Περισσότεροι από 1.800 άνθρωποι χάνουν ετησίως τη ζωή τους από καρδιαγγειακές παθήσεις (έμφραγμα, χρόνια ισχαιμική καρδιοπάθεια, εγκεφαλικά επεισόδια), ενώ το 12% του πληθυσμού στην Κρήτη αντιμετωπίζει πρόβλημα με την καρδιά του, σύμφωνα με τον διευθυντή ΕΣΥ στην Καρδιολογική Κλινική του ΠΑΓΝΗ, Βαγγέλη Ζάχαρη.
Ωστόσο, αν και οι περισσότεροι γνωρίζουν τους παράγοντες κινδύνου, δεν προσέχουν την υγεία τους και θεωρούν ότι ο κίνδυνος δεν αφορά τους ίδιους, αλλά τους «άλλους».
Αυτό δείχνει και η πανελλαδική έρευνα της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας.
Όταν ερωτώνται για την πιθανότητα να αντιμετωπίσουν καρδιαγγειακό πρόβλημα μέσα στην επόμενη δεκαετία, το 29,9% τη θεωρεί ελάχιστη ή καθόλου πιθανή, ενώ ένα επιπλέον 11,9% δηλώνει ότι δεν γνωρίζει.
Μόλις το 22,5% θεωρεί πολύ ή εξαιρετικά πιθανό να εμφανίσει καρδιαγγειακό πρόβλημα μέσα στα επόμενα 10 χρόνια.
Σε επίπεδο αναγνώρισης των παραγόντων κινδύνου, τα αποτελέσματα είναι υψηλά για ορισμένους από τους πιο γνωστούς παράγοντες.
Η παχυσαρκία αναγνωρίζεται από το 91,2%, το άγχος από το 89,5%, η υπέρταση από το 88,4% και το κάπνισμα από το 87,5% ως παράγοντες που συνδέονται με την καρδιαγγειακή νόσο.
Ωστόσο, όταν ζητείται από τους πολίτες να ιεραρχήσουν τους παράγοντες που αυξάνουν περισσότερο τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, αναδεικνύεται διαφορετική εικόνα.
Το κάπνισμα βρίσκεται στην πρώτη θέση με 64,3%, ακολουθεί η παχυσαρκία με 61%, ενώ το άγχος συγκεντρώνει 45,3% και κατατάσσεται πάνω από την LDL χοληστερόλη, η οποία συγκεντρώνει 40%, και τον διαβήτη, με 26,3%.
Ιδιαίτερα χαμηλά βρίσκεται ο διαβήτης αλλά και η χρόνια νεφρική νόσος.
Παράλληλα, όταν εξετάζεται η απλή σύνδεση της χρόνιας νεφρικής νόσου με την καρδιαγγειακή νόσο, μόλις το 55,4% την αναγνωρίζει, ενώ το 20,2% δηλώνει ότι δεν γνωρίζει τι να απαντήσει.
Οι συνήθειες που οδηγούν στο νοσοκομείο
Παρά την υψηλή αναγνώριση του καπνίσματος ως παράγοντα καρδιαγγειακού κινδύνου, το 42% των ερωτηθέντων λέει ότι καπνίζει ή ατμίζει.
Την ίδια στιγμή, το 45,4% θεωρεί ότι το βάρος του είναι πάνω από το κανονικό.
Στο πεδίο της σωματικής δραστηριότητας, το 23,7% ασκείται μία φορά την εβδομάδα ή λιγότερο.
Σε επίπεδο διατροφικών συνηθειών, το 48,3% καταναλώνει κόκκινο ή επεξεργασμένο κρέας τουλάχιστον δύο φορές την εβδομάδα, ενώ το 17% δηλώνει ότι καταναλώνει περισσότερα από πέντε ποτά την εβδομάδα.
Τα συμπτώματα που αγνοούμε
Τα βασικά συμπτώματα του εμφράγματος αναγνωρίζονται ως τα λιγότερο τυπικά, όμως παραμένουν «αόρατα».
Ο πόνος ή το σφίξιμο στο στήθος είναι το σύμπτωμα εμφράγματος που αναγνωρίζεται περισσότερο, καθώς το γνωρίζει το 81% των πολιτών.
Το 68,5% αναγνωρίζει επίσης τον πόνο που επεκτείνεται στο χέρι, τον ώμο ή τη γνάθο. Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει σημαντικά όταν πρόκειται για λιγότερο τυπικά συμπτώματα. Η δύσπνοια αναγνωρίζεται από το 54,5%, ο κρύος ιδρώτας από το 45,5%, η ξαφνική αδυναμία από το 35,9% και η ναυτία μόλις από το 35,7%.
Η περιορισμένη αναγνώριση αυτών των συμπτωμάτων μπορεί να αποτελέσει κρίσιμο κενό στην έγκαιρη αντίδραση σε ένα επείγον περιστατικό
Συνολικά, μόλις το 38,8% αισθάνεται σίγουρο ότι θα μπορούσε να αναγνωρίσει ένα έμφραγμα ή εγκεφαλικό, ενώ το 43,1% απαντά ότι «ίσως να μπορέσει».
Επίσης, επτά στους δέκα δηλώνουν ότι θα καλέσουν αμέσως το ΕΚΑΒ, αλλά τρεις στους δέκα είπαν ότι δεν γνωρίζουν τον αριθμό!
Πρόληψη με απλές αλλαγές στη ζωή μας
Η πρόληψη, τονίζουν οι καρδιολόγοι, είναι το πιο ισχυρό «όπλο» στη μάχη κατά της στεφανιαίας νόσου. Παρόλο που ορισμένοι παράγοντες κινδύνου, όπως η ηλικία και η κληρονομικότητα, δεν μπορούν να αλλάξουν, η υιοθέτηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής και η κατάλληλη ιατρική παρακολούθηση μπορεί να μειώσει σημαντικά την πιθανότητα εμφάνισης της νόσου.
Η διακοπή του καπνίσματος είναι ίσως η πιο σημαντική ενέργεια που μπορεί να κάνει κάποιος για να προστατεύσει την καρδιά του.
Η διατήρηση φυσιολογικών επιπέδων αρτηριακής πίεσης, σακχάρου και χοληστερόλης μπορεί να επιτευχθεί μέσω μιας ισορροπημένης διατροφής με χαμηλή περιεκτικότητα σε αλάτι, τακτικής σωματικής δραστηριότητας και λήψης της κατάλληλης φαρμακευτικής αγωγής όποτε χρειάζεται.
Η σωστή και τακτική μέτρηση της αρτηριακής πίεσης, όπως και ο έλεγχος του σακχάρου και της χοληστερόλης στο αίμα με εξετάσεις αίματος, είναι απαραίτητα, καθώς αργούν να εμφανιστούν συμπτώματα.
Όπως υπογραμμίζει ο κ. Ζάχαρης, «η στεφανιαία νόσος μπορεί να προληφθεί σε μεγάλο βαθμό με απλές, αλλά ουσιαστικές αλλαγές στον τρόπο ζωής».