ΠΑΤΡΙΣ :: Ύπαιθρος :: Στην Ύπαιθρο :: Εμφάνιση άρθρου
Αγροτικά Νέα Στην Ύπαιθρο Έρευνες
Περιεχόμενα
 Κρήτη
 Ελλάδα/Κόσμος
 Αθλητισμός
 Πολιτισμός & Διασκέδαση
 Επιστήμη & Τεχνολογία
 Εκπαίδευση
 Οικονομία
 Ύπαιθρος
 Προεκτάσεις
 Πληροφορίες
 Υπηρεσίες
 Αφιερώματα
 Pets Life - Κατοικίδια
Ψηφοφορία
Ποια είναι η δημοφιλέστερη περιφερειακή ομάδα της χώρας ;
ΟΦΗ
Λάρισα
Ξάνθη
Γιάννινα
Παναχαϊκή
Ολυμπιακός Β.
Παναιτωλικός

Ζωντάνεψαν οι μνήμες για το Ολοκαύτωμα της Βιάννου

Οι μνήμες από το ολοκαύτωμα και την καταστροφή που έπληξε τα χωριά της Βιάννου «ξύπνησαν» χθες στην 64η επέτειο του ολοκαυτώματος και της καταστροφής των χωριών της Βιάννου και της Ιεράπετρας στις 14,15 και 16 Σεπτεμβρίου από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής.

Όπως κάθε χρόνο έτσι και φέτος πολύς κόσμος βρέθηκε στις εκδηλώσεις που διοργάνωσε η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ηρακλείου, ο Δήμος Βιάννου και η Ένωση Θυμάτων του Ολοκαυτώματος της περιοχής Βιάννου και Ιεράπετρας.

Οι εκδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν στο χώρο του μνημείου στην περιοχή Σελί Αμιρών.

Χθες το πρωί τελέσθηκε Δοξολογία στον Ιερό Ναό των Αγίων Πάντων χοροστατούντος του μητροπολίτη Αρκαλοχωρίου, Καστελίου και Βιάννου κ.κ Ανδρέα και μισή ώρα μετά ξεκίνησε η τελετή στο μνημείο των θυμάτων του ολοκαυτώματος στο χώρο Σελί Αμιρών

Τον πανηγυρικό της ημέρας εκφώνησε η πρόεδρος του ΤΕΙ Κρήτης κα Χαρά Αθανασάκη

Στον πανηγυρικό που εκφώνησε η κα Αθανασάκη είπε:

«Ας μη βρέξει ποτέ

Το σύννεφον και ο άνεμος

Σκληρός ας μη σκορπίσει

Το χώμα το μακάριον

Που σας σκεπάζει



Ας το δροσίζει πάντοτε

Με τ’αργυρά της δάκρυα

Η ροδόπεπλος κόρη

Και αυτού ας φυτρώνουν

Αιώνια τ’ άνθη

Οι στίχοι αυτοί του Ανδρέα Κάλβου εκφράζουν νομίζω με τον καλύτερο τρόπο τη γνήσια συγκίνηση, τη βαθειά ευγνωμοσύνη και τον θαυμασμό όλων εμάς που συγκεντωθήκαμε σήμερα εδώ για να αποτίσομε φόρο τιμής στους εκατοντάδες νεκρούς του ολοκαυτώματος των χωριών της Βιάννου, 64 χρόνια μετά τη θυσία τους.

Μαζί με την αίσθηση της τιμής για την σημερινή ομιλία, έχω και την αίσθηση της ανεπάρκειας της πένας μου όταν πρόκειται να προσεγγίσω ένα γεγονός τόσο τραγικό και τόσο μεγαλειώδες, που σημάδεψε τη σύγχρονη ιστορία μας και τις καρδιές μας. Αναζητώλοιπόν καταφύγιο στο λόγο των ποιητών μας

Οι νεκροί που σήμερα τιμούμε υπήρξαν τραγικά και ηρωϊκά θύματα ενός σκληρού κατακτητή που πίστεψε πως με την τυφλή βία και τη θηριωδία των συλλογικών αντιποίνων θα εξουθένωνε την κρητική ψυχή και θα εξουδετέρωνε την εθνική αντίσταση.

Η εθνική αντίσταση στην Κρήτη αποτελεί μια από τις λαμπρότερες σελίδες της ιστορίας της. Όταν εκδηλώνεται η γερμανική αεροπορική επίθεση των Γερμανών αλεξιπτωτιστών ακολουθεί η παραδοξότερη μάχη του πολέμου, η μάχη της Κρήτης.

Ο κρητικός λαός αυθόρμητα, ανοργάνωτος, χωρίς εφόδια, χωρίς έστω ένα περιβραχιόνιο που θα του έδινε τυπικά τον χαρακτηρισμό του τακτικού στρατού, πλαισίωσε μαχητικά τις ελάχιστες οργανωμένες στρατιωτικές μονάδες ακόμη και με πέτρες και μαγκούρες.

Το άνθος του γερμανικού στρατού αναγκάζεται να πολεμήσει σκληρά με βαρειές απώλειες για δέκα ολόκληρες μέρες ως ότου η Κρήτη υποκύψει στην άνιση αναμέτρηση.

Αμέσως μετά την κατάκτηση του νησιού, στην Κρήτη οργανώνεται ενιαία παλλαϊκή αντίσταση. Οργανώνονται αντιστασιακές ομάδες που μάχονται ενάντια στον κατακτητή. Φυγαδεύουν Βρετανούς και Νεοζηλανδούς, διαβιβάζουν πληροφορίες στους συμμάχους, προβαίνουν σε πράξεις δολιοφθοράς.

Η Βιάννος πρωτοπορεί. Από τον πρώτο μήνα της Κατοχής, τον Ιούνιο του 41, το Παγκρήτιο Απελευθερωτικό Μέτωπο, με πρωτεργάτη το Νίκο Μανουσάκη, καλεί σε αγωνιστική κινητοποίηση. Συγχρόνως ο ταγματάρχης Αλέξανδρος Ραπτόπουλος ιδρύει Αντιστασιακή οργάνωση και είναι η πρώτη, από Ελλάδα και Ευρώπη, που έρχεται σε επαφή με το συμμαχικό στρατηγείο της Μέσης Ανατολής. Η κίνηση αγκαλιάζει όλο το νησί με την επωνυμία «Κρητική Εθνική Επαναστατική Επιτροπή»

Τον Οχτώβρη του 41 αποβιβάζονται στον Τσούτσουρο βρεττανοί σύνδεσμοι και σαμποτέρ.

Από τον Τσούτσουρο, το Μαριδάκι, τη Δέρματο, τον Άγ. Νικήτα γίνονται διακινήσεις και αποστολές σε όλη τη διάρκεια της κατοχής, Στα τέλη του 42 εγκαθίσταται στα Λασηθιώτικα βουνά, οργανωμένο αντάρτικο που σύντομα εξελίσσεται στη σημαντικότερη αντιστασιακή δύναμη της Κρήτης.

Καθολική είναι η λαϊκή συμμετοχή στον αγώνα για την απελευθέρωση. Διασφαλίζονται τροφή, ενημέρωση, φυγάδευση, ταυτότητες, κρυψώνες. Συμμετέχουν ενεργά οι Βιαννίτες, ακόμη και υπερήλικες, μικρά παιδιά, γυναίκες, ιερωμένοι. Με ένα ανελέητο κατακτητή που τιμωρούσε με άμεση εκτέλεση όχι μόνο την κατοχή ραδιοφώνου αλλά και το απλό συνθηματικό προειδοποιητικό σφύριγμα του βοσκόπουλου.

Το Δεκέμβρη του 42 κηρύσσεται απαγορευμένη ζώνη σε βάθος τριών χιλιομέτρων από την παραλία της Βιάννου. Τα παράλια εκκενώνονται και οποιοσδήποτε συλλαμβάνεται να κινείται χωρίς ειδική άδεια τουφεκίζεται.

Αυτη είναι η σκηνή της τραγωδίας που παίχτηκε τον Σεπτέμβρη του 43

Ας δούμε και τη χρονική συγκυρία. Έχει προηγηθεί η συνθηκολόγηση της Ιταλίας στις 8 Σεπτέμβρη. Οι επαφές των Ιταλών με τους αντάρτες, του διοικητή Κάρτα και του λοχαγού Ταβάνα, και η προσδοκώμενη προσχώρηση στους αντάρτες. Οι φήμες για πιθανή απόβαση των συμμάχων στα νότια παράλια.

Η εκτέλεση των Γερμανών αξιωματικών στο φυλάκιο της Σύμης στις 10 του Σεπτέμβρη και η μάχη της Σύμης στις 12 το Σεπτέμβρη. Οι απώλειες των Γερμανών δεν είναι γνωστές. Υπολογίζονται σε 70 νεκρούς και 40 τραυματίες. Πιάστηκαν 12 Γερμανοί αιχμάλωτοι. Οι αντάρτες είχαν απώλειες ένα νεκρό και 2 τραυματίες.

Ερωτηματικά και αδιευκρίνιστα σημεία υπάρχουν και σήμερα. Στη φωτιά του αγώνα, η αντικειμενική καταγραφή των γεγονότων δεν είναι πάντα εφικτή. Οι πρωταγωνιστές έχουν την δική τους οπτική γωνία Ακόμη δυσκολότερη είναι η ψύχραιμη αποτίμηση και η ερμηνεία. ‘Ισως και να μην ενδιαφέρει πλέον παρά μόνον την ιστορική έρευνα.

Πιθανότατα η ευρύτερη περιοχή της Βιάννου, ως μόνιμη εστία ένοπλης αντίστασης, ως βάση επικοινωνίας με το στρατηγείο, με σχεδόν καθολική λαϊκή συμμετοχή στην αντιστασιακή δράση, ήταν προγραμμένη ανεξάρτητα από τη μάχη της Σύμης.

Κατά τη Γερμανική πρακτική και κατά το χιτλερικό δόγμα της συλλογικής ευθύνης, τα αντίποινα ήσαν αναμενόμενα. Μαζικές εκτελέσεις είχαν προηγηθεί σε πολλλά χωριά, ήδη από τις ημέρες της μάχης της Κρήτης. Αυτό που δεν ήταν γνωστό ήταν η έκταση και η θηριωδία των αντιποίνων.

Ο στρατηγός Βάλτερ Μύλερ. Διοικητής της 22ας γρμανικής Μεραρχίας στο Ηράκλειο εκδίδει, από τις 13 ήδη του Σεπτέμβρη τη διαταγή: «Καταστρέψατε την επαρχία Βιάννου. Εκτελέσατε πάραυτα, χωρίς διαδικασία, τους άρρενες που είναι πάνω από 16 ετών και όλους όσοι συλλαμβάνονται στην ύπαιθρο, ανεξαρτήτως φύλου και ηλικίας»

Ο Μύλερ βασίζεται σε διαταγή του ίδιου του Χίτλερ για την αντιμετώπιση της αντίστασης:

«… Αν ο αγώνας κατά των συμμοριών και στην Ανατολή και στα Βαλκάνια δεν διεξαχθεί με τα πιο σκληρά μέσα, τότε σε σύντομο χρονικό διάστημα δεν θα φτάνουν οι διαθέσιμες δυνάμεις, για να πατάξουμε αυτή τη μάστιγα.

Οι δυνάμεις μας έχουν λοιπόν το δικαίωμα, αλλά και την υποχρέωση, να χρησιμοποιήσουν σ΄ αυτόν τον αγώνα κάθε μέσο, χωρίς περιορισμούς, ακόμα και κατά γυναικών και παιδιών, αν αυτό έχει ως αποτέλεσμα την επιτυχία.

Συναισθηματισμοί οποιασδήποτε μορφής είναι ένα έγκλημα απέναντι στο γερμανικό λαό και στους στρατιώτες που πολεμούν στο μέτωπο…»

Το πρόσωπο του ναζισμού χωρίς μάσκα, χωρίς προσχήματα, αφτιασίδωτο, αποτρόπαιο. Χωρίς ηθική, χωρίς το δίκαιο του πολέμου, ο εφιάλτης του ολοκληρωτισμού και της αρείας φυλής.

Τραγικός ο απολογισμός σε ανθρώπινες ζωές. Πάνω από 400 υπολογίζονται οι εκτελεσθέντες αυτές τις τραγικές μέρες. Ανάμεσά τους βρέφη, γυναίκες, ανάπηροι και υπερήλικες. Και το κάθε όνομα που ακούσαμε στο προσκλητήριο των νεκρών αντιστοιχεί σε ένα ζωντανό, ανθρώπινο πλάσμα που η ζωή του κόπηκε βίαια.

Εκτελέσεις στα χωριά Σύμη, Πεύκο, Κεφαλοβρύσι, Κρεβατά, Συκολόγο, Αμιρά, Βαχό, Άη Βασίλη, Καλάμι. Ανατινάχτηκαν όλα τα σπίτια στα πέντε πρώτα χωριά και μεγάλος αριθμός στο Καλάμι

Εκτελέσεις στα χωριά Μύρτος, Γδόχια, Μουρνιές, Ρίζα, Μάλες, Παρσάς, Χριστός. Τα τέσσερα πρώτα πυρπολήθηκαν.

Στο μνημειώδες έργο του Γιώργου Χριστάκη με τη συνεργασία του Κωνσταντίνου Στεφανάκη «Επαρχία Βιάννου 1940-45» υπάρχει λεπτομερές χρονικό με τις ημερομηνίες και τις τοποθεσίες των εκτελέσεων και των καταστροφών, αυτής της δαντικής κόλασης. Συγκλονιστικές περιγραφές και αφηγήσεις για τη φρίκη, την αναλγησία, αλλά και τον ηρωϊσμό και την περηφάνεια των μελλοθανάτων.

«Οι Κρητικοί όταν βρίσκονται μπροστά στο εκτελεστικό απόσπασμα έχουν κάτι το μυθώδες.Είναι τόσο περήφανοι την τραγική εκείνη ώρα του θανάτου, που όοιος τους δει είναι αδύνατο να μην τους θαυμάσει. Σε κανένα άλλο λαό δεν είδα τέτοια περιφρόνηση προς το θάνατο και τόση αγάπη προς την ελευθερία.» Αυτά γράφει ο γνωστός για τη σκληρότητά του Γερμανός δδιοικητής Κρήτης στρατηγός Αντρέ.

Όσοι επιζούν εξαναγκάζονται να απομακρυνθούν για τρεις μήνες. Έπιστρέφουν για να βρούν χωριά ξεθεμελιωμένα, σπίτια πυρπολημένα ή λεηλατημένα. Και τα λείψανα των αγαπημένων τους βιαστικά θαμμένα ή ολότελα άταφα –σε χωριά της Ιεράπετρας δεν επετράπη ούτε η ταφή- βεβηλωμένα και σπαραγμένα από τα σκυλιά.

Ειδική αναφορά απαιτείται για τις χαροκαμένες γυναίκες με το μαύρο τσεμπέρι, που έπρεπε όχι μόνο να ξεπεράσουν το ανείπωτο πένθος και την προσφυγιά, αλλά να σφίξουν τα δόντια και να εξασφαλίσουν την επιβίωση τη δική τους και των επιζώντων γερόντων και παιδιών. Ξεριζωμένες, ανέστιες, απορφανισμένες, στερημένες από όλα τους τα υπάρχοντα, έδωσαν τη δική τους μάχη διαρκείας για να κρατηθούν στη ζωή και με τον καιρό να βοηθήσουν να ξανανθίσει το χαμόγελο στα καμένα χωριά.

Γράφει η Κεντρική Επιτροπή Διαπιστώσεως Ωμοτήτων εν Κρήτη αποτελούμενη από τους Ι. Καλιτσουνάκη, Ν. Καζαντζάκη, Ι. Κακριδή και τον φωτογράφο Β. Κουτουλάκη:

|Η Επιτροπή δεν θα λησμονήσει ποτέ το σπαρακτικόν θέαμα που αντίκρυσεν καθώς έφτανεν εις τον Αμιράν, δια να διαπιστώσει τα ανωτέρω εκτεθέντα’ επί του τόπου της εκτελέσεως εύρε συγκεντρωμένας περί τας τριακοσίας γυναίκας μελανηφορούσας μετά των τέκνων των, θρηνούσας, κοπτομένας και μυρολογούσας. Την επομένην πρωίαν επί του τόπου της εκτελέσεως ετελέσθη επιμνημόσυνος δέησις, την σπαρακτικότητα της οποίας αμυδρώς μόνον δύνανται να αποδώσουν αι ληφθείσαι φωτογραφίαι».

Ας είναι η οφειλόμενη μνήμη, «άκαυτη βάτος» κατά τον ποιητή, το νόημα του σημερινού προσκυνήματος. Και ας είναι η πυξίδα μας για το σήμερα και το αύριο. Για να χαράξομε καινούργια πορεία. Με αξιοκρατία, με συλλογικότητα, με συντονισμένη δράση με ανιδιοτέλεια. Ως άτομα, ως κράτος, ως κοινωνία,

Ενωμένοι και αποφασισμένοι, σε ειρηνικούς αλλά όχι λιγότερο απαιτητικούς αγώνες, ας δώσουμε τη μάχη για την εθνική αναγέννηση, για την εθνική αξιοπρέπεια, για ένα καλύτερο μέλλον των παιδιών μας.

Και μέλλον υπάρχει όσο υπάρχει εθνική μνήμη.

Αιωνία η μνήμη των αγωνιστών της εθνικής αντίστασης Αιωνία η μνήμη των νεκρών μας».

Προσοχή! Αυτό το άρθρο έχει συνέχειες ...
Παρακαλώ χρησιμοποιείστε τα παρακάτω links για να τις διαβάσετε.

Βιάννος : Τίμησαν τα θύματα του Ολοκαυτώματος
Ζωντάνεψαν οι μνήμες για το Ολοκαύτωμα της Βιάννου




Στατιστικά Άρθρου
Αρθογράφος:
Πατρίς

Ημερομηνία δημοσίευσης:
10/9/2007

Εκτύπωσε Άρθρου
Εκτύπωση Άρθρου

Αποστολή με email
Αποστολή με email

Προσθήκη στα bookmarks
Προσθήκη στ' Αγαπημένα

ΕλαχιστοποίησηΑναζήτηση
Αναζήτηση στις ειδήσεις του patris.gr


Πνευματικά Δικαιώματα 1998 - 2002 © Εκδόσεις Α. Μυκωνιάτη Α.Ε.Αναφορά Προβλήματος | Όροι Χρήσης | Επικοινωνία | Ταυτότητα
Developed by WISE Advanced Solutions