Ο βασιλιάς Όθων και η Κρήτη

338
Tης Γεωργίας Τσατσάνη

Η Ελλάδα στα μέσα του 19ου αιώνα ήτανε ένα μικρό κρατίδιο που πάσχιζε να ανασυγκροτηθεί σε ανεξάρτητη εθνική οντότητα, με τον Κυβερνήτη της δολοφονημένο από εμφύλιες και ξενόφερτες αντεκδικήσεις και έναν όντως αλλοδαπό βασιλέα ο οποίος μάλλον το καλό μας ήθελε και μάλιστα παραδόξως τον εξοντώσαμε κι αυτόν, ευτυχώς όχι ομοιοτρόπως. Άλλωστε, η Ιουλιανή Σύμβαση στο Λονδίνο (6 Ιουλίου 1827) ήδη προέβλεπε την εκλογή ηγεμόνα με βασιλιά το Λεοπόλδο, απλώς στην πορεία άλλαξε ο οίκος.

Ο νέος βασιλιάς ως ισόβιος αιχμάλωτος της αγγλικής εξωτερικής οικονομικής πολιτικής υπέφερε τα ξένα στρατεύματα που αποβιβάστηκαν στον Πειραιά (1854-1857) εντός του Κριμαϊκού Πολέμου στην κρίσιμη φάση του Ανατολικού Ζητήματος. Μάλιστα, οι Άγγλο-Γάλλοι ήτανε οι φορείς του ιού της χολέρας που εξόντωσε μαζικά τον Πειραιά, την Αθήνα, τον Αργοσαρωνικό και τις Κυκλάδες.

Η ξένη χολέρα τσάκισε τον πειραϊκό κόσμο αρχικά έως τις αρχές Σεπτεμβρίου και είναι βέβαιο πως από το φθινόπωρο είχε εξαπλωθεί και στην Αθήνα με εναλλαγές υφέσεων-εξάρσεων ανελέητη σκόρπιζε το θάνατο. Οι οδοί Πατησίων, Κηφισίας, Μαραθώνος και η Ιερά Οδός γέμιζαν καθημερινά με κάρα νεκρούς φέροντας, ενώ οι ζωντανοί έφευγαν προς την επαρχία. Υπολογίζεται ότι από τους 30.000 κατοίκους, στην πρωτεύουσα παρέμεναν περίπου οι 8.000 κάτοικοι μονάχα.

Ο Όθων παρέμεινε στην Αθήνα με όποιο τίμημα και φυσικά δεν του αναγνωρίστηκε ποτέ καθώς οχτώ χρόνια μετά του δείξαμε την πόρτα της εξόδου και μάλιστα δια θαλάσσης όπως αφίκετο τρεις δεκαετίες πριν το 1833 μετά της κουστωδίας του, ενώ έμεινε ολομόναχος, μολονότι ήτανε ο μόνος άνθρωπος, όχι Έλληνας πολιτικός, αλλά ένας Βαυαρός, ξένος κι αυτός, ο οποίος απαίτησε να λάβει και την τρίτη δόση (20 εκατομμύρια χρυσά φράγκα) του βασιλικού δανείου εγκατάστασης για να αγοράσει την Κρήτη από την Οθωμανική Αυτοκρατορία το 1841 κι έτσι το Κρητικό Ζήτημα θα είχε λυθεί προ πολλού.

Αντιθέτως, ο Άγγλος Υπουργός Πάλμερστον του έστειλε μήνυμα ηχηρό να ησυχάσει και πως εάν ξανασκεφτεί να ζητήσει την τρίτη δόση του δανείου από τον οίκο Ρότσιλντ για την αγορά της Κρήτης, τότε η αγγλική κυβέρνηση επέμεινε να του στείλει μία φρεγάτα να πάει από εκεί που ήρθε. Δεν έχει καμία σημασία ότι ομοίως πράξαμε κι εμείς αργότερα.

Να σημειωθεί ότι με την πρώτη δόση το 1832 ο Όθων είχε αγοράσει τη Λαμία και έτσι πέτυχε να ανεβάσει τα σύνορα άνω στη γραμμή του ποταμού Σπερχειού. Οι μπάρες του ελληνικού κράτους έκλειναν για πενήντα χρόνια στο Κούρνοβο, σημερινό χωριό Τρίλοφο στο νομό Φθιώτιδας, μόλις 25 χλμ από τη Λαμία.

Η άνοδος των γεωγραφικών συνόρων έφερε την κάθοδο πληθυσμών εντός της νέας γραμμής από τη Θεσσαλία σε όποια πλαγιά έβρισκαν ελεύθερη και από ένα όμοιο χωριό ανάδυσης του Όθωνα και της πολιτικής ένταξης κατάγομαι επίσης, πλάι στην παλαιά Γραμμένη έγινε η εγκατάσταση νομάδων θεσσαλικής προέλευσης.

Η Ιστορία δεν έχει υποθέσεις, ωστόσο η Κρητική Ιστορία θα είχε πράγματι άλλη πορεία εάν ο Όθων είχε καταφέρει να λάβει τα χρήματα που μας αναλογούσαν γιατί ο πατριωτισμός δεν έχει εθνικότητα, φυσικά ούτε κομματική προέλευση. Εμείς ως λαός οφείλουμε να το θυμόμαστε και ως Κρητικοί ακόμη περισσότερο.

Μπορεί επίσης να σας αρέσει