Η Βρετανίδα υπουργός Μεταφορών Χάιντι Αλεξάντερ κάλεσε τον πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ να καθορίσει χρονοδιάγραμμα για την αποχώρησή του, σύμφωνα με δημοσίευμα της Financial Times την Παρασκευή, καθώς η επιστροφή του Άντι Μπέρναμ στο κοινοβούλιο ενισχύει τις προσδοκίες για αμφισβήτηση της ηγεσίας.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η υπουργός είπε την Παρασκευή στον Στάρμερ ότι θα ήταν προς το συμφέρον της χώρας και του Εργατικού Κόμματος να αποχωρήσει, ώστε να καταστεί δυνατή μια ομαλή μετάβαση σε νέο ηγέτη. Νωρίτερα την Παρασκευή, ο ίδιος είχε δεσμευτεί να παραμείνει στη θέση του και να αντιμετωπίσει οποιαδήποτε αμφισβήτηση της ηγεσίας του.
Ο Άντι Μπέρναμ πέτυχε μια σαρωτική νίκη στις επαναληπτικές εκλογές της περιφέρειας Μέικερφιλντ, ενισχύοντας θεαματικά την εκστρατεία του για την ανατροπή του Σερ Κιρ Στάρμερ και τη διεκδίκηση της πρωθυπουργίας της Βρετανίας.
Μετά τη νίκη του, εξασφαλίζοντας προβάδισμα 9.231 ψήφων έναντι του υποψηφίου του Reform UK, Ρόμπερτ Κένιον, ο Μπέρναμ έστειλε σαφές μήνυμα προς την ηγεσία των Εργατικών:
«Λέω στο ίδιο μου το κόμμα: αυτή είναι η τελευταία ευκαιρία για αλλαγή».
Ο δήμαρχος του Μεγάλου Μάντσεστερ δήλωσε στους υποστηρικτές του τα ξημερώματα της Παρασκευής:
«Όλοι γνωρίζουν ότι η πολιτική δεν λειτουργεί. Όλοι αισθάνονται ότι η χώρα δεν βρίσκεται εκεί που θα έπρεπε. Η αποψινή βραδιά ίσως, ίσως μόνο, να αποτελέσει το σημείο καμπής».
Η εκλογική αναμέτρηση στο Μέικερφιλντ, μια παραδοσιακά εργατική λευκή περιφέρεια ανάμεσα στο Μάντσεστερ και το Λίβερπουλ, ενδέχεται να αποδειχθεί κομβική για τη βρετανική πολιτική σκηνή, καθώς ο Μπέρναμ έδειξε ότι οι Εργατικοί μπορούν ακόμη να επικρατούν στις ιστορικές τους εκλογικές βάσεις απέναντι στο Reform UK.
Για το κόμμα του Νάιτζελ Φάρατζ, το αποτέλεσμα αποτελεί σημαντικό πλήγμα, καθώς το ακροδεξιό κόμμα Restore Britain άρχισε να αποσπά μέρος της εκλογικής του επιρροής.
Πίεση στον Στάρμερ
Το αποτέλεσμα αναμένεται να προκαλέσει ισχυρούς κραδασμούς στο βρετανικό πολιτικό σύστημα. Πολλοί βουλευτές των Εργατικών, απογοητευμένοι από τη χαμηλή δημοτικότητα και τις πολιτικές δυσκολίες του Στάρμερ, θεωρούν ότι ο Μπέρναμ μπορεί να επανασυσπειρώσει τους ψηφοφόρους γύρω από το κόμμα.
Πρώην υπουργός των Εργατικών και μέχρι σήμερα δήμαρχος του Μεγάλου Μάντσεστερ, ο Μπέρναμ θεωρείται ιδιαίτερα επικοινωνιακός πολιτικός και υποστηρικτής ενός μοντέλου «φιλικού προς τις επιχειρήσεις σοσιαλισμού».
Η Λουίζ Χέιγκ, πρώην υπουργός και υπεύθυνη της εκστρατείας του, δήλωσε στο BBC ότι ελπίζει ο Στάρμερ να λάβει σοβαρά υπόψη το μήνυμα της κάλπης:
«Ελπίζω να εξετάσει μια ομαλή και οργανωμένη μετάβαση».
Η αντίδραση του Στάρμερ
Λίγο μετά τις 6 το πρωί, ο Στάρμερ συνεχάρη δημόσια τον Μπέρναμ:
«Συγχαρητήρια στον Άντι Μπέρναμ, τον νέο βουλευτή των Εργατικών για το Μέικερφιλντ. Οι ψηφοφόροι επέλεξαν την εκστρατεία ελπίδας και αισιοδοξίας των Εργατικών αντί για τη διαίρεση και το μίσος».
Ωστόσο, ο πρωθυπουργός έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν σκοπεύει να αποχωρήσει από την Ντάουνινγκ Στριτ ούτε να εγκαταλείψει την πενταετή εντολή που έλαβε στις εκλογές του 2024, προμηνύοντας μια πιθανώς σκληρή εσωκομματική σύγκρουση.
Αν ο Μπέρναμ τελικά επικρατήσει, θα γίνει ο έβδομος πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου από το δημοψήφισμα του Brexit το 2016, διαδεχόμενος τους:
Ντέιβιντ Κάμερον
Τερέζα Μέι
Μπόρις Τζόνσον
Λιζ Τρας
Ρίσι Σούνακ
Κιρ Στάρμερ
Φήμες για παραιτήσεις
Σύμφωνα με ανώτατους κυβερνητικούς αξιωματούχους, αρκετά στελέχη θεωρούν ότι η πολιτική θέση του Στάρμερ είναι πλέον εξαιρετικά δύσκολη.
Ένας υπουργός δήλωσε:
«Η άποψη ορισμένων συναδέλφων είναι ότι όλα τελείωσαν. Θα αρχίσουν να εμφανίζονται παραιτήσεις τις επόμενες ημέρες. Δυσκολεύομαι να δω πώς ο Κιρ μπορεί να συνεχίσει».
Άλλος υπουργός ανέφερε:
«Δεν βλέπω πώς μπορεί να συνεχίσει να μάχεται. Θα είναι εξευτελιστικό».
Άλλες εκλογικές αναμετρήσεις
Την ίδια ημέρα διεξήχθησαν δύο ακόμη επαναληπτικές εκλογές στη Σκωτία.
Οι Συντηρητικοί πέτυχαν απρόσμενη νίκη απέναντι στο SNP στο Άμπερντιν Σάουθ, κατακτώντας έδρα σε επαναληπτική εκλογή για πρώτη φορά μετά από περισσότερο από μισό αιώνα.
Το SNP διατήρησε την έδρα του στο Άρμπροουθ και το Μπρόουτι Φέρι.
Το αποτέλεσμα στο Άμπερντιν αποτέλεσε δεύτερο πλήγμα για το Reform UK, το οποίο δεν κατάφερε να εμποδίσει ούτε τους Εργατικούς στο Μέικερφιλντ ούτε τους Συντηρητικούς στη Σκωτία, παρά τη σημαντική επένδυση σε στοχευμένες διαφημίσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.