Μια τεράστια επιχείρηση καθαρισμού βρίσκεται σε εξέλιξη στη Γάζα, όπου ο όγκος των ερειπίων από τον πόλεμο εκτιμάται σε 61 εκατομμύρια τόνους. Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, η απομάκρυνσή τους μπορεί να χρειαστεί τουλάχιστον επτά έως δέκα χρόνια και να κοστίσει δισεκατομμύρια δολάρια.
Στην περιοχή Τελ αλ-Χάουα, στην πόλη της Γάζας, συνεργεία του Παγκόσμιου Επισιτιστικού Προγράμματος (WFP) χρειάστηκαν μια ολόκληρη ημέρα για να καθαρίσουν ένα μικρό τμήμα δρόμου.
«Νιώθω σαν να κρατάμε ένα κουτάλι και προσπαθούμε να αδειάσουμε τη θάλασσα», δήλωσε ο μηχανικός του ΟΗΕ Άχμεντ Αλιάν, περιγράφοντας το μέγεθος της καταστροφής.
Ο Τζάκο Σίλιερς, ειδικός εκπρόσωπος του Προγράμματος Ανάπτυξης του ΟΗΕ (UNDP) στην Παλαιστίνη, ανέφερε ότι η ποσότητα των ερειπίων στη Γάζα είναι περίπου 20 φορές μεγαλύτερη από εκείνη που δημιουργήθηκε σε όλους τους πολέμους παγκοσμίως τα τελευταία 18 χρόνια.
Μέχρι σήμερα έχουν καθαριστεί περίπου 580 χιλιόμετρα δρόμων, ενώ έχουν απομακρυνθεί περίπου 907.000 τόνοι ερειπίων. Περισσότεροι από 300.000 τόνοι έχουν ανακυκλωθεί και επαναχρησιμοποιηθεί, ποσότητα που αντιστοιχεί μόλις στο 1,5% του συνολικού όγκου.
Το UNDP λειτουργεί πέντε εγκαταστάσεις θραύσης σε ολόκληρη τη Γάζα. Τα συντρίμμια διαχωρίζονται και το σκυρόδεμα θρυμματίζεται ώστε να χρησιμοποιηθεί ξανά, κυρίως για επισκευές δρόμων, κάλυψη λακκουβών και ενίσχυση χώρων κάτω από σκηνές και προσωρινά καταλύματα.
Η έλλειψη εξοπλισμού και ανταλλακτικών δυσκολεύει σημαντικά την προσπάθεια. Οι περιορισμοί στην είσοδο μηχανημάτων έχουν οδηγήσει ακόμη και τοπικούς μηχανικούς στην ανακατασκευή παλαιού εξοπλισμού.
Κίνδυνος από σορούς και εκρηκτικά
Η επιχείρηση είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς ανάμεσα στα ερείπια υπάρχουν μη εκραγέντα πυρομαχικά, αμίαντος και ασταθή κτίρια. Παράλληλα, σύμφωνα με εκτιμήσεις του UNDP, 8.000 έως 10.000 σοροί ενδέχεται να παραμένουν κάτω από τα συντρίμμια.
«Τα ερείπια σε ορισμένες περιοχές δεν αντιπροσωπεύουν απλώς συντρίμμια για τους ανθρώπους· αντιπροσωπεύουν ολόκληρη τη ζωή και τις αναμνήσεις τους. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να υπάρχουν ακόμη σοροί κάτω από τα ερείπια. Γι’ αυτό η απομάκρυνσή τους είναι ένα πολύ ευαίσθητο ζήτημα για τις οικογένειες και τις κοινότητες», δήλωσε ο Νεχάλ Αμπού Χασάν του WFP.
Παρά τις δυσκολίες, ο καθαρισμός των δρόμων έχει ήδη επιτρέψει τη διέλευση ανθρωπιστικών φορτηγών και κατοίκων, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις έχει βοηθήσει κατεστραμμένα καταστήματα να ανοίξουν ξανά. Ωστόσο, με εκατομμύρια εκτοπισμένους να εξακολουθούν να ζουν σε προσωρινά καταλύματα, η απομάκρυνση των ερειπίων παραμένει μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για την ανάκαμψη της Γάζας.