Μεγάλος «χαμένος» στις εξαγωγές της Κρήτης το ελαιόλαδο – Μεγαλύτερες ποσότητες αλλά λιγότερα  κέρδη στο νησί

Καλά πάνε οι εξαγωγές από την Κρήτη ωστόσο αν κάποιος δει τιμές και ποσότητες καταλαβαίνει ότι περισσότερα εξάγουμε και λιγότερα λεφτά έρχονται στο νησί. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ που τα επεξεργάστηκε ο Σύνδεσμος Εξαγωγέων Κρήτης κατά το περυσινό έτος δηλαδή το 2025 έκλεισε η χρονιά με αύξηση της τάξης του 1,7% σε αξία και 47,1% σε ποσότητες που αντιστοιχούν σε 727 εκατ. Ευρώ από 715 το 2024 και σε ποσότητες 655.898 τόνους από 445.855.

Καταλαβαίνεται ότι η διαφορά είναι μεγάλη εδώ. Δηλαδή αυξήθηκαν οι εξαγωγές 210.000 τόνους προϊόντων αλλά η αύξηση της αξίας είναι μόλις 1,7% που σημαίνει αισθητή μείωση τιμών.

Μάλιστα στην περίπτωση του ελαιολάδου η πτώση της τιμής που δεν την βλέπουμε όμως στο ράφι του σούπερ μάρκετ αφού πωλείται ακόμη πάνω από 7 ευρώ κατά μέσω όρο 9 ευρώ το λίτρο, ότι η αξία από τις εξαγωγές ελαιολάδου έφτασε στα 270, 6 εκατ. Ευρώ παρουσιάζοντας μείωση ίση με 2,4% σε αξία αλλά αύξηση 48,9% σε ποσότητα, γεγονός που οφείλεται στη σταδιακή μείωση της τιμής του.

Κλάδοι

Ο κλάδος των Τροφίμων και Ποτών, ο οποίος αποτελεί το 60,7% του συνόλου των Κρητικών εξαγωγών κατά το εξεταζόμενο διάστημα με 441,3 εκ. ευρώ, παρουσιάζει αύξηση ίση με 5,4% σε αξία και 29,8% σε ποσότητα. Ο κλάδος των Χημικών & Πλαστικών έρχεται δεύτερος, με μερίδιο 23,8% επί του συνόλου των εξαγωγών της Κρήτης και αύξηση της τάξεως του 1,8% σε αξία και σχεδόν 7% σε ποσότητα. Ακολουθούν οι κλάδοι της Κλωστοϋφαντουργίας & Ένδυσης (μερίδιο 7,6% και αύξηση 4,2%), των Μηχανών & Συσκευών (μερίδιο 3,9% και αύξηση 26,6%), και με μικρότερα μερίδια τα Μέταλλα & κατασκευές, τα Δομικά Υλικά, η Λαϊκή Τέχνη και τα λοιπά βιομηχανικά προϊόντα.

Τρόφιμα & Ποτά

Στον αγροδιατροφικό τομέα, το Ελαιόλαδο έφτασε τα 270,6 εκ. ευρώ, παρουσιάζοντας μείωση ίση με 2,4% σε αξία αλλά αύξηση 48,9% σε ποσότητα, γεγονός που οφείλεται στη σταδιακή μείωση της τιμής του. Στη δεύτερη θέση βρίσκονται τα Κηπευτικά που άγγιξαν τα 112 εκ. ευρώ, με αύξηση 30,5% σε αξία και 19,7% σε ποσότητα, κυρίως λόγω της αύξησης των εξαγωγών της κατηγορίας «Αγγούρια και αγγουράκια νωπά ή διατηρημένα με απλή ψύξη» κατά 20 εκ. ευρώ. Ακολουθεί η κατηγορία των Φρούτων & Καρπών με 17,4 εκ. ευρώ και αύξηση 21,7% σε αξία και σχεδόν 100% σε ποσότητα και με μικρότερα ποσοστά οι κατηγορίες των Αρτοποιημάτων – Γλυκών – Ζαχαρωδών (σταθερή αξία / + 1% σε ποσότητα), των Ψαριών & θαλασσινών (-14,4% σε αξία / -13,2% σε ποσότητα), των Νερών – Αναψυκτικών – Χυμών (+12,7% σε αξία / +7% σε ποσότητα) και των Γαλακτοκομικών (σταθερή αξία / +10,5% σε ποσότητα).

Βιομηχανία

Από τα προϊόντα εκτός αγροδιατροφικού τομέα, σημαντικές είναι οι εξαγωγές πλαστικών μεμβρανών και φύλλων, ειδών συσκευασίας από πλαστικές ύλες, διχτυών αγροτικής χρήσης και χρωστικών υλών.

Αγορές

Σχετικά με τις αγορές, οι κυριότεροι αγοραστές των Κρητικών προϊόντων είναι η Ιταλία με τις εξαγωγές κατά το διάστημα Ιανουαρίου – Δεκεμβρίου 2025 να φτάνουν τα 163,7 εκ. ευρώ, η Γερμανία με 130,9 εκ. ευρώ, η Πολωνία με 50,7 εκ. ευρώ, η Γαλλία με 43,7 εκ. ευρώ και η Ολλανδία με 33,6 εκ. ευρώ. Ακολουθούν Η Κύπρος, η Ρουμανία, οι Η.Π.Α., η Βουλγαρία και η Ισπανία.

Για τον κλάδο των Τροφίμων & Ποτών, τους κυριότερους αγοραστές αποτελούν η Ιταλία, με τις εξαγωγές να φτάνουν τα 148.7 εκ. ευρώ και μερίδιο 33,7%, η Γερμανία με 93.5 εκ. ευρώ και μερίδιο 21.21%, η Πολωνία με 35.3 εκ. ευρώ και μερίδιο 8%, η Κύπρος με 17.5 εκ. ευρώ και μερίδιο 4% και η Βουλγαρία με 16.6 εκ. ευρώ και μερίδιο 3,8%. Ακολουθούν η Ρουμανία, οι Η.Π.Α., η Αυστρία, η Ολλανδία και η Ισπανία.

Για το κυριότερο εξαγώγιμο προϊόν της Κρήτης, το ελαιόλαδο, τους κυριότερους αγοραστές αποτελούν διαχρονικά η Ιταλία, η Γερμανία, οι Η.Π.Α., η Πολωνία και η Γαλλία.

Για τον κλάδο των Χημικών & Πλαστικών, οι κυριότεροι αγοραστές είναι η Γαλλία με 23.1 εκ. ευρώ, η Γερμανία με 21.1 εκ. ευρώ, η Ισπανία με 11.3 εκ. ευρώ, η Ολλανδία με 10.5 εκ. ευρώ και η Ιταλία με 10.2 εκ. ευρώ.

Νομοί

Αναφορικά με τους Νομούς της Κρήτης, σε αξία οι Νομοί Ηρακλείου και Λασιθίου παρουσίασαν αύξηση 6,6% και 29,8% αντίστοιχα, ενώ οι Νομοί Ρεθύμνης και Χανίων παρουσίασαν μείωση -1% και -15,5%. Σε ποσότητα το έτος έκλεισε με αύξηση για όλους τους Νομούς, και συγκεκριμένα: Ν. Ηρακλείου +23%, Ν. Λασιθίου +78,6%, Ν. Ρεθύμνης +4,6% και Ν. Χανίων +6,7%.

Συνολικά, η πορεία των Κρητικών εξαγωγών για το 2025 επιβεβαιώνει τη σταθερή δυναμική του νησιού στον διεθνή εμπορικό χάρτη, με βασικό πυλώνα τον αγροδιατροφικό τομέα και, κυρίως, το ελαιόλαδο. Η έντονη αύξηση σε ποσότητα, σε συνδυασμό με τη συγκρατημένη αύξηση σε αξία, αντανακλά σε σημαντικό βαθμό τη σταδιακή επαναφορά της τιμής του ελαιολάδου σε πιο φυσιολογικά επίπεδα. Αναδεικνύεται έτσι για ακόμα μία φορά ο καθοριστικός ρόλος που διαδραματίζει το προϊόν αυτό στη διαμόρφωση του τελικού εξαγωγικού αποτελέσματος, ενώ ταυτόχρονα καθίσταται σαφής η ανάγκη για μεγαλύτερη διεύρυνση της εξαγωγικής βάσης, με έμφαση στην ανάδειξη και προώθηση και άλλων ποιοτικών κρητικών προϊόντων.

Παρά τις προκλήσεις που δημιουργούν οι διεθνείς γεωπολιτικές εξελίξεις και η αβεβαιότητα στις αγορές, η Κρήτη αποδεικνύει ότι διαθέτει ανθεκτικότητα, εξωστρέφεια και ισχυρή ταυτότητα προϊόντων. Με στοχευμένες κινήσεις, επενδύσεις στην ποιότητα και τη διαφοροποίηση, αλλά και αξιοποίηση των νέων εμπορικών ευκαιριών, διαμορφώνονται οι προϋποθέσεις για ακόμη πιο ισχυρή παρουσία τα επόμενα χρόνια.

Το 2025, λοιπόν, δεν αποτελεί απλώς μια θετική χρονιά, αλλά ένα σταθερό βήμα προς ένα πιο αισιόδοξο και βιώσιμο εξαγωγικό μέλλον για την Κρήτη.