινές με τριετή αναστολή, ενώ απέρριψε ομόφωνα τα αιτήματα της υπεράσπισης για αναγνώριση ελαφρυντικών περιστάσεων.
Επιπλέον, σε 28 από τους 57 καταδικασθέντες επιβλήθηκαν και χρηματικές ποινές, οι οποίες κυμαίνονται από 500 έως 8.000 ευρώ, ανάλογα με την περίπτωση και τον βαθμό εμπλοκής κατηγορουμένου στην υπόθεση.
Σύμφωνα με ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας από το Λουξεμβούργο, κατόπιν αιτήματος της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO) στην Αθήνα, το Α΄ Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών καταδίκασε 57 άτομα για απάτη εις βάρος ενωσιακών γεωργικών επιδοτήσεων που χρηματοδοτούνται μέσω του Εθνικού Αποθέματος, μηχανισμού που εντάσσεται στην Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) της Ένωσης.
Όπως αναφέρεται, η EPPO άσκησε έφεση κατά της αθώωσης ενός κατηγορουμένου και αξιολογεί επί του παρόντος την πιθανή ποινική ευθύνη σειράς δημοσίων λειτουργών.
Η ανακοίνωση αναφέρει ότι: «Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι, μεταξύ 2019 και 2022, οι κατηγορούμενοι δήλωσαν ψευδώς ότι πληρούσαν τις προϋποθέσεις για τη λήψη δικαιωμάτων ενίσχυσης από το Εθνικό Απόθεμα, το οποίο θεσπίστηκε το 2015 με σκοπό την κατανομή δικαιωμάτων ενίσχυσης κατά προτεραιότητα σε νέους γεωργούς και σε γεωργούς που ξεκινούν τη γεωργική τους δραστηριότητα.
Προς στήριξη των αιτήσεών τους, οι κατηγορούμενοι δήλωσαν κυριότητα ή μίσθωση γεωργικών εκτάσεων στην περιοχή της Καστοριάς, στη βόρεια Ελλάδα, υποστηρίζοντας ότι η γη χρησιμοποιούνταν ως βοσκότοπος σε καλή γεωργική κατάσταση, ως παραγωγικός βοσκότοπος ή ως εκτάσεις καλλιεργημένες με αγριελιές, παρότι οι ίδιοι είχαν την έδρα τους στην Κρήτη.
Η έρευνα κατέδειξε ότι ουδεμία γεωργική δραστηριότητα ασκήθηκε ποτέ στις δηλωθείσες εκτάσεις.
Τα αγροτεμάχια απείχαν χίλια χιλιόμετρα από τον τόπο εγκατάστασης των κατηγορουμένων, δεν τους ανήκαν, ενώ στις περισσότερες περιπτώσεις δεν ανήκαν ούτε καν στα πρόσωπα που εμφανίζονταν ως ιδιοκτήτες.
Τα αποδεικτικά στοιχεία έδειξαν ότι οι φερόμενοι ιδιοκτήτες δήλωσαν τα αγροτεμάχια στις δηλώσεις περιουσίας τους μόλις μετά την υποβολή των αιτήσεων επιδότησης, ενώ στις περισσότερες περιπτώσεις τα απέσυραν στη συνέχεια από αυτές.
Η έρευνα διαπίστωσε επίσης ότι οι δηλωθείσες γεωργικές δραστηριότητες ήταν αμφίβολες. Ειδικότερα, στις επίμαχες περιοχές της Καστοριάς δεν υφίστανται ιδιωτικά αγροτεμάχια με βοσκότοπο σε καλή γεωργική κατάσταση, ενώ οι αγριελιές δεν μπορούν να επιβιώσουν εκεί λόγω του υψομέτρου και των χαμηλών θερμοκρασιών.
Ως αποτέλεσμα του σχεδίου απάτης, οι κατηγορούμενοι εισέπραξαν αχρεωστήτως έως και 1.736.989,23 ευρώ σε ενωσιακές γεωργικές επιδοτήσεις από το Εθνικό Απόθεμα. Επιχείρησαν επίσης, ανεπιτυχώς, να αποσπάσουν επιπλέον 165.949,68 ευρώ, ωστόσο οι σχετικές αιτήσεις απορρίφθηκαν.
Μεταξύ των φερόμενων ιδιοκτητών που είχαν δήθεν εκμισθώσει τα αγροτεμάχια στους κατηγορουμένους, δύο καταδικάστηκαν για ηθική αυτουργία και συνέργεια στην απάτη περί τις επιδοτήσεις.
Το δικαστήριο επέβαλε και στους 57 καταδικασθέντες ποινές φυλάκισης από ένα έως τρία έτη, με τριετή αναστολή. Επιπλέον, σε 28 κατηγορουμένους επιβλήθηκαν χρηματικές ποινές από 500 έως 8.000 ευρώ. Το δικαστήριο απέρριψε το σύνολο των αιτημάτων για την αναγνώριση ελαφρυντικών περιστάσεων.
Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας προσκομίστηκαν ως αποδεικτικά στοιχεία εκθέσεις επιτόπιου ελέγχου που αφορούσαν αρκετά από τα δηλωθέντα αγροτεμάχια βοσκοτόπων. Η EPPO αξιολογεί επί του παρόντος την πιθανή ποινική ευθύνη τριών υπαλλήλων του ΟΠΕΚΕΠΕ, του Οργανισμού Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων, οι οποίοι φέρονται να διενήργησαν τους εν λόγω ελέγχους».
Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, οι εμπλεκόμενοι εμφανίζονταν ψευδώς ως ιδιοκτήτες ή μισθωτές αγροτικών εκτάσεων στην περιοχή της Καστοριάς, εξασφαλίζοντας με αυτό τον τρόπο την καταβολή επιδοτήσεων που δεν δικαιούνταν. Η πρακτική αυτή φέρεται να εφαρμόστηκε συστηματικά επί σειρά ετών, προκαλώντας ζημία στο σύστημα καταβολής αγροτικών ενισχύσεων.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η απόφαση του δικαστηρίου να διαβιβάσει τα πρακτικά της δίκης στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, προκειμένου να διερευνηθεί εάν προκύπτουν ποινικές ευθύνες για τρεις ελεγκτές του ΟΠΕΚΕΠΕ από την Περιφερειακή Διεύθυνση Ηπείρου. Η έρευνα αφορά το ενδεχόμενο τέλεσης του αδικήματος της ψευδούς βεβαίωσης σε βαθμό κακουργήματος.
Παράλληλα, ζητείται να εξεταστεί αν υπάρχουν ποινικές ευθύνες και για άλλα στελέχη του ΟΠΕΚΕΠΕ, τα οποία φέρονται να συνέβαλαν στην αποδέσμευση ΑΦΜ και στην καταβολή ενισχύσεων για το έτος 2020.
Η διαβίβαση των πρακτικών στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ενδέχεται να ανοίξει νέο κύκλο ποινικής διερεύνησης, επεκτείνοντας το ενδιαφέρον της υπόθεσης πέρα από τους ήδη καταδικασθέντες ιδιώτες και προς τον έλεγχο πιθανών ευθυνών εντός του διοικητικού μηχανισμού που σχετίζεται με τη διαχείριση και την εποπτεία των ευρωπαϊκών αγροτικών ενισχύσεων.