Σε αγώνα δρόμου επιδίδεται η Περιφέρεια Κρήτης για τη δακοκτονία, ξεκινώντας την προσπάθεια από νωρίς σε όλα τα επίπεδα, καταγράφοντας την αρνητική εμπειρία της προηγούμενης χρονιάς, που σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να επαναληφθεί.
Αν και είναι ξεκάθαρο, πλέον, ότι για το γεγονός ότι το πρόγραμμα της δακοκτονίας, που δεν ολοκληρώθηκε, δεν ευθύνεται η Περιφέρεια, γίνονται ενέργειες, ώστε να ξεκινήσει εγκαίρως και να ολοκληρωθεί στην ώρα του το πρόγραμμα, καθώς η ελαιοκαλλιέργεια πλήττεται από την λειψυδρία και άλλους παράγοντες, που οφείλονται στην κλιματική αλλαγή και δεν θα πρέπει να υπάρχει άλλος ένας παράγοντας που επηρεάζει την παραγωγή.
Μιλώντας στην «Π», ο αντιπεριφερειάρχης Πρωτογενούς Τομέα και Αγροτικής Οικονομίας, Σταύρος Τζεδάκης, επεσήμανε: «Είναι γνωστό ότι πέρυσι δεν προχώρησε κανονικά η προμήθεια της δεύτερης παρτίδας των φαρμάκων για τη δακοκτονία, καθώς το Ελεγκτικό Συνέδριο δεν είχε, όπως ισχυρίστηκε, αρμοδιότητα στην έγκριση. Ωστόσο, αυτό γινόταν κάθε χρόνο.
Έτσι, μπορέσαμε να προμηθευτούμε τελικά τα φάρμακα τον Νοέμβριο και αφού πλέον ο χρόνος για τη δακοκτονία είχε περάσει». Από αυτήν τη διαδικασία, ωστόσο, προέκυψε και μια θετική εξέλιξη, αφού με τα φάρμακα που υπάρχουν αυτή τη στιγμή έχουν εξασφαλιστεί οι δύο πρώτοι ψεκασμοί που θα ξεκινήσουν, σύμφωνα με το πρόγραμμα, τον Ιούνιο.
Τι γίνεται, όμως, με τους επόμενους, καθώς στην Κρήτη -εξαιτίας των κλιματικών συνθηκών- γίνονται τέσσερις και πέντε ψεκασμοί, ενώ σε άλλες περιοχές της Ελλάδας μόνο τρεις;
Όπως τονίζει ο κ. Τζεδάκης: «Είμαστε σε συνεχή επαφή με τα συναρμόδια Υπουργεία, ώστε να ολοκληρωθούν το ταχύτερο οι διαδικασίες και να ξεκινήσουμε εγκαίρως, αλλά και να ολοκληρώσουμε τη δακοκτονία στον προβλεπόμενο χρόνο. Ευελπιστούμε ότι όλα θα πάνε σύμφωνα με τον προγραμματισμό και δεν θα υπάρξουν προβλήματα όπως πέρυσι».
Μπορεί η καταπολέμηση του δάκου να αφορά σε έναν μόνο από τους παράγοντες που επηρεάζουν την παραγωγή του ελαιολάδου στην Κρήτη, ειδικά με δεδομένο ότι η χρονιά που διανύουμε δεν ήταν και από τις καλύτερες για την ελαιοκαλλιέργεια στο νησί, αλλά είναι σημαντικός.
Όπως χαρακτηριστικά επισημαίνει ο κ. Τζεδάκης: «Για μας, η δακοκτονία αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα, καθώς η Περιφέρεια Κρήτης στέκεται αλληλέγγυα με όποιον τρόπο μπορεί στους παραγωγούς, αλλά και σε όλες τις επαγγελματικές τάξεις που εμπλέκονται στην παραγωγή και διακίνηση ελαιολάδου. Θα κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν για να εξελιχθεί θετικά η φετινή χρονιά».
Κατά τη χρονιά που πέρασε, το πρόγραμμα της δακοκτονίας δεν ολοκληρώθηκε. Αυτό επιβάρυνε την ποιότητα του παραγόμενου ελαιολάδου, καθώς είδαμε ΠΟΠ ελαιόλαδα σε περιοχές, που παρήγαγαν συνήθως 3 γραμμές, να παράγουν 7 ή ακόμα και περισσότερο σε άλλες περιπτώσεις.
Φυσικά, δεν ήταν μόνο η δακοκτονία που επηρέασε, καθώς στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου -στα τέλη Μαΐου- υπήρξε σφοδρή χαλοζόπτωση που “ράβδισε” τις ελιές, ενώ ήταν και μια ιδιαίτερα ξηρική χρονιά. Το νερό σε πολλές περιοχές ήταν ελάχιστο, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει δυνατότητα για την άρδευση των ελιών την εποχή που ήταν αναγκαία.
Άλλωστε, η δημιουργία των καλύτερων δυνατών συνθηκών παραγωγής ελαιολάδου τη νέα σεζόν κρίνεται ως ιδιαιτέρως σημαντική, με δεδομένο μάλιστα ότι θα είναι η πρώτη χρονιά, που θα εξαχθεί ελαιόλαδο ΠΓΕ από το νησί μας. Γιατί μπορεί η σημαντική αναγνώριση-πιστοποίηση για το κρητικό ελαιόλαδο να ήρθε το φθινόπωρο του 2025, μετά από αγώνες ετών, αλλά δεν υπήρχε ο απαραίτητος χρόνος για να εξαχθεί στη σεζόν 2025-2026».
Τώρα, όμως, όπως επεσήμανε ο κ. Τζεδάκης, «ήδη πολλά ελαιουργεία και τυποποιητήρια έχουν ξεκινήσει τη διαδικασία των πιστοποιήσεών τους, ώστε να είναι έτοιμα στη νέα σεζόν. Έτσι, οι πρώτες εξαγωγές ΠΓΕ ελαιόλαδο Κρήτης αναμένεται να γίνουν και μάλιστα σε ικανές ποσότητες, όπως υπολογίζεται τη σεζόν 2026-2027».
Διαγωνισμός 1,37 εκατ. ευρώ στο Ηράκλειο την τριετία 2026-2028
Ανοικτό διεθνή ηλεκτρονικό διαγωνισμό, συνολικού προϋπολογισμού 1.375.409,70 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, προκήρυξε η Περιφέρεια Κρήτης για την υλοποίηση του προγράμματος συλλογικής καταπολέμησης του δάκου της ελιάς στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου, για τα έτη 2026-2028.
Ο διαγωνισμός αφορά την παροχή υπηρεσιών ελέγχου των δακοπληθυσμών με τη μέθοδο της παγιδοθεσίας, μέσω παγίδων τύπου McPhail, σε ελαιώνες του νομού, στο πλαίσιο του εθνικού προγράμματος δακοκτονίας. Η διάρκεια του έργου εκτείνεται έως τις 31 Οκτωβρίου 2028, με εφαρμογή κάθε έτος -από τα μέσα Μαΐου έως τη λήξη της δακικής περιόδου.
Αφορά δε στους εργολάβους, που θα υλοποιήσουν τη δακοκτονία και όχι στα φάρμακα.
Η σύμβαση έχει υποδιαιρεθεί σε 17 τμήματα, που αντιστοιχούν σε επιμέρους γεωγραφικές ενότητες και Δήμους της Π.Ε. Ηρακλείου. Στον Δήμο Αρχανών-Αστερουσίων, αντιστοιχούν δύο τμήματα εκτιμώμενης αξίας 99.643,50 ευρώ και 91.573,20 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, ενώ στον Δήμο Βιάννου προβλέπεται ένα τμήμα ύψους 107.549,10 ευρώ χωρίς ΦΠΑ.
Ο Δήμος Γόρτυνας περιλαμβάνεται με τρία τμήματα, συνολικής εκτιμώμενης αξίας 98.655,30 ευρώ, 46.610,10 ευρώ και 83.997,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Για τον Δήμο Ηρακλείου, προβλέπονται δύο τμήματα, ύψους 67.527,00 ευρώ και 87.949,80 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, ενώ ο Δήμος Μαλεβιζίου εντάσσεται με δύο τμήματα εκτιμώμενης αξίας 53.033,40 ευρώ και 40.680,90 ευρώ χωρίς ΦΠΑ.
Ο Δήμος Μινώα Πεδιάδας περιλαμβάνεται με τρία τμήματα, ύψους 107.384,40 ευρώ, 89.267,40 ευρώ και 79.056,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, ο Δήμος Φαιστού, με δύο τμήματα εκτιμώμενης αξίας 97.667,10 ευρώ και 118.419,30 ευρώ χωρίς ΦΠΑ και τέλος ο Δήμος Χερσονήσου, με δύο τμήματα ύψους 44.304,30 ευρώ και 62.091,90 ευρώ χωρίς ΦΠΑ.
Η ανάθεση θα γίνει με κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή, ενώ προβλέπεται ανώτατο όριο ανάθεσης έως δύο τμημάτων ανά τεχνικό υπεύθυνο, με μέγιστο συνολικό αριθμό τα 17 τμήματα.
Η δαπάνη καλύπτεται από πιστώσεις των προϋπολογισμών των οικονομικών ετών 2026-2028 της Περιφερειακής Ενότητας Ηρακλείου, ενώ η προκήρυξη έχει ήδη δημοσιευθεί τόσο στο ΚΗΜΔΗΣ, όσο και στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η καταληκτική ημερομηνία υποβολής προσφορών έχει οριστεί για τις 9 Μαρτίου 2026 και ώρα 15:00, μέσω της πλατφόρμας του ΕΣΗΔΗΣ.