- Σε ποιους θα χορηγείται
Σήμερα, δεν υπάρχει οικογένεια στην Κρήτη η οποία δεν έχει στο περιβάλλον της κάποιο μέλος που πάσχει από άνοια, Αλτσχάιμερ ή ήπια νοητική διαταραχή και το ερώτημα που τίθεται καθημερινά στους γιατρούς είναι: Υπάρχει φάρμακο;
Τα καλά νέα τα οποία μετέφερε μιλώντας στην «Π» ο αναπλ. καθηγητής Νευρολογίας και υπεύθυνος του Ιατρείου Μνήμης της νευρολογικής κλινικής του ΠΑΓΝΗ, Γιάννης Ζαγανάς, είναι ότι τους επόμενους μήνες η κλινική γίνεται Κέντρο Αναφοράς για την χορήγηση του πρώτου φαρμάκου που κυκλοφορεί από διετίας στην Αμερική και φαίνεται να τροποποιεί την πορεία της νόσου.
Μέχρι τώρα χορηγούνται φάρμακα που προσφέρουν μόνο συμπτωματική αντιμετώπιση, δηλαδή ελέγχουν τα συμπτώματα.
Πρόκειται για μονοκλωνικό αντίσωμα, το οποίο συνδέεται με το β-αμυλοειδές του εγκεφάλου και οδηγεί σε σημαντική μείωση του φορτίου των αμυλοειδικών πλακών στον εγκέφαλο των ασθενών με νόσο Alzheimer, με συνέπεια τη σημαντική επιβράδυνση στην κλινική επιδείνωση της νόσου.
Δεν είναι για όλους
«Μέχρι πρότινος, δεν είχαμε τίποτα και τώρα έχουμε κάτι, και αυτό είναι σημαντικό», είπε στην «Π» ο κ. Ζαγανάς, τονίζοντας ότι θα χορηγείται μετά από εξετάσεις (εξέταση εγκεφαλονωτιαίου υγρού ή πετ σκαν, εξέταση DNA για πιθανές παρενέργειες κ.λπ) σε συγκεκριμένους ασθενείς με πρώιμη νόσο.
Πρόκειται για φάρμακο πολύ υψηλού κόστους και η χορήγηση θα γίνεται ενδοφλέβια στο νοσοκομείο και θα εγκρίνεται ονομαστικά για κάθε ασθενή που πληροί τα κριτήρια να το πάρει.
Σήμερα, στην Κρήτη, ο αριθμός των ασθενών ξεπερνούν τις 12.000 και οι μισοί από αυτούς ζουν στο ν. Ηρακλείου.
Ο κ. Ζαγανάς σημειώνει ότι, σύμφωνα με έρευνα, σήμερα, στο νησί, 1 στους 10 άνω των 60 πάσχει από άνοια.
Τα άτομα που ζουν με άνοια σε παγκόσμια κλίμακα σήμερα ανέρχονται στα 50 εκατομμύρια. Λόγω της αύξησης του προσδόκιμου επιβίωσης, ο αριθμός αυτός αναμένεται να υπερτριπλασιαστεί, φτάνοντας τα 152 εκατομμύρια το 2050.
Σύμφωνα με τη νευρολόγο δρ Παρασκευή Σακκά, «μείζονα εξέλιξη στη θεραπευτική του νοσήματος αυτού απετέλεσε η έγκριση του νέου φαρμάκου από τον FDA, τον Ιούλιο του 2023, για τη θεραπεία της ήπιας νοητικής διαταραχής και της ήπιας άνοιας που οφείλεται στη νόσο Alzheimer».
Σε ποιους ασθενείς ενδείκνυται η θεραπεία
Όπως επισημαίνει: «Ενδείκνυται για επιλεγμένους ασθενείς με επιβεβαιωμένη πρώιμη νόσο Alzheimer, η χορήγησή του δε απαιτεί τεκμηριωμένη διάγνωση με βιοδείκτες (παθολογικές πρωτεΐνες στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό ή PΕΤ αμυλοειδούς). Χορηγείται 2 φορές τον μήνα ενδοφλεβίως με νοσηλεία στο νοσοκομείο και η χρήση του, όπως προκύπτει από τα δεδομένα των κλινικών μελετών, απαιτεί την αυστηρή τήρηση πρωτοκόλλου παρακολούθησης και διαχείρισης σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών.
Για τον λόγο αυτό, η χρήση του στην κλινική πράξη, ειδικά στα αρχικά στάδια, πρέπει να γίνεται σε εξειδικευμένες ιατρικές δομές-κέντρα, τα οποία διαθέτουν τις απαιτούμενες υποδομές και το κατάλληλο ανθρώπινο δυναμικό για την ασφαλή χορήγηση του.
Οι οργανώσεις ασθενών ήδη πιέζουν για τη χορήγηση του φαρμάκου από τους ασφαλιστικούς οργανισμούς διεθνώς και στη χώρα μας. Το Εθνικό Παρατηρητήριο για την άνοια και τη νόσο Alzheimer, τα Ιατρεία Μνήμης και οι γιατροί, γενικότερα, δέχονται πάρα πολλά ερωτήματα και αιτήματα σχετικά με το ζήτημα αυτό».
Η νευρολόγος υπογραμμίζει: «Το μονοκλωνικό αντίσωμα σίγουρα δεν αποτελεί το φάρμακο που έφερε το θαύμα ή τη ριζική θεραπεία για τη νόσο Alzheimer, όπως περιεγράφηκε σε κάποια ΜΜΕ ή έγινε λανθασμένα αντιληπτό από κάποιες οικογένειες ασθενών».
Το κόστος δε της θεραπείας είναι υψηλό. Εν τούτοις, αποτελεί μια από τις πρώτες αιτιολογικές θεραπείες για τη νόσο Alzheimer και παρά τους περιορισμούς, μπορεί να θεωρηθεί ως ένα μεγάλο βήμα προόδου.