Ιστορικές σελίδες από τη δράση της Πέμπτης Μεραρχίας Κρητών στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο

Την Κυριακή 28 Δεκεμβρίου 2025, στην καλαίσθητη αίθουσα του Πολιτιστικού Συλλόγου Μαθιάς, παρουσιάστηκε το νέο βιβλίο του Γεωργίου Α. Καλογεράκη με τίτλο : ΚΡΗΤΗ 1941-1945. Ιστορικές σελίδες από τη δράση της Πέμπτης Μεραρχίας Κρητών  στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο, τόμος Δ΄.

Το βιβλίο παρουσίασαν ο Δρ. Ιστορίας της Παιδείας κ. Πατεράκης Γεώργιος, ο Συγγραμματέας του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα (ΕΣΔΟΓΕ) κ. Συγγελάκης Αριστομένης και η εκπαιδευτικός κ. Λυραράκη Αργυρώ.

Για το βιβλίο μίλησε και ο συγγραφέας Γεώργιος Α. Καλογεράκης, Δρ. Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και Διευθυντής του Δημοτικού Σχολείου Καστελλίου. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα της Περιφέρειας Κρήτης, του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα ΕΣΔΟΓΕ και του Πολιτιστικού Συλλόγου Μαθιάς Πεδιάδος.

Να σημειώσουμε ότι η φωτογραφία στο εξώφυλλο του βιβλίου παρουσιάζει τραυματίες, παγόπληκτους και ανάπηρους (ακρωτηριασμένους) στρατιώτες μας των πολεμικών επιχειρήσεων, που αναρρώνουν στο 13^ο Στρατιωτικό Νοσοκομείο Αθηνών (Πολυτεχνείο).

Ο συγγραφέας συνηθίζει να παρουσιάζει τα βιβλία του στα χωριά του πρώην Δήμου Καστελλίου και είχε πολλούς λόγους αυτή τη φορά να επιλέξει το χωριό Μαθιά. Οι λόγοι συνοψίζονται ως εξής :

Α. Το χωριό ήταν ο ενδιάμεσος σταθμός των ανδρών που μετείχαν στο Α΄ σαμποτάζ του αεροδρομίου Καστελλίου στις 10 Ιουνίου 1942, (πρώτο οργανωμένο σαμποτάζ εναντίον των δυνάμεων του άξονα στην Ευρώπη).  Σημαντική ήταν η συμμετοχή των Μαθιανών αντιστασιακών Αντώνη Σηφάκη και Μιχάλη Κοζυράκη που βοήθησαν την ομάδα των σαμποτέρ στην πορεία τους  από τα Λασιθιώτικα βουνά προς το Λυβικό Πέλαγος και τη μεταφορά τους στη Μέση Ανατολή.

Β. Η Μαθιά τα κατοχικά χρόνια ήταν ένα από τα χωριά της αντίστασης και λόγω της θέσης, (βρίσκεται στις υπώρειες της Δίκτης), αλλά και λόγω του πατριωτικού φρονήματος ανδρών και γυναικών που βοήθησαν τον αγώνα με όλες τους τις δυνάμεις. Μεταφορά μηνυμάτων, ψήσιμο φτάζυμων για το αντάρτικο της Δίκτης και πλύσιμο ρούχων των αντιστασιακών (Κρητικών και Βρετανών) από τις γυναίκες του χωριού, μεταφορά υλικών και εφοδίων από τον Τσούτσουρο, κ.ά.

Γ. Το χωριό συμμετείχε στον Ελληνοϊταλικό πόλεμο, στέλνοντας 27 παλικάρια του στην πρώτη γραμμή του μετώπου. Με τη λήξη του πολέμου, κατάφεραν και επέστρεψαν όλοι, εκτός από τον Γεώργιο Καλαϊτζάκη του Κωνσταντίνου. Πνίγηκε κατά την επιστροφή του στην Κρήτη στις 24 Νοεμβρίου 1941, όταν το καΐκι που είχε επιβιβαστεί με την ονομασία “Άγιος Νικόλαος”, βυθίστηκε ανοιχτά των Κυθήρων από γερμανικό υποβρύχιο. Τα παλικάρια της Μαθιάς που συμμετείχαν στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο με την Πέμπτη Μεραρχία Κρητών ήταν :

Τζιμπιμπάκης Ματθαίος του Γεωργίου, Καλαϊτζάκης Γεώργιος του Κωνσταντίνου (πνίγηκε  στην  επιστροφή ),  Παπαδάκης  Αντώνιος του Νικολάου,  τα  αδέρφια  Μυρωνάκης Γιάννης και Ματθαίος του Γεωργίου, τα αδέρφια Δασκαλάκης Γιώργης – Δημήτρης – Βαγγέλης του Κυριάκου, Νικολουδάκης Φραγκίσκος του Δημητρίου,  Σηφάκης Ματθαίος του Αναστάση, Κοζυράκης Ιωάννης του Αριστείδη,  Καλαϊτζάκης Κωνσταντίνος του Νικολάου, Δασκαλάκης Γεώργιος του Νικολάου, Πετρουγάκης Δημήτρης του Γεωργίου, Μυρωνάκης Εμμανουήλ του Κωνσταντίνου,  Παπαδάκης Νικόλαος του Εμμανουήλ, Σηφάκης Αντώνης του Μιχαήλ, Μυρωνάκης  Ιωάννης του Κωνσταντίνου, τα αδέρφια Κοζυράκης Ιωάννης – Μιχάλης του  Εμμανουήλ, Μανιδάκης Εμμανουήλ του Ιωάννου, Κουδουναράκης Μιχάλης του  Ιωάννου, τα αδέρφια Τζιμπιμπάκης Γρηγόρης – Παύλος του Ιωάννου, Καλαϊτζάκης  Κωνσταντίνος του Νικολάου, Παπαδάκης Μιχάλης του Ηρακλή και Νικολουδάκης  Ιωάννης του Νικολάου.

Δ. Από τη Μαθιά ήταν η καταγωγή ενός άξιου παλικαριού και μέλους της ανταρτικής Οργάνωσης του Καπετάν Μανόλη Μπαντουβά, του Δημητρίου Δασκαλάκη του Κυριάκου. Είχε παντρευτεί και κατοικήσει στο χωριό Πάρτιρα Μονοφατσίου.

Ο Δημήτριος Δασκαλάκης συνελήφθηκε από τους γερμανούς στις 13 Ιανουαρίου 1944, οδηγήθηκε στις φυλακές Ηρακλείου, (σημερινό πάρκο Θεοτοκόπουλου)  και από τότε αγνοείται η τύχη του.

Ε. Ο Τρύφωνας Τρευλάκης από το χωριό Μαθιά, ήταν ένας από τους 60 όμηρους της επαρχίας Πεδιάδος κυρίως, που οδηγήθηκε αμέσως μετά την κατάληψη της Κρήτης  από τα κατοχικά στρατεύματα στο στρατόπεδο εργασίας Λάμστντορφ της Πολωνίας.

Παρέμεινε αιχμάλωτος του στρατοπέδου Lamsdorf και των παραρτημάτων του, 49 μήνες και 18 ημέρες, έχοντας το νούμερο 3789. Απελευθερώθηκε μαζί με τους  συντρόφους του από την 9^η Αμερικανική Στρατιά, στις 4 Απριλίου 1945.  Κατάφερε τελικά να επιστρέψει στην Κρήτη μετά από πολλά βάσανα, κακουχίες και ταλαιπωρίες τον Αύγουστου του 1945.

ΣΤ. Στις μάχες της Πέμπτης Μεραρχίας Κρητών στα βουνά της Αλβανίας, πολέμησε με θάρρος και ανδρεία ο Μαθιανός δάσκαλος και Υπολοχαγός Νικόλαος παπά Εμμανουήλ Παπαδάκης. Ο γιος του, ο γιατρός Γεώργιος Ν. Παπαδάκης, έγραψε και κυκλοφόρησε βιβλίο με τίτλο : Μαθιανές Ιστορίες…

Από τα τετράδια και τις αφηγήσεις των δασκάλων Νικολάου παπά Εμμανουήλ Παπαδάκη (1906-1993) και Μαρίνας Μαλεγιαννάκη – Παπαδάκη (1910 – 2010). Το βιβλίο εκδόθηκε στο Ηράκλειο το έτος 2024 και μέσα σ’αυτό, περιγράφονται σκηνές του Ελληνοϊταλικού πολέμου με πρωταγωνιστή τον πατέρα του Υπολοχαγό Νικόλαο Παπαδάκη.

Ζ. Από τη Μαθιά ήταν και το παλικάρι Μανόλης Μυρωνάκης. Τα χρόνια της κατοχής φυγαδεύτηκε στη Μέση Ανατολή, υπηρέτησε στον Ελληνικό στρατό και πήρε μέρος σε όλες τις μάχες που έδωσε ο ΒΕΣΜΑ (Βασιλικός Ελληνικός Στρατός Μέσης Ανατολής).

……………….

Στο προλογικό σημείωμα  για τη δράση της Πέμπτης Μεραρχίας Κρητών στον Ελληνοϊταλικό πόλεμο, τονίζονται από τον συγγραφέα τα εξής :

«Εκείνο το πρωινό της Δευτέρας 28 Οκτωβρίου 1940, ήταν διαφορετικό από τα άλλα. Οι Έλληνες ξύπνησαν από ένα συνεχόμενο και διαπεραστικό ήχο, από τα καμπαναριά των εκκλησιών. Ο ήχος του πολέμου έφτασε σε κάθε γωνιά της χώρας.

Από το πρωί της Δευτέρας 28 Οκτωβρίου, η μικρή Ελλάδα ήταν σε πόλεμο με το καθεστώς της φασιστικής Ιταλίας, του δικτάτορα Μουσολίνι. Τα μηνύματα του πολέμου είχαν φτάσει δύο μήνες νωρίτερα, στις 15 Αυγούστου 1940, με την άνανδρη βύθιση του καταδρομικού Έλλη από Ιταλικό υποβρύχιο στο λιμάνι της Τήνου.

Στις 28 Οκτωβρίου 1940, ξεκίνησε η επιστράτευση και στους τέσσερις νομούς της Κρήτης. Η Πέμπτη Μεραρχία συγκροτήθηκε από τρία συντάγματα, το 14^ο Χανίων, το 44^ο Ρεθύμνου, το 43^ο Ηρακλείου – Λασιθίου και το 5^ο Σύνταγμα Πυροβολικού. Διοικητής της Πέμπτης Μεραρχίας, ο Υποστράτηγος Γεώργιος Παπαστεργίου.

Στις 23 και 25 Νοεμβρίου 1941, αναχώρησαν οι επίστρατοι από τα λιμάνια του Ηρακλείου και των Χανίων για τον Πειραιά. Από τον Πειραιά με αμαξοστοιχίες μεταφέρθηκαν στο Αμύνταιο και από εκεί πεζοπορώντας πέρασαν τα σύνορα της Αλβανίας τον Δεκέμβριο του 1940.

Στις μάχες, η Πέμπτη Μεραρχία πήρε το βάπτισμα του πυρός τον Ιανουάριο του 1941. Στα στενά της Κλεισούρας, στις κορυφές της  Τρεμπεσίνας, στον αυχένα Μετζκοράνη, στο Πούντα Νορτ, στο Μάλι Σεντέλι, στα υψώματα 1308, 1816, 1269, 1426, 1598, 1178, στα χωριά Άρτζα Ντι Μέτζο, Άρτζα Ντι Σόττο και Άρτζα Ντι Σόπρα, δόθηκαν οι πιο σκληρές μάχες του πολέμου.

Μετά την εαρινή επίθεση των Ιταλών που εκδηλώθηκε στις 9 Μαρτίου 1941 και τη σθεναρή αντιμετώπισή της, ο γερμανικός στρατός επιτέθηκε στην Ελλάδα από τα βόρεια σύνορα στα οχυρά του Ρούπελ. Αυτή η εξέλιξη του πολέμου, είχε ως αποτέλεσμα τη διαταγή σύμπτυξης της Πέμπτης Μεραρχίας στις 12 Απριλίου 1941 και οριοθέτησε το τέλος του Ελληνοϊταλικού Πολέμου. 

Τις μεγαλύτερες απώλειες από όλους τους Ελληνικούς σχηματισμούς κατέγραψε η Πέμπτη Μεραρχία των Κρητών. Σε 1.141 ανήλθε ο αριθμός των νεκρών και στους 2.025 οι παγόπληκτοι και οι ανάπηροι των πολεμικών αναμετρήσεων.

Προσπαθήσαμε να προσεγγίσουμε τη δράση της Πέμπτης Μεραρχίας Κρητών στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο 1940 – 1941 με τριάντα πέντε άρθρα  που δημοσιεύτηκαν στην εφημερίδα ΠΑΤΡΙΣ Ηρακλείου, από τις 20 Φεβρουαρίου 2018  ως τις 17 Ιουνίου 2025. 

Στο βιβλίο δώσαμε τον τίτλο «Ιστορικές Σελίδες από τη δράση της Πέμπτης Μεραρχίας Κρητών στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο» και αποτελεί τον τέταρτο τόμο της σειράς

                                        “ΚΡΗΤΗ 1940-1945”

Ως επίμετρο εντάξαμε τους 75 ήρωες – νεκρούς του Δήμου Μινώα Πεδιάδας. Τα 75 παλικάρια πρόσφεραν τη ζωή τους στην πατρίδα, άλλοι στα μέτωπα του πολέμου, άλλοι στα Ορεινά Χειρουργεία και στα Νοσοκομεία από τους βαρύτατους τραυματισμούς στις μάχες, άλλοι στις εστίες τους αργότερα από τις κακουχίες και άλλοι πνίγηκαν κατά την επιστροφή τους στην Κρήτη από ενέργειες του γερμανικού ναυτικού, που βύθιζε τα καΐκια που μετέφεραν τους στρατιώτες μας στο νησί».

………………..

Στο προλογικό σημείωμα για το βιβλίο, ο φιλίστορας και δραστήριος Περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης σημειώνει :

«Στην εποποιία του 1940 η Κρήτη έχει γράψει το δικό της κεφάλαιο, με μπροστάρηδες τους ήρωες νεκρούς της. Η συμμετοχή στην υπεράσπιση της ελευθερίας και την αντίσταση στον φασισμό ήταν ιερό καθήκον για όλους τους συμμετέχοντες – άνδρες, γυναίκες, νέους και ηλικιωμένους.

Στο πεδίο της μάχης, η Πέμπτη Μεραρχία Κρητών υπήρξε πρότυπο μαχητικότητας και συντροφικότητας, αφήνοντας το αποτύπωμά της στην ιστορική καταγραφή.

Ο Δ΄ τόμος της σειράς με τίτλο “ Κρήτη 1940-1945” που αφιερώνεται στην προετοιμασία, την αποστολή, τις μάχες και τα μέλη της Κρητικής Μεραρχίας, αποτελεί την ελάχιστη τιμή που οφείλουμε να αποτίνουμε στους προγόνους μας.

Η Περιφέρεια Κρήτης στηρίζει κάθε δράση που ενισχύει την ιστορική μνήμη, καθώς έτσι μπορούμε να εκτιμούμε το παρελθόν, να ενεργούμε με φρόνηση στο παρόν και να ατενίζουμε με αισιοδοξία το μέλλον.

Θερμά συγχαρητήρια στον Γεώργιο Καλογεράκη, τον εμπνευστή και δημιουργό αυτής της πρωτοβουλίας».

……………….

Ο Δρ. Ιστορίας της Παιδείας και π. Σχολικός Σύμβουλος κ. Πατεράκης Γεώργιος που παρουσίασε το βιβλίο, μεταξύ άλλων τόνισε :

«…οι περιπτώσεις αναφορών, που συναντούμε στην έκταση του βιβλίου, όπως προαναφέραμε, απλώνονται σε ολόκληρο το χώρο της Κρήτης. Έτσι υπάρχει υλικό περιπτώσεων από τα χωριά της Πεδιάδας : Καστέλλι, Αρκαλοχώρι, Βόνη, Επισκοπή, Θραψανό, Μαθιά, Αποστόλους, Ασκούς, Αγία Παρασκευή, Αρμάχα, Νιπιδιτό, Γεράκι, Καρδουλιανώ, Καρουζανώ, Κασταμονίτσα, Μπιτζαριανώ, Λαγού, Σμάρι. Από τη Ζάκρο Σητείας, Ρουσαπιδιά Μεραμπέλου, Ασίτες, Κιθαρίδα, Άγιο Μύρωνα, Λιβάδια Μυλοποτάμου, Πρίνο Ρεθύμνου, Ρούστικα, Κοξαρέ. Από την Λιτσάρδα Αποκορώνου, Ασφέντου Χανίων, Αγία Ρουμέλη, Θυμιά Χανίων, Φρε Αποκορώνου.

Οι δρόμοι της επιστροφής των Κρητών από το Μέτωπο, αποτελεί την Οδύσσεια της επιστροφής τους στην Κρήτη, αφού αγωνίστηκαν νικηφόρα στο πεδίο της τιμής (σ. 56). Οι παιάνες ηχούν για τις νίκες του στρατού μας, στη σελίδα 64. Πύρινοι οι λόγοι των δασκάλων, στα μετόπισθεν για τις νίκες, αν και ο απολογισμός της θυσίας στο Έπος της Αλβανίας ήταν οδυνηρός : Έλληνες Αξιωματικοί 611, οπλίτες 12.642 (σ. 73) χώρια οι ανάπηροι και οι παγόπληκτοι.

Την Εποποιία της Αλβανίας, θα ακολουθήσει η Γερμανική προσβολή και στη συνέχεια η Γερμανική Κατοχή στην Ελλάδα και φυσικά στο νησί της Κρήτης.

Το φωτογραφικό υλικό, οι διηγήσεις, η αλληλογραφία, τα έγγραφα και άλλα τεκμήρια είναι πλούσια, πλήρη και στηρίζουν επαρκώς τα αναφερόμενα στο βιβλίο…

…η σύνθεση της Μεραρχίας έχει ιδιαίτερη βαρύτητα και συναισθηματική φόρτιση για τον ομιλούντα, όπως προαναφέρθηκε. Την Μεραρχία συνέθεταν τα 14^ο, 43^ο και 44^ο Συντάγματα Πεζικού (Χανίων, Ρεθύμνης, Ηρακλείου – Λασιθίου) και το V^ο Σύνταγμα Πυροβολικού. Διοικητής της Μεραρχίας, στο μεγαλύτερο διάστημα ήταν ο υποστράτηγος Γιώργος Παπαστεργίου από το Φανάρι Καρδίτσας.

Στις 15 Απριλίου απαλλάχτηκε των καθηκόντων του λόγω νευρικού κλονισμού. Τον διαδέχτηκε ο Διονύσιος Παπαδόγγονας, που ανέλαβε την δύσκολη αποστολή να την οδηγήσει στην κυρίως Ελλάδα.

Επόμενο κεφάλαιο αναφέρεται στην γνωστή οργάνωση της ΕΟΝ (Εθνικής Οργάνωσης Νεολαίας), στο περιοδικό, καθώς και σε μικρές αντιστασιακές πράξεις δασκάλων και διευθυντών σχολείων της περιόδου.

Στη σελίδα 253 καταχωρείται Πίνακας ονομάτων από τις Φαλαγγίτισσες του χωριού Θραψανό, (Δημ. Σχ. Θραψανό), όπως και φωτογραφία της ΕΟΝ Μεταξά,  με την παρέλαση τμήματος των μελών της στο Καστέλλι (σελ. 258).

Η προπαγάνδα και οι προκηρύξεις του Μουσολίνι που συνοδεύονταν με υποσχέσεις, απειλές και αμοιβές ακόμα, 500 δρχ. (σ. 141) για καθένα που θα αποχωρούσε, ώστε να κάμψει το φρόνημα των αγωνιζόμενων Κρητικόπουλων στην Αλβανία, αναφέρονται στα κείμενα, μέσα από τις μαρτυρίες επιζώντων αναπήρων του πολέμου και των ηγητόρων τους (σ. 192) .

Ένας Καστελλιανός Τσολιάς, ποζάρει καμαρωτός ολοσέλιδα, ενώ παράλληλα αφηγείται πως επέζησε με αναπηρία από κρυοπαγήματα (σελ. 200-215). Την αφήγησή του υποστηρίζουν πρωτότυπες φωτογραφίες αιχμαλώτων Ιταλών αξιωματικών. Και συνεχίζει σε επόμενο κεφάλαιο με τις αναμνήσεις του (σ. 223), αναλυτικά με ονόματα και γεγονότα του Αγώνα. Ολοσέλιδη φωτογραφία με στολή φαντάρου, πριν χάσει τα κάτω άκρα του τονίζει την τραγικότητα (σ. 229). “Ότι μου λείπει το έδωσα για την πατρίδα…” θα δηλώσει για την αναπηρία του, στο επόμενο κεφάλαιο (σ. 232) τεκμηριωμένα με φωτογραφίες του στο Νοσοκομείο (σ. 235).

Συγκινητική και πολύ επιτυχημένη είναι στη συνέχεια η αυθεντική φωτογραφία του. Καθηλωμένος σε αναπηρικό καροτσάκι ο ίδιος, να διδάσκει στο σχολείο αφηγούμενος, στα πλαίσια της διδασκαλίας της Τοπικής μας Ιστορίας, στους μικρούς μαθητές στο Δημοτικό Σχολείο Καστελλίου (σ. 236).

………………

Τα τριάντα πέντε (35) άρθρα που δημοσιεύτηκαν στην εφημερίδα ΠΑΤΡΙΣ Ηρακλείου και αποτελούν την ύλη του βιβλίου Ιστορικές σελίδες από τη δράση της Πέμπτης Μεραρχίας Κρητών στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο, είναι :

1. Τρία τηλεγραφήματα 2. Το Β1 Ορεινό Χειρουργείο Κοσίνας 3. Και σ’ένα μέρος φτάσαμε, Κλεισούρα τήνε λένε 4. Ο Διδάσκαλος του 3/ταξίου Δημοτικού Σχολείου Αγίου Μύρωνος Δημήτριος Αναστασάκης, δεν υπάρχει πλέον εν τη ζωή 5. Ο Λιβαδιώτης Γεώργιος Μαρής ή Παπάς στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο 6. Οι δρόμοι της επιστροφής των Κρητών στρατιωτών με τη λήξη του Ελληνοϊταλικού Πολέμου 7. Ο πόλεμος δεν είναι άδακρυς 8. Σταυροί 9. Μπιτζαράκης Γεώργιος 10. Αφανείς ήρωες του’ 40 11. Μαύρα ρούχα 12. Στυλιανός Γεωργίου Φραγκιαδουλάκης, ο τελευταίος Έλληνας πολεμιστής του Ελληνοϊταλικού πολέμου 1940-41 13. Ο εξάδελφός σας Ιωάννης Καπαρουνάκης 14. Το’χω παράπονο 15. Στο Πούντα Νόρτη το βουνό
2. Στιγμές Ελληνοϊταλικού πολέμου 17. Εκοιμούμαστε απάνω στο χιόνι 18. Ου θνήσκουσι θανόντες 19. 7 και 1 παλικάρια 20. Εθνική Οργάνωση Νεολαίας ΕΟΝ
3. Διακόσιες οβίδες 22. Ο πόνος είναι ο πόλεμος 23. Το αντίσκηνο 24. Για να στηριχθεί η μάχη 25. Ποτέ δεν εστέγνωσα 26. Ότι μου λείπει το έδωσα για την πατρίδα 27. Δάσκαλοι και Σχολεία 28. Ιωάννης Μεταξάς 29. 28^η Οκτωβρίου 1940. 84 χρόνια μετά 30. Ο Σκινιάς στον Ελληνοϊταλικό πόλεμο 1940-41
4. Αναμνήσεις 1940-1941 Ανδρέα Εμμανουήλ Ζερβάκη 32. Αναμνήσεις Ελληνοϊταλικού πολέμου Νικολάου παπά Εμμανουήλ Παπαδάκη 33. Ρούπελ, 6 ως 10 Απριλίου 1941 34. Ρούπελ, Τα οχυρά δεν παραδίδονται αλλά καταλαμβάνονται
5. Αντώνιος Ιωάννου Σγουροβασιλάκης. 1236 ημέρες σε στρατιωτικά Νοσοκομεία. (14 Μαρτίου 1941 ως 31 Ιουλίου 1944).

Ο Γεώργιος Α. Καλογεράκης είναι δρ. Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, διευθυντής Δημοτικού Σχολείου Καστελλίου Πεδιάδος