«Εσείς κοπέλες του Βαχού, της Βιάννου, του κόσμου κοπέλες, να βγαίνετε να βλέπετε το γιό μου, στολισμένο με της λευτεριάς το φως», απήγγειλε μια από τις μαθήτριες του Γυμνασίου Μελεσών, η νεαρή Άννα Μαρία κατά την παρουσία του σχολείου στους μαρτυρικούς τόπους της Βιάννου.
Στίχοι που περιλαμβάνονται στο ποίημα «Θα κλαίω εγώ και μέσα από το μνήμα», της Μαρίνας Χριστακη, το οποίο γράφτηκε ως μοιρολόι και φόρος τιμής για το Ολοκαύτωμα της Βιάννου και είναι αφιερωμένο στη μνήμη του 18χρονου θείου της ποιήτριας, Νικόλαου Πνευματικάκη, καθώς και των εκτελεσθέντων κατοίκων στα χωριά της Βιάννου από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής.
Ήταν μια στιγμή, που σκόρπισε συγκίνηση, στη διάρκεια της επίσκεψης των μαθητών τόσο στο Ηρώο των Πεσόντων στον Αμιρά, όσο στο Λαογραφικό Μουσείο Βιάννου και στο Μουσείο Ολοκαυτώματος.
Εκεί οι μαθητές του Γυμνασίου Μελεσών έκαναν ένα ταξίδι στην Ιστορία και τα τραγικά γεγονότα που καταγράφηκαν το Σεπτέμβριο του 1943, μέσα από την ξενάγηση της δημοτικής υπαλλήλου Δέσποινας Ινιωτάκη, που παρουσίασε στους μαθητές την ιστορία του Ολοκαυτώματος της Βιάννου, γνωρίζοντας τα όσα βίωσε η περιοχή από τα ναζιστικά στρατεύματα.
«Είναι πάντα ιδιαίτερη τιμή για το Δήμο μας να υποδέχεται και να φιλοξενεί μαθητές από τα σχολεία της Κρήτης και όχι μόνο. Μαθητές που είδαν την Ιστορία του τόπου μας και τα τραγικά γεγονότα του Σεπτεμβρίου του 1943 που έχουν “χαραχθεί” σε κάθε γωνιά, σε κάθε πέτρα.Αισθάνομαι δε χαρά και υπερηφάνεια, όταν βλέπω τα νιάτα μας, να συναισθάνονται το βάρος που προκαλεί στον καθένα, μια επίσκεψη στα μνημεία της Βιάννου, νιώθοντας αυτό το ρίγος που διαπερνά όποιον αντιληφθεί πως εδώ πριν από 86 χρόνια, συντελέστηκε μια τέτοιου μεγέθους τραγωδία», δήλωσε ο Δήμαρχος Βιάννου κ. Μπαριτάκης, που εξέφρασε τις ευχαριστίες του προς τους μαθητές και τους εκπαιδευτικούς του σχολείου Μελεσών.