Κοινό μέτωπο συγκροτούν η Περιφέρεια Κρήτης και οι δήμαρχοι για την κατασκευή του Νότιου Οδικού Άξονα μετά από συνάντηση που πραγματοποίησαν χθες, στη διάρκεια της οποίας αποσαφήνισαν δύο κομβικά ζητήματα: αφενός ότι πρόκειται για διευρωπαϊκό δίκτυο, με βάση το Προεδρικό Διάταγμα 123/2017, αφετέρου ότι το συνολικό κόστος του, που αγγίζει τα 700 εκατομμύρια ευρώ, είναι αδιανόητο να καλυφθεί από τον προϋπολογισμό μιας Περιφέρειας. Η ανάγκη για την κατασκευή του Νότιου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΝΟΑΚ) χαρακτηρίζεται επιτακτική μπροστά στη νέα πραγματικότητα, που διαμορφώνει το αεροδρόμιο Καστελλίου.
Σε ό,τι αφορά στο κόστος του έργου, αυτό το οποίο ξεκαθάρισε ο περιφερειάρχης Στ. Αρναουτάκης είναι ότι «ένα τέτοιο ποσό δεν μπορεί να καλυφθεί από τον προϋπολογισμό μιας Περιφέρειας.
Απαιτείται χρηματοδότηση, είτε μέσω ΣΔΙΤ, είτε από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Στόχος μας είναι να βρούμε τη χρηματοδότηση για να δούμε τον Νότιο Άξονα να υλοποιείται».
Η σύσκεψη
Στη συνάντηση εργασίας συμμετείχαν οι δήμαρχοι Χερσονήσου Ζαχαρίας Δοξαστάκης, Μινώα Πεδιάδας Βασίλης Κεγκέρογλου, Γόρτυνας Μιχάλης Κοκολάκης, Αρχανών-Αστερουσίων Μανόλης Κοκοσάλης, Βιάννου Παύλος Μπαριτάκης, ο δήμαρχος Ιεράπετρας Μανόλης Φραγκούλης, ο αντιδήμαρχος Φαιστού Γιώργος Ντισπυράκης εκ μέρους του δημάρχου Γρηγόρη Νικολιδάκη, ο αντιπεριφερειάρχης Ηρακλείου Νίκος Συριγωνάκης, καθώς και οι βουλευτές Ηρακλείου, Λευτέρης Αυγενάκης και Φραγκίσκος Παρασύρης. Την παρουσία της υφιστάμενης κατάστασης και των επιλογών που υπάρχουν έκανε ο γενικός διευθυντής Υποδομών της Περιφέρειας Κρήτης, Γιώργος Αγαπάκης.
Η σύσκεψη συγκλήθηκε λίγες μέρες πριν την επικείμενη κάθοδο του υπουργού Μεταφορών κ. Δήμα, ο οποίος πρόκειται να επισκεφθεί τον ΒΟΑΚ. Στη διάρκεια της σύσκεψης, αυτό το οποίο τονίσθηκε είναι η επιτακτική ανάγκη υλοποίησής του και τη διασφάλιση της οδικής σύνδεσης με το νέο Διεθνές Αεροδρόμιο στο Καστέλλι, την οποία ανέδειξε ο περιφερειάρχης Κρήτης, Σταύρος Αρναουτάκης.
Ο ίδιος υπογράμμισε ότι ο ΝΟΑΚ αποτελεί ένα αναγκαίο έργο που εκτείνεται μέχρι την Ιεράπετρα και ξεκαθάρισε το τοπίο των αρμοδιοτήτων. Όπως ανέφερε, ο ΝΟΑΚ ως διευρωπαϊκό δίκτυο εμπίπτει στην αρμοδιότητα του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών.
Παράλληλα, όμως, η Περιφέρεια Κρήτης έχει ήδη αναλάβει και χρηματοδοτήσει τις μελέτες για τμήματα του επαρχιακού δικτύου, όπως οι παρακάμψεις για το Τυμπάκι και τις Μοίρες, οι οποίες βρίσκονται σε φάση δημοπράτησης. «Από την πλευρά μας, ακόμα και εκεί που δεν έχουμε άμεση αρμοδιότητα, πιέζουμε για την ολοκλήρωση του έργου», σημείωσε ο περιφερειάρχης, υπενθυμίζοντας ότι έχει θέσει το θέμα εγγράφως και προφορικώς στον πρωθυπουργό και την ηγεσία του Υπουργείου ήδη από τον Ιούλιο του 2025.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που παρουσιάστηκαν, το κόστος για τα τμήματα που αφορούν τις μελέτες του Υπουργείου (χωρίς τις απαλλοτριώσεις) υπερβαίνει τα 300 εκατομμύρια ευρώ, ενώ αν συμπεριληφθούν οι συνδέσεις προς Ιεράπετρα, ο προϋπολογισμός αγγίζει τα 700 εκατομμύρια ευρώ.
«Ένα τέτοιο ποσό δεν μπορεί να καλυφθεί από τον προϋπολογισμό μιας Περιφέρειας. Απαιτείται χρηματοδότηση, είτε μέσω ΣΔΙΤ, είτε από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Στόχος μας είναι να βρούμε τη χρηματοδότηση, για να δούμε τον Νότιο Άξονα να υλοποιείται», κατέληξε ο περιφερειάρχης.
Μελέτες οδικών τμημάτων Ν.Ο.Α.Κ.
Στο πλαίσιο της σύσκεψης, εξετάστηκαν ένα-ένα τα τμήματα του έργου, που διαρθρώνουν τον Νότιο Οδικό Άξονα. Στο πλαίσιο αυτό, εκείνο το οποίο αποσαφηνίστηκε στη διάρκεια της συζήτησης είναι ότι το οδικό τμήμα Αρκαλοχώρι- Καστελλιανά οφείλει να ενταχθεί στα συνοδά έργα του αεροδρομίου Καστελλίου, καθώς αποτελεί βασικό συνδετήριο άξονα.
Πρόκειται για ένα νευραλγικό οδικό τμήμα, που κοστολογείται στα 150 εκατ. ευρώ, και όπως τονίσθηκε με έμφαση από τον δήμαρχο κ. Κεγκέρογλου, οφείλουμε να το αντιμετωπίζουμε ως συνοδό έργο του αεροδρομίου και να μην συνδέεται με τον ΝΟΑΚ.
Παράλληλα, όπως τονίσθηκε στη διάρκεια της σύσκεψης, το τμήμα Άγιοι Δέκα-Πραιτώρια, που αναπτύσσεται σε μια έκταση 23,40 χλμ., είναι υπερώριμη η μελέτη του, η οποία μπορεί να δημοπρατηθεί σε ένα εξάμηνο και το κόστος του ανέρχεται στα 43 εκατ. ευρώ.
Το πιο δύσκολο τμήμα που δεν έχει ωριμάσει σε επίπεδο μελετών είναι το τμήμα Βιάννος-Καλάμι-Μύρτος, το οποίο έχει έκταση 22,00 χλμ. και το συνολικό κόστος του εκτιμάται στα 180 εκατ. ευρώ.
Σε ό,τι αφορά το τμήμα Μύρτος-Ιεράπετρα μήκους 13 χλμ., υπάρχει μελέτη που εκκρεμεί η έγκρισή της και το κόστος της εκτιμάται στα 40 εκατ. ευρώ. Υπερώριμο θεωρείται το τμήμα του έργου Ιεράπετρα-Παχειά Άμμος μήκους 14,00 χλμ., όπου υπάρχει εγκεκριμένη ΜΠΕ και εγκεκριμένα όλα τα στάδια των μελετών, μέχρι και την οριστική μελέτη και το συνολικό κόστος του έργου εκτιμάται σε 90 εκατ. ευρώ.