Είναι θέμα χρόνου να φθάσει ξανά η ευλογιά των αιγοπροβάτων στην Κρήτη, όπως επισημάνθηκε πολλές φορές κατά τη διάρκεια σύσκεψης που έγινε χθες στο Ηράκλειο.
Η Κρήτη βρίσκεται είδη σε περιοριστικά μέτρα σχεδόν τέσσερις μήνες, προκειμένου να προστατευτεί από την ευλογιά αλλά, όπως τονίστηκε, είναι μεγάλο στοίχημα να προστατευτεί το ζωικό κεφάλαιο του νησιού.
Άλλωστε αυτό ήταν και το θέμα της σύσκεψης: «Η Ευλογιά του Προβάτου – Προληπτικά Μέτρα για την Προστασία του Ζωικού Κεφαλαίου».
Κατά τη διάρκεια της σύσκεψης, το θέμα του εμβολίου κυριάρχησε στη συζήτηση, ενώ η αναφορά του περιφερειακού συμβούλου Βασίλη Σμπώκου, ότι κυκλοφορούν ήδη εμβόλια στο νησί μας με ημιπαράνομο τρόπο και ήδη έχουν εμβολιαστεί κοπάδια, προκάλεσε αίσθηση και ανησυχία.
Η συζήτηση για το εμβόλιο αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς επισήμως το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης ισχυρίζεται ότι δεν υπάρχει εγκεκριμένο εμβόλιο για την ευλογιά στην Ευρωπαϊκή Ένωση, γεγονός που δημιουργεί σύγχυση, αλλά και πεδίο για επικίνδυνες πρωτοβουλίες εκτός θεσμικού πλαισίου.
Το θέμα ανέδειξε και το κενό επιστημονικής τεκμηρίωσης σε εθνικό επίπεδο, ως προς το εάν και υπό ποιες προϋποθέσεις θα μπορούσε να εξεταστεί στο μέλλον μια στρατηγική εμβολιασμού.
Την ίδια στιγμή, οι εκπρόσωποι της κτηνοτροφίας τόνισαν ότι ο κλάδος βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι, με την ευλογιά να αποτελεί διαρκή απειλή. Η ανάγκη προετοιμασίας για πιθανή εξάπλωση της νόσου στην Κρήτη τίθεται πλέον ανοιχτά, με έμφαση στη μελέτη προηγούμενων εμπειριών από αντίστοιχες ζωονόσους και στα εργαλεία που έχουν εφαρμοστεί στο παρελθόν.
Πάντως, όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση της Περιφέρειας: «κρίθηκε απαραίτητο να γίνουν οι απαραίτητες ενέργειες από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για έρευνα και έγκριση του εμβολίου κατά της ευλογιάς και τη δυνατότητα βοηθητικής χρήσης αυτού στην αντιμετώπιση της νόσου, καθώς οι μαζικές εκτεταμένες θανατώσεις δεν αποτελούν βιώσιμη λύση».
Η διευθύντρια Κτηνιατρικής της Περιφέρειας Κρήτης, Σοφία Λαμπρινίδη, παρουσίασε αναλυτικά τα χαρακτηριστικά του νοσήματος και τις προβλεπόμενες προληπτικές δράσεις, απαντώντας σε ερωτήματα των παραγωγών. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη σημασία της άμεσης ενημέρωσης των κτηνιατρικών υπηρεσιών και στη συνεργασία όλων των φορέων.
Να σημειωθεί πως συζητήθηκε η ανάγκη συνέχισης και αυστηροποίησης των μέτρων βιοασφάλειας με νομοθετικές ρυθμίσεις σε τυροκομεία, καταστήματα ζωοτροφών, σφαγεία και κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις. Συζητήθηκε ακόμα η ανάγκη για απαγόρευση της ελεύθερης διακίνησης ζωοτροφών από ζώνες προστασίας και επιτήρησης.
Στη σύσκεψη συμμετείχαν οι αντιπεριφερειάρχες: Επιχειρηματικότητας Μιχάλης Βάμβουκας, Κοινωνικής Πολιτικής και Αλληλεγγύης Στέλιος Βοργιάς, Περιβάλλοντος Νίκος Ξυλούρης.
Το «παρών» έδωσαν οι περιφερειακοί σύμβουλοι: Πρίαμος Ιερωνυμάκης (Ποιότητας Ζωής της Υπαίθρου), Σπύρος Μπαλαντίνος (Διασύνδεσης Πρωτογενούς Τομέα με τον Τουρισμό), Μιχάλης Σαρρής (Πολιτικής Προστασίας Π.Ε. Ρεθύμνου), Χρυσάνθη Χαριτάκη – Μακράκη (Πρωτογενή Τομέα Π.Ε. Χανίων), Μανόλης Φραγκάκης (Κοινωνικής Πολιτικής και Εθελοντισμού), Βαγγέλης Τσουδερός και Βασίλης Σμπώκος.
Συμμετείχαν επίσης ο γενικός διευθυντής Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Κώστας Φωτάκης, υπηρεσιακά στελέχη, ο πρόεδρος της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Κρέατος, καθώς και εκπρόσωποι κτηνοτροφικών συλλόγων, καταστημάτων ζωοτροφών, μεταφορέων, σφαγείων και τυροκομείων.
472.928 ζώα έχουν θανατωθεί
Σε 472.928 ανέρχονται τα αιγοπρόβατα που έχουν θανατωθεί στο πλαίσιο των προβλεπόμενων μέτρων αντιμετώπισης της ευλογιάς, μεταξύ Αυγούστου 2024 και 18 Ιανουαρίου 2026, σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και της Εθνικής Επιστημονικής Επιτροπής Διαχείρισης και Ελέγχου της Ευλογιάς των αιγοπροβάτων (ΕΕΕΔΕΕ).
Επίσης, έχουν καταγραφεί συνολικά 2.061 επιβεβαιωμένα κρούσματα της νόσου σε 2.559 εκτροφές σε όλη τη χώρα. Για την περίοδο από 10 έως 18 Ιανουαρίου 2026 καταγράφηκαν 16 νέα κρούσματα σε έξι περιοχές της χώρας. Ειδικότερα, πέντε κρούσματα εντοπίστηκαν στην Αιτωλοακαρνανία, τρία στην Αχαΐα, τρία στην Ηλεία, δύο στην Καρδίτσα, δύο στην Πιερία και ένα στη Ροδόπη.
Όπως επισημαίνεται, τα στοιχεία για την πορεία της ευλογιάς επικαιροποιούνται διαρκώς, με βάση την αποστολή των τελικών δεδομένων από τις Περιφερειακές Ενότητες, και θα δημοσιοποιούνται σε τακτική βάση για την πλήρη και έγκυρη ενημέρωση των παραγωγών και της κοινής γνώμης.
Σταύρος Τζεδάκης: Καθοριστικής σημασίας η τήρηση των μέτρων βιοασφάλειας
Στην καθοριστική σημασία την πιστής τήρησης των μέτρων αναφέρθηκε ο αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας Σταύρος Τζεδάκης, επισημαίνοντας ότι: «η συνεργασία μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων φορέων για την πρόληψη της ευλογιάς του προβάτου, είναι καθοριστικής σημασίας.
Είναι σημαντικό να τηρούν τα μέτρα βιοασφάλειας οι κτηνοτρόφοι μας, τα καταστήματα ζωοτροφών, τα τυροκομεία, τα σφαγεία, οι μεταφορείς ζώντων ζώων και ζωοτροφών, ώστε με αυτό τον τρόπο να καταφέρουμε το νησί μας να είναι καθαρό από το νόσημα και να διασώσουμε το ζωικό μας κεφάλαιο».
Αναφερόμενος εξάλλου σε όσα έχουν γίνει από την πλευρά της Περιφέρειας, ο αντιπεριφερειάρχης τόνισε:
«Η Περιφέρεια Κρήτης από την αρχή που παρουσιάστηκε η πανώλη και μετά η ευλογιά, τηρεί επιπλέον μέτρα για την προστασία του ζωικού μας κεφαλαίου, όπως:
- Απολυμάνσεις στα λιμάνια του Ηρακλείου και Χανίων, αλλά και ελέγχους των τιμολογίων στα φορτηγά που μεταφέρουν ζωοτροφές.
- Απαγόρευση της εισαγωγής ζώντων ζώων από την Κρήτη
- Επιστολές και ενημερώσεις σε όλο το οικοσύστημα του κτηνοτροφικού τομέα (κτηνοτρόφους, σφαγεία, τυροκομεία, ζωοτροφάδικα, μεταφορείς ζώντων ζώων και ζωοτροφών να τηρούν τα μέτρα βιοασφάλειας)
- Ενημερωτικές ημερίδες σε διάφορους Δήμους του νησιού μας
- Απαγόρευση όσων αφορά τις μετακινήσεις για σφαγή και αναπαραγωγή από την Περιφερειακή Ενότητα σε μια άλλη
Είναι σημαντικό όλοι μας να αποκτήσουμε μια κουλτούρα πρόληψης και προστασίας για να καταφέρουμε να ελαχιστοποιήσουμε τον κίνδυνο εξάπλωσης της ζωονόσου».