Μια ομιλία που δεν απαγγέλθηκε

338
του Γιώργου Λυδάκη*

Ειρήνη Ταχατάκη η συγχωριανή μας, η διδασκάλισσα. Τυχεροί όσοι μαθήτευσαν στα χρόνια τής πολυγραφότατης Ρένας.

Η διδασκαλία της προφανώς συνοδευόταν, χωρίς η ίδια να το επιδιώκει, από τα χαρακτηριστικά του πολυτάλαντου χαρακτήρα της.

Τεχνήτρα του πεζού λόγου, μα και του ποιητικού. Με τι τέχνη καταστρώνει την ουσία του θέματός της σε έμμετρα, φροντίζοντας την ομοιοκαταληξία, λες και είναι το φυσικότερο πράγμα του κόσμου.

Αρθρα, ποιήματα, λογοτεχνικά αριστουργήματα, βιβλιογραφίες, λαογραφικά κείμενα, διασώζουν κρητικές λαλιές και παραδόσεις που θα χανόντουσαν στη λησμοσύνη του χρόνου.

Μέρος της κρητικής παράδοσης διασώζεται εξ αιτίας της Ειρήνης Ταχατακη.

Δημοσιεύσεις στον έντυπο Τύπο με άρθρα άκρως σημαντικά και ευκολοδιάβαστα, έμμετρα δεκαπεντασύλλαβα με περίσσεια μαεστρία, ακολουθώντας το δρόμο των μεγάλων Κρητικών ποιητών.

Η Ειρήνη Ταχατάκη δεν χρειάζεται βέβαια παινέδια. Το συνολικό έργο της είναι αδιάψευστος μάρτυρας και φάρος που στέλνει το φως του στις επόμενες γενιές.

Το αυθεντικό και πηγαίο ταλέντο της σε συνδυασμό με την λογοτεχνική φλέβα συνέτειναν στην εκπληκτική ικανότητα που έχει στη γραφή τόσων αφηγημάτων σε πεζό και έμμετρο λόγο, τόσων βιβλίων και άρθρων. Αν θέλεις να δώσεις δείγμα γραφής τής Ειρήνης Ταχατάκη δεν χρειάζεται να ψάξεις. Απλά διαβάζεις μία παράγραφο.

Σας δίνω λοιπόν ένα τέτοιο δείγμα γραφής της. Πριν μερικές δεκαετίες, στα καλά χρόνια, εποχή απόκρεω, όπου αφήναμε τη χαρά μας να εκδηλώνεται με βουλιμία χορταστική, σε βραδιά χορού και « κόψιμου» πίττας, όπου συνεπάγεται και κάποια λαχειοφόρος αγορά, η Ειρήνη Ταχατάκη έγραφε και άφηνε σε ποιητικό λόγο, το παρακάτω εύθυμο, απολαυστικό και δροσερό αποτύπωμά της, πασπαλισμένο με κάμποση αριστοφανική… αστρόσκονη. (Ο Αριστοφάνης διαπερνά το πλανητικό μας σύστημα και αφήνει την αστρόσκονή του όπου δει):

«Καλώς ήρθατε όλοι και όλες στο χορό καλοί μας φίλοι

και αξέχαστη η βραδιά μας, στον καθένα σας να μείνει.

¨Ηρθε όπως κάθε χρόνο το τρελό το καρναβάλι,

μιας χαράς καινούργια νότα, στη ζωή μας για να βάλει.

Ετσι πάλι φίλτατοί μου, φίλοι όλοι διαλεγμένοι,

Αρχανιώτες Ηρακλειώτες στο χορό μας ερχομένοι,

τώρα πιείτε και χορέψτε, ξεφαντώστε διασκεδάστε,

φάτε νόστιμους μεζέδες, τις μπουκάλες σας αδειάστε,

Σπάστε όλα εδώ μέσα, εξαιρούνται οι κεφαλές μας,

μέχρι κι η αυγή να φέξει, όλες οι χαρές δικές μας,

Γι αυτό μην το λυπηθείτε το βαρύ σας πορτοφόλι,

πρόθυμα αδειάσετέ το, στης Αποκρηάς τη σκόλη.

Κι όσα έχετε σκορπίσει, στους λαχνούς που σας πουλάμε,

τα χιλιάρικά σας όλα, μες στον τόπο μας να πάνε.

Να ομορφαίνουν οι Αρχάνες, να τις βλέπουνε τα μάτια,

και να χαίρονται να λένε, «τα λεφτά μας… στα κομμάτια».

Πριν 20 περίπου χρόνια γνώρισα το σύντροφό της ζωής της Ρένας, τον Μιχάλη, δάσκαλος και αυτός στο επάγγελμα που το είχανε μετατρέψει και οι δύο σε υψηλό λειτούργημα. Ηταν εξαιρετικός άνθρωπος, ευγενέστατος που δεν χρειαζόταν παρά λίγα λεπτά για να νοιώσεις πως τον έχεις γνωρίσει πριν από πολλά, πολλά χρόνια.

Για την Ειρήνη Ταχατάκη έχουν γραφτεί στον τοπικό Τύπο πιο πλήρεις αναφορές από σημαντικούς συμπολίτες μας, για το συνολικό έργο της, όπως η κ. Πλαγιωτάκη σε συντομογραφία της που διάβασα στον τοπικό Τύπο και με όση σεμνότητα γίνεται, περιέγραψε το πλήθος των βιβλίων και λοιπών πονημάτων τα οποία έγραψε η Ρένα, μα και βραβεία και επαίνους που αποσπούσε κατά καιρούς. Ποτέ δεν έχω διαβάσει ένα σημείωμα τόσο μικρό που να περικλείει τόσες πολλές αξιόλογες περιγραφικές έννοιες που να αναδύουν με γνησιότητα το πολύπλευρο και επίπονο, το πολύτιμο και πολύτομο έργο της Ειρήνης Ταχατάκη που είναι Εργο ζωής της. Αλλά και του κ. Φλεμετάκη που μεταξύ άλλων αναφέρεται στην στιχουργική έμπνευση της Ρένας, σε προβληματικές εποχές, (σεισμοί στην Αττική), που η ίδια διερωτάται και λέει αποφθεγματικά, που μας θυμίζει Καζαντζακική γραφή: «Γίνηκε όμως αφορμή να γεννηθούνε σκέψεις. Είν΄η Αθήνα σήμερα Παράδεισος να ζήσεις; Ti δίδει από τις ομορφιές που τα χωριά χαρίζουν;».

Το έργο της, αποπνέει τον εσωτερικό της κόσμο, τους συλλογισμούς της, τους στοχασμούς της, την ιδανική κοινωνία, και η σκέψη της ακολούθησε αξιόπιστα, τους σπουδαίους δρόμους του πολιτισμού, αφήνοντας την λογοτεχνική και καλλιτεχνική κλίση της να την οδηγήσει εκεί που από νωρίς ονειρεύτηκε.

Τελικά ναι, ο εαυτός μας είναι η συνέπεια, είναι το επακόλουθο των σκέψεών μας.

Σημείωση: Το Σάββατο 4/9/21, στις Αρχάνες, στο θερινό κινηματογράφο «Ο ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΣ», η κοινωνία των Αρχανών μα και του Ηρακλείου, τίμησαν την συγγραφέα, λογοτέχνη και λαογράφο διδασκάλισσα Ειρήνη Ταχατάκη για το συνολικό, μέχρι τώρα, έργο της. Η ίδια συνδυάζει πολλά ταλέντα. Πολυγραφότατη, έχει τιμηθεί επανειλημμένως με βραβεία και επαίνους, με ποιητικό λόγο, αλλά και εξαίρετη ζωγράφος είναι, με πολλά έργα που στολίζουν το Νοσοκομείο του Ηρακλείου.

*Ο Γιώργος Λυδάκης είναι φαρμακοποιός

 

Μπορεί επίσης να σας αρέσει