Ένα δημοσίευμα της «Π» πριν από αρκετά χρόνια αποδείχθηκε καθοριστικό για τη δικαστική δικαίωση στελέχους του Λιμενικού Σώματος, καθώς η υπόθεση δύο αστυνομικών της Κρήτης, που είχαμε δημοσιεύσει το 2007, αποτέλεσε σημαντικό νομικό προηγούμενο στη μακρά δικαστική διαδρομή μιας νέας υπόθεσης με πρωταγωνιστή στέλεχος του Λ.Σ.
Η υπόθεση των δύο αστυνομικών του τότε Αστυνομικού Σταθμού Τυμπακίου, οι οποίοι χρειάστηκε να προσφύγουν στη Δικαιοσύνη προκειμένου να αναγνωριστεί η αυτονόητη υπηρεσιακή και ηθική ανταμοιβή για την αυτοθυσία τους, αποτέλεσε το νομικό και ουσιαστικό θεμέλιο για τη δικαίωση στελέχους του Λιμενικού Σώματος, σε μια υπόθεση που εξελίχθηκε επί σειρά ετών ενώπιον των Διοικητικών Δικαστηρίων.
Διαβάστε το ρεπορτάζ του 2007 πατώντας στον παρακάτω σύνδεσμο από το αρχείο του patris.gr:
Εδώ: Νικητές οι δύο αστυνομικοί στη διαμάχη με το αρχηγείο
Η ιστορία δεν αφορά απλώς δύο διαφορετικές υπηρεσίες των Σωμάτων Ασφαλείας. Αφορά έναν κοινό παρονομαστή, ανθρώπους οι οποίοι, σύμφωνα με τα πραγματικά περιστατικά των υποθέσεών τους, έθεσαν σε κίνδυνο τη ζωή τους για να προστατεύσουν άλλους ανθρώπους, αλλά χρειάστηκε να προσφύγουν στη Δικαιοσύνη προκειμένου να αντιμετωπίσουν διοικητικές αποφάσεις τις οποίες τα Δικαστήρια έκριναν ανεπαρκώς αιτιολογημένες.
Την υπόθεση του στελέχους του Λιμενικού χειρίστηκε καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας ο δικηγόρος Αθανάσιος Γεωργακάκης, μέλος του Δικηγορικού Συλλόγου Λάρισας, ο οποίος εκπροσώπησε τον εντολέα του ενώπιον των Διοικητικών Δικαστηρίων.
Μιλώντας στην «Π», ο κ. Γεωργακάκης παρέθεσε τα στοιχεία της υπόθεσης, επισημαίνοντας ότι το δημοσίευμα της «Π», το 2007, για τους δύο αστυνομικούς του τότε Αστυνομικού Σταθμού Τυμπακίου, αποτέλεσε σημαντικό σημείο αναφοράς κατά τη διάρκεια της δικαστικής πορείας της υπόθεσης.
Όπως εξηγεί ο δικηγόρος, η υπόθεση των δύο αστυνομικών της Κρήτης απέδειξε ότι ακόμη και όταν η Διοίκηση αρνείται να αναγνωρίσει πράξεις αυτοθυσίας χωρίς επαρκή αιτιολογία, η Δικαιοσύνη μπορεί να παρέμβει και να αποκαταστήσει τη νομιμότητα.
Η επιχείρηση διάσωσης στους Οθωνούς
Η υπόθεση ξεκινά στις 30 Αυγούστου 2012 στους Οθωνούς, το βορειοδυτικότερο άκρο της χώρας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Γεωργακάκης, στέλεχος του Λιμενικού υπηρετούσε τότε στον Λιμενικό Σταθμό Οθωνών και συμμετείχε σε επιχείρηση διάσωσης δέκα αλλοδαπών που είχαν εγκλωβιστεί σε βραχώδη και δυσπρόσιτη περιοχή στη δυτική πλευρά του νησιού.
Οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες και οι ύφαλοι καθιστούσαν εξαιρετικά επικίνδυνη την προσέγγιση του πλωτού περιπολικού σκάφους στην ακτή. Σύμφωνα με την περιγραφή της υπόθεσης, το στέλεχος του Λ.Σ. αποφάσισε να πέσει στη θάλασσα και να πραγματοποιήσει επανειλημμένες διαδρομές, κολυμπώντας από τη στεριά προς το περιπολικό, μεταφέροντας έναν-έναν και τους δέκα ναυαγούς μέχρι το σκάφος, το οποίο παρέμενε σε ασφαλή απόσταση.
Η πράξη αυτή αναγνωρίστηκε άμεσα από την υπηρεσιακή ιεραρχία, καθώς είχε υποβληθεί πρόταση για την απονομή ηθικής αμοιβής. Ωστόσο, παρά τις θετικές εισηγήσεις, η πρόταση δεν έγινε δεκτή και, σύμφωνα με τα στοιχεία της υπόθεσης, η άρνηση δεν συνοδεύτηκε από επαρκή αιτιολογία.
Τα επόμενα χρόνια ακολούθησαν νέες αναφορές προς τη Διοίκηση, χωρίς, όπως επισημαίνει ο κ. Γεωργακάκης, να δοθεί αιτιολογημένη απάντηση που να εξηγεί την απόρριψη του αιτήματος.
Πατήστε στη φωτογραφία για να διαβάσετε το ρεπορτάζ πριν από 19 χρόνια που άνοιξε τον δρόμο το 2026 για τη δικαίωση του Λιμενικού που δεν του αναγνώριζε η Διοίκηση την Αριστεία μετά από διάσωση 10 ατόμων:
Η πρώτη δικαστική δικαίωση
Το 2018 εκδόθηκε η υπ’ αριθμόν 204/2018 απόφαση του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά. Το Δικαστήριο ακύρωσε την άρνηση της Διοίκησης, κρίνοντας ότι αυτή στερούνταν παντελώς αιτιολογίας.
Μετά την έκδοση της απόφασης, εκδόθηκε ημερήσια διαταγή, με την οποία αναγνωρίστηκε επίσημα η πράξη διάσωσης και εκφράστηκε η ικανοποίηση της Υπηρεσίας για την ενέργεια του στελέχους του Λιμενικού.
Ωστόσο, η δικαστική εξέλιξη δεν έβαλε οριστικό τέλος στην υπόθεση.
Το 2023, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Γεωργακάκης, υποβλήθηκε νέα αναφορά προς τη Διοίκηση, προκειμένου να εξεταστεί αν συνέτρεχαν οι νόμιμες προϋποθέσεις για τη διενέργεια Ένορκης Διοικητικής Εξέτασης, ώστε να αποτυπωθούν επισήμως τα πραγματικά περιστατικά της επιχείρησης διάσωσης και να διερευνηθεί η δυνατότητα απονομής ναυτικού μεταλλίου.
Η απάντηση που δόθηκε από την αρμόδια υπηρεσία, όπως αναφέρει ο δικηγόρος, δεν περιείχε και πάλι ειδική και επαρκή αιτιολογία ως προς την απόρριψη του αιτήματος για την υποβολή σχετικής πρότασης.
Η νέα αυτή άρνηση αποτέλεσε αντικείμενο προσφυγής ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Ιωαννίνων. Με την υπ’ αριθμόν Α83/2026 απόφασή του, το Δικαστήριο ακύρωσε ως έκδηλα παράνομη την άρνηση της Διοίκησης να προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδικασία, κρίνοντας ότι το σχετικό διοικητικό έγγραφο στερούνταν παντελώς αιτιολογίας.
Παράλληλα, το Διοικητικό Εφετείο Ιωαννίνων παρέπεμψε την υπόθεση στη Διοίκηση, προκειμένου να επανεξεταστεί και να εκδοθεί νέα κρίση, η οποία θα είναι πλήρως και ειδικά αιτιολογημένη.
Όπως επισημαίνει ο κ. Γεωργακάκης, η απόφαση αυτή αποτελεί ένα ακόμη βήμα στη δικαστική πορεία μιας υπόθεσης που διήρκεσε πολλά χρόνια, καθώς επιβεβαιώνει την υποχρέωση της Διοίκησης να αιτιολογεί επαρκώς τις αποφάσεις της, ιδιαίτερα όταν αυτές αφορούν πράξεις προσφοράς και αυτοθυσίας στελεχών των Σωμάτων Ασφαλείας.
Η υπόθεση παρουσιάζει αξιοσημείωτες ομοιότητες με εκείνη που είχε αναδείξει η «Π» το καλοκαίρι του 2007. Τότε, οι αστυνομικοί του Αστυνομικού Σταθμού Τυμπακίου, Γιώργος Σταυρουλάκης και Γιώργος Περτσελάκης, είχαν δικαιωθεί από το Διοικητικό Εφετείο Χανίων, ύστερα από πολυετή δικαστική διαμάχη με το Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας.
Οι δύο αστυνομικοί είχαν συμμετάσχει στην ένοπλη συμπλοκή με τους δράστες της «κινηματογραφικής» ληστείας της Εθνικής Τράπεζας στο Τυμπάκι, τον Αύγουστο του 2002. Σύμφωνα με τα στοιχεία της υπόθεσης, δέχθηκαν πυρά από τους ληστές, καταδίωξαν τους δράστες και εξέθεσαν τη ζωή τους σε σοβαρό κίνδυνο κατά τη διάρκεια της επιχείρησης.
Παρά τα περιστατικά αυτά, το Ανώτερο Συμβούλιο της ΕΛ.ΑΣ. είχε αρνηθεί να τους απονείμει το Αριστείο Ανδραγαθίας, παρά τις εισηγήσεις των αξιωματικών που είχαν διενεργήσει την Ένορκη Διοικητική Εξέταση και τις θετικές γνωμοδοτήσεις της φυσικής τους ηγεσίας.
Η υπόθεση οδηγήθηκε στα Διοικητικά Δικαστήρια, τα οποία δικαίωσαν τους δύο αστυνομικούς, κρίνοντας ότι η προβλεπόμενη ηθική ανταμοιβή έπρεπε να τους απονεμηθεί.
Όπως αναφέρει ο κ. Γεωργακάκης, η συγκεκριμένη δικαστική απόφαση αποτέλεσε ένα σημαντικό νομικό προηγούμενο, καθώς ανέδειξε την ανάγκη οι διοικητικές κρίσεις που αφορούν πράξεις αυτοθυσίας να στηρίζονται σε σαφή και επαρκή αιτιολογία.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι δύο υποθέσεις συνδέονται από ένα κοινό στοιχείο, την υποχρέωση της Διοίκησης να αξιολογεί με πληρότητα και αντικειμενικότητα πράξεις που ξεπερνούν το αυτονόητο υπηρεσιακό καθήκον.
Όπως εξηγεί, τόσο στην περίπτωση των δύο αστυνομικών της Κρήτης όσο και στην υπόθεση του στελέχους του Λιμενικού, η Δικαιοσύνη παρενέβη όταν διαπιστώθηκε ότι οι αρμόδιες Διοικητικές Αρχές δεν είχαν αιτιολογήσει επαρκώς τις αποφάσεις τους.
Το δημοσίευμα της «Π» το 2007, σύμφωνα με τον δικηγόρο, δεν αποτέλεσε απλώς την καταγραφή μιας δικαστικής δικαίωσης δύο αστυνομικών, αλλά ανέδειξε ένα ευρύτερο ζήτημα που αφορά τον τρόπο με τον οποίο η Διοίκηση οφείλει να αντιμετωπίζει περιπτώσεις προσφοράς, αυταπάρνησης και έκθεσης της ζωής στελεχών των Σωμάτων Ασφαλείας.