Σοβαρές συνέπειες στην αγορά πετρελαίου έχει ο πόλεμος στο Ιράν, παρά την απόφαση για απελευθέρωση αποθεμάτων, επιβεβαιώνει ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (ΔΟΕ).
Εξηγώντας την απόφαση των κρατών-μελών του να απελευθερώσουν 400 εκατομμύρια βαρέλια από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης, ο ΔΟΕ αναφέρει πως ο πόλεμος στο Ιράν προκαλεί πρωτοφανή αναταραχή στις αγορές πετρελαίου, πλήττοντας το 7,5% της παγκόσμιας προσφοράς και ένα ακόμη μεγαλύτερο τμήμα των εξαγωγών.
«Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δημιουργεί τη μεγαλύτερη αναταραχή στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου», σημειώνεται στη μηνιαία έκθεση του Οργανισμού την Πέμπτη.
Όλα τα μάτια στο Στενό του Ορμούζ
Οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύτηκαν μετά τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, με αποτέλεσμα τα δεξαμενόπλοια να σταματήσουν τη διέλευση το Στενό του Ορμούζ, γράφει το Bloomberg. Οι ροές από την αρχή του πολέμου έχουν μειωθεί κατά περισσότερο από 90%, όταν πέρυσι πέρασαν συνολικά από εκεί 20 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου και προϊόντων πετρελαίου.
Η σύγκρουση θα μειώσει την παγκόσμια προσφορά πετρελαίου κατά 8 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα αυτόν τον μήνα, δήλωσε ο ΔΟΕ. Όμως πλήγμα δέχεται και η ζήτηση, αφού η επακόλουθη αύξηση των τιμών, οι ακυρώσεις πτήσεων και η οικονομική αβεβαιότητα την επηρεάζουν, παρατηρεί ο Οργανισμός, μειώνοντας τις εκτιμήσεις του για την παγκόσμια αύξηση της κατανάλωσης φέτος κατά περίπου 25%, στα 640.000 βαρέλια την ημέρα.
Η τιμή του αργού πετρελαίου Brent ανέβηκε ξανά πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι στο Λονδίνο την Πέμπτη, καθώς δύο δεξαμενόπλοια αργού χτυπήθηκαν σε ιρακινά ύδατα και το Ομάν εκκένωσε τον βασικό τερματικό σταθμό εξαγωγής πετρελαίου.
Ενώ η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα μπορούν να εκτρέψουν μέρος των εξαγωγών τους σε εναλλακτικές διαδρομές, το εκ των πραγμάτων κλείσιμο του στενού έχει αναγκάσει τους παραγωγούς γύρω από τον Κόλπο να διακόψουν αθροιστικά περίπου 10 εκατομμύρια βαρέλια ημερήσιας παραγωγής, σύμφωνα με τον Οργανισμό.
Πριν τον πόλεμο, ο ΔΟΕ προέβλεπε περισσότερη προσφορά από τη ζήτηση
Το σοκ της προσφοράς έχει μειώσει τις προβλέψεις του IEA για παγκόσμιο πλεόνασμα το 2026 κατά λίγο περισσότερο από το ένα τρίτο, σε περίπου 2,4 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.
Πριν από την κρίση, ο IEA προέβλεπε ρεκόρ υπερπροσφοράς πετρελαίου για φέτος, καθώς η αυξανόμενη προσφορά από όλη την Αμερική – με κινητήρια δύναμη τις ΗΠΑ, τον Καναδά, τη Γουιάνα και τη Βραζιλία – ξεπέρασε την αύξηση της κατανάλωσης.
Οι απώλειες παραγωγής στη Μέση Ανατολή μετριάζονται από την υψηλότερη παραγωγή από παραγωγούς εκτός του Οργανισμού Πετρελαιοεξαγωγικών Χωρών (ΟΠΕΚ) και τους εταίρους του, καθώς και από τις αυξήσεις από τα μέλη του ΟΠΕΚ+, το Καζακστάν και τη Ρωσία, ανέφερε ο IEA.
Το κλείσιμο του Ορμούζ θέτει επίσης σε κίνδυνο περίπου 4 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως της περιφερειακής δυναμικότητας διύλισης, ανέφερε ο οργανισμός. Οι περιορισμοί στη διαθεσιμότητα πρώτων υλών περιορίζουν την ικανότητα άλλων περιοχών να αντισταθμίσουν την πίεση, θέτοντας ιδιαίτερους κινδύνους για τις προμήθειες ντίζελ και καυσίμου αεριωθούμενων.
Η διάθεση αποθεμάτων απαιτεί χρόνο
Την Τετάρτη, ο Εκτελεστικός Διευθυντής του ΔΟΕ, Φατίχ Μπιρόλ, ανακοίνωσε ότι τα μέλη του οργανισμού – τα οποία αποτελούνται από 32 χώρες του ΟΟΣΑ – θα διαθέσουν 400 εκατομμύρια βαρέλια από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης. Βασικές λεπτομέρειες σχετικά με τον ρυθμό και τη διάρκεια των προγραμματισμένων απελευθερώσεων δεν διευκρινίστηκαν.
Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Κρις Ράιτ, δήλωσε ότι η χώρα θα αναπτύξει 172 εκατομμύρια βαρέλια από αυτό το ποσό από το Στρατηγικό της Απόθεμα Πετρελαίου, αν και θα χρειαστούν περίπου 120 ημέρες για να παραδώσει πλήρως.