Η NASA παράλληλα με την ανακοίνωση ότι ξεκινά την προσπάθεια κατασκευής επανδρωμένων βάσεων στο φεγγάρι έκανε γνωστό ότι θα εκτοξεύσει το 2028 ένα διαστημόπλοιο που θα κινείται με πυρηνική ενέργεια και θα μεταφέρει στον Άρη ελικόπτερα που θα εξερευνήσουν τον πλανήτη για να βρουν περιοχές που μπορούν να φιλοξενήσουν ανθρώπους.
Η αμερικανική διαστημική υπηρεσία έδωσε στη δημοσιότητα λεπτομέρειες για αυτό το επαναστατικό σκάφος που θα λειτουργεί με συστήματα NEP (Nuclear Electric Propulsion) δηλαδή πυρηνική ηλεκτρική πρόωση. Τα συστήματα αυτά λειτουργούν παρόμοια με τους πυρηνικούς σταθμούς παραγωγής ενέργειας στη Γη, βασιζόμενα σε έναν ενσωματωμένο αντιδραστήρα σχάσης. Πρόκειται για μια τεχνολογία θεμελιωδώς διαφορετική από τις γεννήτριες θερμοηλεκτρικής ραδιοϊσοτόπων (RTGs) οι οποίες έχουν τροφοδοτήσει για δεκαετίες τα όργανα διαστημικών αποστολών στο αποκαλούμενο βαθύ Διάστημα της NASA όπως η αποστολή Voyager. Οι γεννήτριες RTGs χρησιμοποιούν τη θερμότητα της ραδιενεργής διάσπασης για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και δεν συμμετέχουν στην πρόωση.
«Απαιτώντας χαμηλότερες θερμοκρασίες λειτουργίας από την πυρηνική θερμική πρόωση η θερμική ενέργεια που παράγεται από τον αντιδραστήρα μετατρέπεται σε ηλεκτρική ενέργεια η οποία στη συνέχεια χρησιμοποιείται για την τροφοδοσία εξαιρετικά αποδοτικών ηλεκτρικών προωθητήρων» ανέφεραν αξιωματούχοι της NASA.
Η NASA θεωρεί την τεχνολογία NEP, η οποία μπορεί να λειτουργεί σε οποιαδήποτε απόσταση από τον Ήλιο. κρίσιμη για τις μελλοντικές της αποστολές εξερεύνησης από ρομποτικές αποστολές στις εξωτερικές περιοχές του ηλιακού συστήματος έως τη λειτουργία βάσης στη Σελήνη μέσω του προγράμματος Artemis. Το σκάφος της αποστολής ονομάζεται Space Reactor-1 (SR-1) Freedom και σύμφωνα με τον προγραμματισμό της NASA η εκτόξευση θα γίνει το 2028.
Τα ελικόπτερα
Η αποστολή έλαβε την ονομασία Skyfall και η δοκιμή του νέου πυρηνικού εξοπλισμού δεν είναι ο μόνος στόχος αφού το σκάφος θα μεταφέρει τρία μικρά ελικόπτερα, παρόμοια με το Ingenuity το οποίο έφτασε στον Άρη μαζί με το ρόβερ της αποστολής Perseverance το 2021. Το Ingenuity έγινε το πρώτο ελικόπτερο που πέταξε ποτέ σε άλλον πλανήτη πραγματοποιώντας 72 πτήσεις έως το 2024.
Σε αντίθεση με το Ingenuity που ήταν πειραματικό τα ελικόπτερα της αποστολής Skyfall θα έχουν περισσότερο και πιο προηγμένο εξοπλισμό εκτελώντας συγκεκριμένες αποστολές. Θα κάνουν αξιολόγηση σε διάφορες περιοχές για να κάνουν μια πρώτη διαπίστωση αν αυτές μπορούν να υποστηρίξουν μελλοντική ανθρώπινη παρουσία εκεί.
«Τα ελικόπτερα θα φέρουν κάμερες και ραντάρ διείσδυσης εδάφους για να εξερευνήσουν πιθανές τοποθεσίες προσεδάφισης και να κατανοήσουν τις κλίσεις και τους κινδύνους» δήλωσε ο Στιβ Σίνακορ, στέλεχος του τμήματος ανάπτυξης τεχνολογίας σχάσης της NASA.
Τα ελικόπτερα θα χαρτογραφούν επίσης τον πάγο νερού κάτω από την επιφάνεια προσδιορίζοντας τη θέση, το μέγεθος και το βάθος των αποθεμάτων. Η εκμετάλλευση του πάγου νερού στον Άρη αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την παρουσία των ανθρώπων εκεί αφού μπορεί να προσφέρει πόσιμο νερό, οξυγόνο αλλά και καύσιμα κάτι που ισχύει και για τον πάγο νερού που υπάρχει στο υπέδαφος της Σελήνης.
Αν όλα εξελιχθούν σύμφωνα με το σχέδιο, η αποστολή θα εκτοξευθεί τον Δεκέμβριο του 2028 και θα φτάσει στον Άρη περίπου έναν χρόνο αργότερα. Το SR-1 Freedom ενδέχεται να συνεχίσει την πορεία του στο ηλιακό σύστημα και μετά την αποστολή των ελικοπτέρων αν και ο τελικός σχεδιασμός της αποστολής βρίσκεται ακόμη υπό μελέτη.