Σε επίπεδο αυξημένης ετοιμότητας βρίσκεται ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων, για να αντιμετωπίσει πιθανές ελλείψεις φαρμάκων, λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Σε επιφυλακή βρίσκεται και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων, γιατί οι γεωπολιτικές εντάσεις ενδέχεται να επηρεάσουν την εφοδιαστική αλυσίδα φαρμάκων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αν και μέχρι στιγμής δεν καταγράφονται σοβαρές ελλείψεις, οι καθυστερήσεις στις μεταφορές και η αύξηση του κόστους, προκαλούν ανησυχία για το επόμενο διάστημα.
Η κατάσταση χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα ρευστή, με τους ειδικούς να προειδοποιούν για κίνδυνο ελλείψεων, εάν η κρίση συνεχιστεί.
Προς το παρόν, στην Κρήτη δεν έχουμε πρόβλημα
Ο Χαράλαμπος Κετσιμπάσης, πρόεδρος του ΣΥΦΑΚ (Συνεταιρισμός Φαρμακοποιών Αιγαίου και Κρήτης), είπε στην «Π» ότι «προς το παρόν υπάρχουν αποθέματα και η αγορά τροφοδοτείται κανονικά». Σημείωσε, ωστόσο, ότι «αυτά μπορεί να αλλάξουν από τη μια στιγμή στην άλλη και είμαστε σε επιφυλακή».
Ο κ. Κετσιμπάσης ανέφερε ότι στην παρούσα φάση δεν υπάρχει ενημέρωση από τις εταιρείες ότι έχουμε ελλείψεις, πέρα από τα σκευάσματα που είναι διαχρονικά σε περιορισμένη διαθεσιμότητα (αντιψυχωσικά, φάρμακα για τον διαβήτη, αντιβιοτικά, γαστρεντερολογικά, αντιεπιλιπτικά κ.ά.)
«Προς το παρόν -επεσήμανε μιλώντας στην «Π» ο Αριστοτέλης Σκουντάκης, πρόεδρος του Συλλόγου Φαρμακοποιών Ηρακλείου- δεν έχουμε κάποια ενημέρωση για ελλείψεις φαρμάκων. Αν συμβεί κάτι τέτοιο, θα πάρουμε οδηγίες από τον ΕΟΦ».
Τι λέει ο πρόεδρος του ΕΟΦ
Στην Ελλάδα, η εικόνα παραμένει σταθερή με επαρκή αποθέματα, και δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας για τους ασθενείς που βρίσκονται σε θεραπεία, τονίζει στο ΑΠΕ ο Σπύρος Σαπουνάς, πρόεδρος του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων.
Σημειώνει ότι λόγω της κατάστασης που επικρατεί στη Μέση Ανατολή, ο ΕΟΦ βρίσκεται σε επίπεδο αυξημένης ετοιμότητας, επισημαίνοντας ότι έχουν πραγματοποιηθεί συσκέψεις στο Υπουργείο Υγείας και εξετάζονται μέτρα, εφόσον χρειαστεί.
Χρόνος παράδοσης και κόστος
«Η κατάσταση στην Ευρώπη παραμένει υπό στενή επιτήρηση. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων και η αρμόδια Επιτροπή για τις ελλείψεις παρακολουθούν καθημερινά τις επιπτώσεις των γεωπολιτικών εντάσεων. Αυτή τη στιγμή, η συνολική εικόνα δεν δείχνει κρίσιμες ελλείψεις που να οφείλονται αποκλειστικά στη σύρραξη, ωστόσο η πίεση στην εφοδιαστική αλυσίδα δεν είναι απίθανη», αναφέρει ο πρόεδρος του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων.
Προσθέτει ότι «οι εισαγωγές έχουν επηρεαστεί κυρίως στον χρόνο παράδοσης και στο κόστος, καθώς η αναδρομολόγηση των αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών (αποφυγή των κόμβων του Κόλπου) προσθέτει καθυστερήσεις. Οι πρώτες ύλες, που προέρχονται από την Ασία, αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα logistics, γεγονός που απαιτεί από τις φαρμακοβιομηχανίες συνεχή επανασχεδιασμό των δρομολογίων τους».
Ο ίδιος είπε ότι «στην Ευρώπη δεν καταγράφονται μεμονωμένες διακοπές εφοδιασμού, κυρίως λόγω αυξημένης ζήτησης ή κατασκευαστικών ζητημάτων, και λιγότερο λόγω των γεωπολιτικών. Στην Ελλάδα, η αγορά παρουσιάζει μια σταθερή εικόνα με τις συνήθεις εποχικές ελλείψεις.
Ως ΕΟΦ, έχουμε εντοπίσει περιορισμένη διαθεσιμότητα σε περίπου 80 κωδικούς, οι οποίοι όμως αφορούν κυρίως σκευάσματα για τα οποία έχουν ήδη ληφθεί μέτρα, όπως η απαγόρευση των εξαγωγών. Δεν έχουμε επίσημες αναφορές για ελλείψεις, που να συνδέονται άμεσα και αποκλειστικά με το κλείσιμο των κόμβων στη Μέση Ανατολή, αλλά παραμένουμε σε εγρήγορση για τυχόν καθυστερήσεις στις παραλαβές».
Πού εντοπίζεται ο μεγαλύτερος κίνδυνος
«Ο μεγαλύτερος κίνδυνος εντοπίζεται σε φάρμακα με σύντομη ημερομηνία λήξης ή σε αυτά που απαιτούν “ψυχρή εφοδιαστική αλυσίδα”, όπως ορισμένα εμβόλια και βιολογικοί παράγοντες. Εάν οι εντάσεις παραταθούν, ενδέχεται να δούμε περιορισμένη διαθεσιμότητα σε σκευάσματα που εξαρτώνται από δευτερεύοντα υλικά (όπως πλαστικά συστατικά ορών ή πώματα φιαλιδίων), τα οποία διακινούνται μέσω των πληγεισών περιοχών.
Ο κίνδυνος για τα κρίσιμα φάρμακα παραμένει διαχειρίσιμος, όσο υπάρχουν εναλλακτικές διαδρομές, αλλά η αύξηση του κόστους μεταφοράς και η μείωση της διαθέσιμης χωρητικότητας φορτίου αποτελούν παράγοντες αβεβαιότητας», τονίζει ο κ. Σαπουνάς.
Καθησυχαστικός προς τους ασθενείς
Ο κ. Σαπουνάς τονίζει ότι η επάρκεια φαρμάκων είναι εξασφαλισμένη, ενώ επίσης δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας για τους ασθενείς που βρίσκονται σε εξέλιξη θεραπευτικών πρωτοκόλλων.
«Για τα αντικαρκινικά φάρμακα και τα μονοκλωνικά αντισώματα, όπως και όλα τα κρίσιμα προϊόντα, η Ελλάδα διαθέτει επαρκή αποθέματα για να καλύψει τις ανάγκες των ασθενών για τους επόμενους μήνες. Τα νοσοκομεία και οι φαρμακαποθήκες λειτουργούν με βάση τον προγραμματισμό ασφαλείας. Παρά το γεγονός ότι αυτά τα προϊόντα είναι ευαίσθητα στις μεταφορές, οι εταιρείες έχουν ήδη ενεργοποιήσει εναλλακτικά κανάλια διανομής μέσω Ευρώπης».