Η σκιά της ήττας του Ντόναλντ Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές έχει πέσει βαριά τόσο στον Λευκό Οίκο όσο και στις τάξεις των Ρεπουμπλικανών.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δέχεται όλο και περισσότερη πίεση ακόμη και από στελέχη του ίδιου του κόμματός του, μετά τη σημαντική εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικάνων στις ενδιάμεσες εκλογές. Το αποτέλεσμα ενίσχυσε τους Δημοκρατικούς, οι οποίοι απέκτησαν τον έλεγχο του Κογκρέσου, ενώ παράλληλα οι ψηφοφόροι καταψήφισαν υποψηφίους που είχαν την προσωπική στήριξη του Αμερικανού προέδρου σε σημαντικές εκλογικές αναμετρήσεις.
Μέσα σε αυτό το κλίμα, Ρεπουμπλικανοί σύμμαχοι και πολιτικοί αναλυτές ζητούν από τον Τραμπ να προχωρήσει σε ανασχηματισμό του επιτελείου του Λευκού Οίκου, να επιβάλει μεγαλύτερη πειθαρχία και να επανεξετάσει πολιτικές που, σύμφωνα με τους ίδιους, συνέβαλαν στην εκλογική αποτυχία. Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκονται, μεταξύ άλλων, ο πόλεμος στο Ιράν και η πολιτική των δασμών, την ώρα που η προεδρική του θητεία πλησιάζει στα τελευταία της χρόνια.
«Τεράστια καταστροφή»
Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίστηκε ο έμπειρος Ρεπουμπλικανός πολιτικός σύμβουλος Τζον Φίχερι, ο οποίος περιέγραψε το εκλογικό αποτέλεσμα ως «τεράστια καταστροφή» για τον Ντόναλντ Τραμπ.
«Πρέπει να καθαρίσει τον Λευκό Οίκο», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας πως «από εδώ και στο εξής, κάθε μέρα που περνά, μετατρέπεται όλο και περισσότερο σε έναν πρόεδρο με περιορισμένη πολιτική επιρροή».
Από την πλευρά του, πάντως, ο Αμερικανός πρόεδρος δεν φάνηκε να ενστερνίζεται την άποψη ότι η εκλογική ήττα συνιστά προειδοποιητικό μήνυμα για την πολιτική του πορεία. Σε δηλώσεις του στο Fox News, αργά το βράδυ της Τρίτης, υποστήριξε: «Δεν το θεωρώ πλήγμα εναντίον μου».
Για «πολιτική καταστροφή» έκανε λόγο ο Ρεπουμπλικάνος κυβερνήτης στην πολιτεία Φλόριντα (νότια), ο Ρον ΝτεΣάντις, , προειδοποιώντας πως θα μπορούσε να αποδυναμώσει την παράταξη για χρόνια, ενώ πήρε αποστάσεις από τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, κάνοντας πολύ διαφορετική ερμηνεία για τα αίτια του αποτελέσματος.
«Αυτό πλησιάζει σε επίπεδο εξάλειψης των Ρεπουμπλικάνων σε πολλούς τομείς της χώρας», υπογράμμισε ο ΝτεΣάντις χθες σε παρέμβασή του.
Η ήττα δεν οφειλόταν σε «θετική άποψη για τους δημοκρατικούς», επρόκειτο για «απόρριψη των ρεπουμπλικάνων στην Ουάσιγκτον» από τους ψηφοφόρους, έκρινε ο κυβερνήτης, μιλώντας για το «πολιτικό ισοδύναμο πλήγματος μετεωρίτη».
Το κόμμα έχασε τον έλεγχο και των δυο σωμάτων του αμερικανικού Κογκρέσου.
Ο Ρον ΝτεΣάντις αποστασιοποιήθηκε από τον πρόεδρο Τραμπ, ο οποίος επέρριψε την ήττα στην ανεπαρκή «ποιότητα» των κατά τόπους υποψηφίων της παράταξης και υποστήριξε ότι η δική του δημοτικότητα δεν μεταφράστηκε σε ψήφους υπέρ των Δημοκρατικών. Αναγνώρισε πάντως ότι ο πόλεμος στο Ιράν και η συνεπακόλουθη αύξηση των τιμών των καυσίμων είχαν συμβολή στο εκλογικό αποτέλεσμα.
Από την πλευρά του ο κυβερνήτης επισήμανε ότι οι Ρεπουμπλικάνοι μπορεί να δυσκολευτούν να ανακτήσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου για χρόνια. Σημείωσε πως δεν αναμένει νίκη στις γενικές εκλογές του 2028 ούτε στη Γερουσία, ούτε στη Βουλή των Αντιπροσώπων.
Ο ΝτεΣάντις, 48 ετών, ήταν αντίπαλος του Ντόναλντ Τραμπ στην εσωκομματική διαδικασία για την επιλογή του υποψηφίου της παράταξης στις εκλογές του 2024, αλλά αποσύρθηκε έπειτα από δυσμενή αποτελέσματα στις ψηφοφορίες στην Άιοβα και κατόπιν τάχθηκε υπέρ του μεγιστάνα. Δεν έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο να διεκδικήσει εκ νέου το χρίσμα το 2028. Τον Μάρτιο, ερωτηθείς σχετικά, απάντησε «θα δούμε». Η θητεία του στο αξίωμα ολοκληρώνεται τον Ιανουάριο.
Ακόμη υπογράμμισε την επιτυχία του κόμματος στην πολιτεία του, όπου οι Ρεπουμπλικάνοι δεν υπέστησαν απώλειες όπως στην υπόλοιπη χώρα, πιστώνοντας το γεγονός αυτό στα πεπραγμένα της κυβέρνησής του και του ιδίου και στην «εμπιστοσύνη» των ψηφοφόρων στο πρόσωπό του.
Τι προετοιμάζει ο Λευκός Οίκος
Οι προεδρικές εξουσίες του Τραμπ και οι επικείμενες έρευνες των Δημοκρατικών
Παρά την εκλογική ήττα, ο Ντόναλντ Τραμπ εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικές προεδρικές αρμοδιότητες, τις οποίες μπορεί να αξιοποιήσει για την προώθηση της πολιτικής του ατζέντας.
Όπως είχε αποκαλύψει σε προηγούμενο δημοσίευμά του το Reuters, ο Λευκός Οίκος προετοιμάζει εδώ και μήνες μια σειρά εκτελεστικών αποφάσεων που αφορούν τη μεταναστευτική πολιτική, τους δασμούς, τη στέγαση και τις ομοσπονδιακές δαπάνες. Οι συγκεκριμένες πρωτοβουλίες θα μπορούσαν να επιτρέψουν στον Τραμπ να προχωρήσει στην υλοποίηση μέρους των σχεδίων του, παρά τις αντιδράσεις και την αντίθεση των Δημοκρατικών.
Ωστόσο, οι προεδρικές αρμοδιότητες δεν αποτελούν ασπίδα απέναντι στις κοινοβουλευτικές έρευνες που αναμένεται να ξεκινήσουν οι Δημοκρατικοί. Πρόκειται για μια εξέλιξη που προκαλεί προβληματισμό στην κυβέρνηση, όπως προκύπτει και από τη χαρακτηριστική δήλωση ανώτερου αξιωματούχου του Λευκού Οίκου: «Κανείς δεν θέλει να αντιμετωπίσει τις έρευνες».